Với đặc thù là sản phẩm kết tinh bởi trình độ tay nghề của người thợ và trình độ công nghệ sản xuất, nên sản phẩm gốm sứ đạt giá trị rất cao và đây cũng là ngành tạo được giá trị gia tăng cao nhất trong số 20 ngành xuất khẩu chủ lực của địa phương.

Trong vài năm gần đây, làng gốm ở Bình Dương đã được chú trọng. Các làng nghề gốm truyền thống dần được thay thế bởi những trang thiết bị hiện đại. Lò nung truyền thống được thay thế bằng lò nung điện, giảm thiểu ô nhiễm môi trường. Tuy nhiên, người dân ở đây vẫn cố gắng và nỗ lực duy trì nghề gốm truyền thống, để lưu truyền cho con cháu về sau, đồng thời thu hút được rất nhiều lượt khách trong và ngoài nước tham quan và chiêm ngưỡng các sản phẩm gốm sứ.

Năm 2019, ngành gốm sứ Bình Dương vẫn duy trì mục tiêu tăng trưởng là 15% như năm 2018, và mục tiêu này có thể đạt được khi cả thị trường xuất khẩu và nội địa đều có những diễn biến tích cực.
Trên thị trường nội địa, các doanh nghiệp gốm sứ của Bình Dương đang chú trọng nhiều hơn vào thị trường nội địa. Những năm gần đây, các công ty tên tuổi như Cường Phát, Minh Long, Minh Phát... liên tục tăng trưởng khá một phần quan trọng cũng nhờ khai thác tốt thị trường trong nước. Chẳng hạn như Minh Long đã hình thành chuỗi cửa hàng, gian hàng giới thiệu và trưng bày sản phẩm chuyên cung cấp gốm sứ gia dụng trong phạm vi cả nước. Thị trường trong nước đang là kênh phân phối hàng gốm sứ quan trọng. Trong tương lai sẽ có nhiều doanh nghiệp gốm sứ “quay lại” khai thác thị trường nội địa.

Nét đẹp của sản phẩm gốm sứ Bình Dương.

Là một trong số những ngành hàng xuất khẩu chủ lực của tỉnh Bình Dương, tuy vậy, hiện nay sản phẩm gốm sứ ngoài chịu sự cạnh tranh trên thị trường nội địa, thị trường xuất khẩu mặt hàng này cũng đang chịu sự cạnh tranh khốc liệt từ doanh nghiệp gốm sứ các nước Trung Quốc, Thái Lan…

Do đó, để đẩy mạnh tiêu thụ sản phẩm gốm sứ, các doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh gốm sứ Bình Dương cần tổ chức lại sản xuất, kinh doanh, thay đổi công nghệ, cải tiến mẫu mã, nâng cao chất lượng sản phẩm; đồng thời đẩy mạnh hoạt động marketing, xúc tiến thương mại... giúp tăng tính cạnh tranh sản phẩm gốm sứ trên thị trường trong và ngoài nước.

Bên cạnh việc đầu tư, nâng cao chất lượng sản phẩm gốm sứ của các làng nghề, tỉnh Bình Dương cũng rất tích cực trong công tác quảng bá sản phẩm gốm sứ của tỉnh.

Theo chủ trương của tỉnh, trong tương lai, tỉnh Bình Dương sẽ thường xuyên mở những hội chợ triển lãm tập trung vào từng ngành nghề để có thể phân loại nhu cầu khách hàng và đưa ra hướng phát triển cụ thể cho từng sản phẩm.

Một số giải pháp, chính sách hỗ trợ ngành nghề truyền thống bao gồm: tăng cường hỗ trợ quảng bá sản phẩm làng nghề thông qua các hội chợ, triển lãm lớn, có uy tín trong và ngoài nước. Các sự kiện kết nối cung cầu ngành hàng thủ công mỹ nghệ, xây dựng và quảng bá thương hiệu sản phẩm trên internet, hỗ trợ tham gia sàn giao dịch thương mại điện tử của tỉnh (dự kiến ra mắt hoạt động trong năm 2019) nhằm phát triển thị trường tiêu thụ sản phẩm.

Bên cạnh đó, tỉnh còn tập trung hỗ trợ phát triển ngành nghề truyền thống thông qua các chương trình khuyến công như đào tạo nghề, ứng dụng máy móc thiết bị hiện đại, tổ chức bình chọn sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu... Qua đó, ngày càng củng cố và phát triển sản xuất ngành hàng thủ công mỹ nghệ theo hướng hiện đại hóa công nghệ trong các làng nghề, vừa bảo đảm tính nguyên tắc nhưng sản phẩm làm ra không mất đi tính truyền thống, tính độc đáo, độ tinh xảo, vừa đẩy mạnh được việc xây dựng thương hiệu cho các sản phẩm làng nghề vốn đã và đang trở thành đòi hỏi cấp bách đối với hầu hết các làng nghề truyền thống.

Ngoài ra, nhận thức được tầm quan trọng của du lịch làng nghề trong phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh, thời gian qua, ngành du lịch Bình Dương đã có nhiều nỗ lực nhằm gìn giữ, bảo tồn và khai thác các làng nghề truyền thống gắn với phát triển du lịch, trong đó chú trọng xây dựng, chỉnh trang và phát triển làng nghề đáp ứng nhu cầu khép kín của du khách. Vì vậy, việc khôi phục, bảo tồn và phát triển các làng nghề truyền thống ở Bình Dương như sơn mài, gốm sứ, gỗ điêu khắc để gắn với phát triển du lịch trở thành mục tiêu quan trọng trong chiến lược phát triển ngành du lịch tỉnh Bình Dương trong thời gian tới.

Bài và ảnh Thanh Hiền