Sâu đầu đen có tên khoa học là Opisina arenosella Walker, thường tấn công tàu lá cây dừa, làm giảm năng suất và nguy cơ chết cây. Loại sâu này từng gây hại ở Ấn Độ, Sri Lanka, Thái Lan. Vào thời điểm tháng 07/2020, trên địa bàn huyện Bình Đại, tỉnh Bến Tre, chúng bắt đầu xuất hiện và gây thiệt hại nghiêm trọng đến đời sống của người dân.

Sâu đầu đen cắn phá rất nhanh và cực kỳ nguy hiểm đối với các vườn trồng dừa

Tại buổi họp cùng đại diện Phòng NN&PTNT cấp huyện, Phòng Kinh tế Tp Bến Tre; lãnh đạo Hội Nông dân các huyện, diễn ra trước đó vào ngày 12/04/2021, Phó giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN&PTNT) Huỳnh Quang Đức đã nhận định, tổng diện tích dừa bị sâu đầu đen tấn công từ tháng 02/2021 đến nay đã gia tăng đáng kể. Không riêng huyện Bình Đại, sâu đầu đen còn tấn công nhiều huyện khác như Mỏ Cày Bắc, Mỏ Cày Nam, Châu Thành, Chợ Lách và thành phố Bến Tre. Với tổng diện tích gây hại từ mức trung bình lên đến hơn 146 hecta.

Phó giám đốc Sở NN&PTNT Huỳnh Quang Đức trong cuộc họp đề ra phương án ứng phó trên địa bàn

Ngành Nông nghiệp triển khai các biện pháp phòng trừ

Người dân xã Hữu Định, huyện Châu Thành cắt tỉa tàu dừa bị nhiễm bệnh vì sâu đầu đen

Thời điểm giao mùa, thời tiết nóng ẩm thường tạo điều kiện thuận lợi cho sâu bọ phá hoại mùa màng. Một số huyện trên địa bàn tỉnh Bến Tre ghi nhận sự xuất hiện của nhiều giống sâu mới, tuy nhiên mức thiệt hại lớn nhất vẫn là từ sâu đầu đen. Chính vì thế, Sở NN&PTNT tỉnh Bến Tre và ban đại diện các huyện trên địa bàn tỉnh đã chọn thời điểm tháng 04/2021 để ra quân thực hiện các biện pháp tác chiến. Với nguồn vốn đã được phê duyệt trước đó, UBND tỉnh tiến hành hoạch định kinh phí (hơn 1,1 tỷ đồng) nhằm phục vụ cho việc quyết toán các nguồn đầu tư công cụ, hỗ trợ cho người dân và phun thuốc bảo vệ thực vật. Hiện nay, đã có 13 máy phun loại 25 lít, dây 50m để tiện cho việc phun gần, xa. Với một số địa phương nếu không có máy thì Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật sẽ hỗ trợ cho mượn.

Bên cạnh việc tổ chức các hội thảo nghiên cứu, đánh giá nhằm mục đích thống kê diện tích nhiễm bệnh tại các xã, Ngành nông nghiệp còn cho khảo sát và ứng dụng nhiều loại thuốc diệt sâu an toàn và hiệu quả, bao gồm một số thuốc sinh học nổi trội như Emamectin benzoate đối với vườn dừa bình thường (không sản xuất theo tiêu chuẩn hữu cơ), và thuốc Bacillus Thuringiensis, tên thương mại là Dipel an toàn cho vườn dừa trồng theo tiêu chuẩn hữu cơ. Đặc biệt, ghi nhận tại huyện Mỏ Cày Nam, việc kiểm soát dịch hại bằng phun xịt thuốc Bacillus Thuringiensis đã mang lại kết quả khả quan chỉ sau tháng đầu tiên sử dụng.

Kế hoạch tác chiến lâu dài

Với chủ trương đồng hành cùng người nông dân, chính quyền địa phương cũng sẽ tích cực triển khai, nâng cao sự hiểu biết về tính ứng dụng và mức độ an toàn của các loại thuốc sinh học đã qua khảo nghiệm. Do trước đây một số nông dân lo lắng, không đồng ý phun xịt vì nghi ngại ảnh hưởng đến các loại cây trồng và vật nuôi dưới tán cây.

Cũng theo ông Huỳnh Quang Đức, kinh nghiệm từ việc sử dụng thiên địch để diệt trừ sâu đầu đen tại nhiều quốc gia là cách thức mang lại hiệu quả cao. Do đó, trong thời gian tới, với mục tiêu đảm bảo cho sản xuất và sức khỏe người dân, Sở NN&PTNT sẽ lên kế hoạch thành lập một phòng thí nghiệm chuyên nghiên cứu về ong ký sinh đặt tại Trung tâm Ứng dụng công nghệ cao.

Bài, ảnh: Huỳnh Kha