Về thăm Tạ Xá, "Địa chỉ đỏ" của Cách mạng tháng Tám
Năm 1939, thực dân Pháp thẳng tay đàn áp phong trào cách mạng trong nước khiến nhiều cán bộ của ta bị sát hại, tù đày, nhiều cơ sở Đảng bị tan vỡ. Trước tình hình đó, Hội nghị Trung ương Đảng lần thứ VI đã quyết định chuyển trọng tâm công tác về vùng nông thôn. Liên tỉnh B gồm Hải Dương, HưngYên, Hải Phòng, Hồng Quảng đã được thành lập và Tạ Xá được chọn làm căn cứ trung tâm
của hoạt động.
Tạ Xá (Nay là thôn Đầu, xã Hợp Tiến, huyện Nam Sách, tỉnh Hải Dương) là một xóm nhỏ nghèo nhưng thấm đẫm tinh thần cách mạng. Với lợi thế về địa hình, nơi đây đã trở thành địa bàn hoạt động bí mật của cán bộ cách mạng, cũng là nơi trú ẩn an toàn khi các căn cứ địa còn lại bị phát hiện.

Cổng chính vào Đình Đầu.
Trong những năm cách mạng cao trào, dưới sự che chở của thế đất và lòng dân Tạ Xá, phong trào cách mạng ở Hải Dương đã thai nghén thành công. Năm 1940, Chi bộ Tạ Xá được thành lập, Đảng bộ Hải Dương được ra đời. Khoảng sân trước Đình Đầu được dùng để cất giấu vũ khí, còn nhà riêng của nhân dân là nơi nuôi giấu và bảo vệ cán bộ. Liên tỉnh B đã chỉ đạo lực lượng nhân dân giành thắng lợi trong trận phá kho thóc Nhật, đánh đê Ninh Xá,…
Ngày 22 tháng 8 năm 1945, hoà trong tinh thần của cuộc Tổng khởi nghĩa tháng Tám trên cả nước, đội tự vệ quần chúng cách mạng đã tổ chức mít tinh, tuyên bố giải tán chính quyền thực dân phong kiến ở Tạ Xá, thành lập Uỷ ban lâm thời. Cách mạng tháng Tám thành công đã đánh dấu một nền tự chủ được khai sinh trên vùng đất cằn cỗi mà anh hùng.

Ông Mạc Văn Sự tại Nhà bia tỉnh ủy Hải Dương.
Những di tích để lại
Hiện nay, tại xã Hợp Tiến còn lưu giữ lại 5 địa danh quan trọng của quần thể di tích lịch sử Tạ Xá là Đình Đầu, Nhà bia Tỉnh uỷ Hải Dương, Nhà bia Phủ uỷ Nam Sách, Đống Sim và Nghè Bến. Trong đó, Nhà bia tỉnh uỷ Hải Dương được xây dựng ngay trên mảnh đất của gia đình cụ Lê Thị Thạnh, từng là nơi các cán bộ cách mạng trực tiếp họp bàn và đưa ra những quyết định quan trọng.
Sinh thời, Cụ Lê Thị Thạnh là một trong những người dân địa phương có đóng góp to lớn với cách mạng khi tình nguyện tận dụng căn nhà của mình làm nơi nuôi giấu cán bộ Đảng. Sau này, các con cháu của cụ tiếp nối truyền thống, tự nguyện hiến đất, hiến tài sản xây dựng Nhà bia để tưởng niệm mốc son lịch sử.
Ông Mạc Văn Sự (trú tại thôn Đầu, xã Hợp Tiến), cháu trai của cụ Lê Thị Thạnh bồi hồi chia sẻ: “Những năm 1938-1940 hoàn cảnh gia đình cụ Lê Thị Thạnh rất nghèo, chỉ có lòng yêu nước, hết lòng tạo điều kiện, chỉ mong có thể cưu mang, đùm bọc cán bộ hoàn thành nhiệm vụ Đảng và đất nước giao phó.”

Ông Lê Văn Hưng - Trưởng Ban Văn hóa xã Hợp Tiến.
Còn tại Đình Đầu, nơi thành lập đội tự vệ đầu tiên của tỉnh Hải Dương, cơ sở để cán bộ lãnh đạo địa phương chỉ đạo cách mạng, nay vẫn còn nguyên vẹn một ngôi đình kiến trúc kiểu chữ Đinh, cảnh trí thanh nhã, trước đình có lá cờ đỏ sao vàng để nhắc nhớ về truyền thống quê hương cách mạng. Năm 1992, Đình Đầu được Nhà nước xếp hạng Di tích lịch sử cấp quốc gia.
Thúc đẩy mô hình du lịch di sản
Nhằm bảo tồn, phát huy giá trị lịch sử, văn hoá của quần thể di tích, từ năm 2010, chính quyền xã Hợp Tiến đã chủ trương tôn tạo, từng bước thúc đẩy mô hình du lịch di sản.
Các hiện vật lịch sử, chân dung cán bộ và nhân dân có đóng góp đối với cách mạng giành chính quyền được trưng bày tại Nhà truyền thống cách mạng xã Hợp Tiến, ngôi nhà truyền thống cấp xã đầu tiên của tỉnh Hải Dương. Hằng năm, địa phương cho mở cửa Nhà truyền thống, đón các đoàn viên, thanh niên và học sinh đến tham quan nhằm giáo dục cho thế hệ trẻ về truyền thống yêu nước và cách mạng của nhân dân địa phương. Đồng thời, các di tích còn lại cũng được phục vụ miễn phí đối với du khách.
Ông Lê Văn Hưng, Trưởng Ban Văn hoá xã Hợp Tiến cho biết: “Về phía địa phương, chúng tôi đang xây dựng kế hoạch phát triển khu di tích Đình Đầu, Nhà bia, Đống Sim trong tổng thể kế hoạch phát triển du lịch giai đoạn 2020-2025 để tuyên truyền, giáo dục về truyền thống quê hương cách mạng.”
Bài và ảnh: Thư Quỳnh
Tin liên quan
Tin mới hơn
Lan tỏa sức sống phong trào xây dựng nông thôn mới
15:46 | 27/07/2026 Tin tức
Xã Trung Giã tổ chức lễ viếng Nghĩa trang Liệt sĩ nhân kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ
15:23 | 27/07/2026 Tin tức
Đảng ủy Doanh nghiệp phường Hai Bà Trưng triển khai nhiệm vụ 6 tháng cuối năm 2026
15:21 | 27/07/2026 Tin tức
Tạp chí Làng nghề Việt phối hợp Chi nhánh số 4, Trung tâm Phục vụ hành chính công TP Hà Nội và các nhà hảo tâm trao quà tri ân người có công nhân Ngày Thương binh - Liệt sĩ 27/7.
00:00 | 27/07/2026 Tin tức
Tri ân các Anh hùng liệt sĩ qua chương trình nghệ thuật “Mãi mãi tuổi 20”
10:54 | 25/07/2026 Tin tức
Khám phá Lễ hội Sầu riêng Đắk Lắk 2026
10:44 | 24/07/2026 Tin tức
Tin khác
Festival Dân ca, Dân vũ Quốc tế 2026 sắp diễn ra tại Điện Biên
10:40 | 24/07/2026 Tin tức
Cục văn thư lưu trữ nhà nước Trưng bày tài liệu lưu trữ và kỷ vật của cán bộ đi B - với tựa đề “Thanh xuân gửi lại”
07:00 | 24/07/2026 Tin tức
Các chùa, tự viện cử chuông tưởng niệm Anh hùng liệt sĩ vào 5h sáng 27/7
07:00 | 23/07/2026 Tin tức
Khơi thông nguồn lực xây dựng nông thôn mới từ mô hình chính quyền địa phương hai cấp
14:59 | 22/07/2026 Tin tức
Công bố cuộc thi Miss Global Business Elite 2026 tại Trung Quốc
14:51 | 22/07/2026 Tin tức
Hà Nội triển khai đánh giá, phân hạng sản phẩm OCOP đợt 1 năm 2026
14:42 | 22/07/2026 OCOP
Lễ hội chọi trâu Đồ Sơn 2026: Vòng đấu loại trở lại, mở màn mùa hội truyền thống đầy kịch tính và sôi động
11:22 | 22/07/2026 Tin tức
Nghệ nhân Nguyễn Văn Hùng và hành trình gìn giữ hồn Kinh Bắc bằng tranh gỗ
08:56 | 22/07/2026 Làng nghề, nghệ nhân
Lãnh đạo xã Sóc Sơn thăm, tặng quà các gia đình chính sách, người có công với cách mạng, thể hiện đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” nhân dịp 27/7/2026.
15:56 | 21/07/2026 Tin tức
Thủ tướng trao quyết định giao Quyền Bộ trưởng Bộ Nội vụ và bổ nhiệm Thứ trưởng Thường trực Bộ Dân tộc và Tôn giáo
11:00 | 21/07/2026 Tin tức
Far East Vietnam mang giải pháp nhớt máy nén lạnh toàn diện Suniso về thị trường Việt
10:23 | 21/07/2026 Tin tức
Không để người nộp thuế thiếu thông tin khi thực hiện nghĩa vụ thuế
18:13 | 20/07/2026 Tin tức
Toàn văn phát biểu Khai mạc Hội nghị Trung ương 3, khoá XIV của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm
18:07 | 20/07/2026 Tin tức
Khai mạc Hội nghị lần thứ ba Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV
14:00 | 20/07/2026 Tin tức
Tuổi trẻ xã Trung Giã ra quân vệ sinh môi trường tại các nghĩa trang liệt sĩ
10:21 | 19/07/2026 Tin tức
Mẹ ơi, Con đã về rồi
15:55 Thơ làng nghề, thơ nghệ nhân
Lan tỏa sức sống phong trào xây dựng nông thôn mới
15:46 Tin tức
Xã Trung Giã tổ chức lễ viếng Nghĩa trang Liệt sĩ nhân kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ
15:23 Tin tức
Tháng Bảy về gọi mãi tên anh
15:22 Văn hóa - Xã hội
Hà Nội hoàn thiện bộ tiêu chí nông thôn mới giai đoạn 2026-2030
15:21 Nông thôn mới











