Rằm tháng Giêng có ý nghĩa thế nào?

Người dân đi chùa cầu an, cầu may mắn trong năm mới.(Ảnh: Internet)
Về nguồn gốc của Rằm tháng Giêng - Tết Nguyên Tiêu, dân gian có nhiều giải thích. Có truyền thuyết cho rằng, Tết Nguyên Tiêu bắt nguồn từ việc đồng áng trong dân gian. Sau ngày Rằm tháng Giêng hàng năm, công việc cày bừa của vụ chiêm sẽ bắt đầu, bà con nông dân ở các nơi đều khẩn trương chuẩn bị cho công việc đồng áng. Trước khi xuống đồng, họ làm lễ để tỏ lòng nhớ ơn tổ tiên, cầu cho mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu.
Lại có ý kiến cho rằng, Rằm tháng Giêng bắt nguồn từ hoạt động của Phật giáo, vào ngày này chư Tăng tập trung đông đủ để nghe Phật thuyết Pháp. Những người theo đạo Phật dùng ngày này để tưởng nhớ đức Phật... Nhiều người tin rằng đây là đêm Phật giáng lâm nên rằm tháng Giêng thường là dịp người người đi chùa cầu an, cầu may, cúng sao giải hạn…
Việc cúng lễ trong ngày này phần lớn được tổ chức tại chùa, vì ngày rằm tháng giêng còn là ngày vía của Phật tổ. Vào ngày này, người Việt thường đi chùa lễ Phật để cầu mong quanh năm an lành cho bản thân và gia đình. Hoặc cũng có gia đình Việt Nam tụ tập ở nhà trưởng họ hay nhà thờ họ.
Trước đây, lễ rằm tháng Giêng còn thường gọi là Tết muộn bởi những gia đình khá giả tiếp tục ăn Tết và chơi mai, đào nở muộn; những người đi làm ăn xa ở lại qua ngày rằm tháng Giêng mới lên đường,... Vì vậy, từ lâu trong tâm thức người Việt, rằm tháng Giêng đã có ý nghĩa không khác gì ngày Tết Nguyên đán.
Cùng với rằm tháng Giêng, còn có rằm tháng Bảy là Tết Trung Nguyên và rằm tháng Mười là Tết Hạ Nguyên là những ngày rằm quan trọng nhất của người Việt Nam.
Ý nghĩa ngày tết Nguyên tiêu
Tết Nguyên tiêu nghĩa là đêm rằm đầu tiên của năm mới, “Nguyên” nghĩa là thứ nhất, “Tiêu” nghĩa là đêm. Ngoài ra tết Nguyên tiêu còn được gọi là tết Thượng nguyên để phân biệt với tết Trung nguyên (Rằm tháng Bảy) và tết Hạ nguyên (Rằm tháng Mười).
Tết Nguyên tiêu là một ngày lễ quan trọng với người theo Phật giáo. Do đó, dân gian có câu nói: “Cúng quanh năm không bằng Rằm tháng Giêng” hay “Lễ Phật quanh năm không bằng ngày Rằm tháng Giêng”.
Vào ngày lễ này, mỗi gia đình thường sẽ bày một mâm cỗ cúng để thể hiện lòng thành kính và biết ơn của con cháu đối với Phật, ông bà tổ tiên, cầu mong năm mới an lành, nhiều tài lộc.
Tùy vào điều kiện kinh tế và phong tục tập quán mà mỗi vùng miền sẽ có cách thể hiện mâm cỗ khác nhau. Tuy nhiên, dù ít hay nhiều thì đều chung mục đích tỏ lòng thành kính với Phật và tổ tiên của mình.
Gia Hân TH
Tin liên quan
Tin mới hơn
Thảo thơm hương cốm
07:00 | 26/09/2026 Văn hóa - Xã hội
TP. HCM lần đầu mở rộng không gian kết nối hai di sản trong Lễ hội Nghinh Ông 2026
18:15 | 25/09/2026 Văn hóa - Xã hội
Tinh tế cơm quan họ
08:00 | 20/09/2026 Văn hóa - Xã hội
Trống và di sản văn hóa trong Festival Thăng Long 2026
00:00 | 20/09/2026 Văn hóa - Xã hội
Nhà báo, nhà thơ, nhạc sĩ Đinh Văn Bình Đam mê chuyện nghề, chuyện đời
12:30 | 19/09/2026 Văn hóa - Xã hội
KOL Summit 2026 Diễn đàn quốc gia bàn về hành trình kiến tạo “niềm tin số”
12:30 | 19/09/2026 Văn hóa - Xã hội
Tin khác
Dường như có một tiếng rao…
13:08 | 18/09/2026 Văn hóa - Xã hội
Dũng Đào Quán: Địa chỉ ẩm thực quen thuộc tại Tam Nông
11:37 | 14/09/2026 Khởi nghiệp
Nhà hàng Thúy Mùi "nhà bếp" của thôn
08:00 | 12/09/2026 Văn hóa - Xã hội
Hội Văn hóa Doanh nhân Hải Phòng lan tỏa yêu thương qua chương trình thiện nguyện
07:00 | 11/09/2026 Văn hóa - Xã hội
Mùa cờ bay ngang phố
07:00 | 09/09/2026 Văn hóa - Xã hội
Nhà sản xuất 9x Phúc Lê: “Trải nghiệm của khán giả là thước đo duy nhất cho sự đầu tư”
11:32 | 05/09/2026 Văn hóa - Xã hội
Nhà báo, nhà thơ, nhạc sĩ Đinh Văn Bình: Đam mê chuyện nghề, chuyện đời
08:00 | 05/09/2026 Văn hóa - Xã hội
Trường THPT Bạch Đằng Nâng cao chất lượng giáo dục, hướng tới môi trường học đường toàn diện
07:00 | 05/09/2026 Văn hóa - Xã hội
Thôn Hưng An rộn ràng ngày hội Quốc khánh
09:22 | 03/09/2026 Văn hóa - Xã hội
Ngày hội Xe đạp vì cộng đồng Kết nối những giá trị bền vững
07:00 | 01/09/2026 Văn hóa - Xã hội
Người Cựu chiến binh gìn giữ nghề đông y gia truyền
07:00 | 27/08/2026 Văn hóa - Xã hội
Dáng mẹ nghiêng nghiêng trong chiều đan chổi
07:00 | 21/08/2026 Văn hóa - Xã hội
Trao giải Cuộc thi viết “Đến với Con đường tương lai”
08:00 | 20/08/2026 Văn hóa - Xã hội
Hơn 400 tác phẩm điêu khắc gốm hội tụ tại Triển lãm "Kinh gốm - Thanh âm thế gian" trên đỉnh Núi Bà Đen
07:00 | 16/08/2026 Văn hóa - Xã hội
Lễ hội làng biển Tân Thành 2026 - Văn hóa Cơ Tu, Ca Dong đến gần hơn với du khách
07:00 | 16/08/2026 Văn hóa - Xã hội
Rực rỡ đêm hội trăng rằm tại Văn Hội: Đoàn sư tử nhí lan tỏa niềm vui khắp làng quê
16:34 Tin tức
Làng nghề Thượng Quán tăng tốc sản xuất đón mùa cao điểm cuối năm
09:04 Tin tức
“Lồng đèn thắp sáng ước mơ” năm 2026: Thắp sáng mùa Trung thu cho thiếu nhi cả nước
09:00 Tin tức
Ngày Văn hóa Việt Nam 24/11: Đưa văn hóa thành sức mạnh nội sinh, động lực phát triển
08:56 Tin tức
Gần 11.000 sản phẩm OCOP, nông sản được giới thiệu trong Lễ hội Côn Sơn, Kiếp Bạc mùa thu
08:00 Tin tức






