Trong khuôn khổ lễ trao giải sẽ có triển lãm ảnh đặc biệt với chủ đề ''Bùi Xuân Phái - Trăm năm một tình yêu Hà Nội'' của tác giả Trần Chính Nghĩa. Triển lãm là lần ra mắt đầu tiên một phần (gần 30 bức) bộ ảnh đồ sộ về cuộc đời và sự nghiệp của Bùi Xuân Phái, xứng đáng với tên gọi ''Trăm năm một tình yêu Hà Nội."

Năm 1985, họa sĩ Bùi Xuân Phái được Sở Văn hóa - Thông tin Hà Nội (nay là Sở Văn hóa và Thể thao) "đặt hàng" vẽ về Văn Miếu - Quốc Tử Giám để in báo Tết. Ông đã rủ nhiếp ảnh gia Trần Văn Lưu cùng con trai là Trần Chính Nghĩa (tác giả bộ ảnh) đi thực tế ở Văn Miếu để vẽ. (Ảnh: HNM)

Trần Chính Nghĩa là con trai của nhiếp ảnh gia nổi tiếng Trần Văn Lưu - bạn ''tri kỷ'' của Bùi Xuân Phái, có nhiều cơ hội để chụp danh họa lúc sinh thời. Trong một khoảng thời gian dài, nhiếp ảnh gia Trần Chính Nghĩa đã chụp hàng ngàn bức ảnh về cuộc đời cũng như sáng tác của Bùi Xuân Phái. Có những khoảnh khắc đã trở nên vô giá, tái hiện hình ảnh đời thường của một danh họa với những buồn vui, các mối quan hệ đẹp đẽ giữa nghệ sỹ với nghệ sỹ, giữa con người với con người một thời, bộc lộ được thần thái, cốt cách cùng những trăn trở của một thiên tài nghệ thuật.

Hầu hết các bức ảnh về Bùi Xuân Phái của Trần Chính Nghĩa vẫn còn được giữ trong kho phim đồ sộ của anh. Chỉ một số rất ít trong đó đã từng được giới thiệu tới công chúng, trong đó phải kể đến bức ảnh chân dung Bùi Xuân Phái được sử dụng làm logo cho Giải thưởng Bùi Xuân Phái - Vì tình yêu Hà Nội và mới đây còn được đưa lên tem bưu chính.

Bức ảnh của họa sĩ Bùi Xuân Phái được làm logo của giải thưởng "Bùi Xuân Phái - Vì tình yêu Hà Nội".

Những bức ảnh đen trắng của Trần Chính Nghĩa đem lại cho người xem một cảm giác chỉ có thể nói là kinh ngạc khi cả một quá khứ sống động về cuộc đời nghệ thuật của Bùi Xuân Phái từ những năm 1970 đến cuối đời (1988) được hiển bày, dường như ở dưới mọi góc độ.

Tập trung nhất là xung quanh quá trình chuẩn bị và diễn biến của cuộc triển lãm cá nhân đầu tiên của họa sĩ Bùi Xuân Phái, do Hội Mỹ thuật tổ chức ngày 22/12/1984. Có rất nhiều khoảnh khắc thường nhật của họa sĩ Bùi Xuân Phái, khi đang vẽ tranh trong sân chung của căn nhà số 87 Thuốc Bắc, trước cửa sổ nhà ông, hoặc khi ngồi thảnh thơi bên những tác phẩm mới của mình, năm 1984. Trần Chính Nghĩa cho hay, chuẩn bị cho cuộc triển lãm năm 1984, hầu như đều đặn hàng tuần, anh đều đến nhà riêng của họa sĩ Bùi Xuân Phái để chụp lại tranh cho ông.

Toát lên từ những bức ảnh của tác giả Trần Chính Nghĩa là một tình yêu trọn vẹn, sự gắn bó máu thịt của danh họa Bùi Xuân Phái với Hà Nội. Người ta thấy hiện lên một họa sỹ Bùi Xuân Phái với ''Trăm năm một tình yêu Hà Nội,'' với "Phố Phái" - "Phái Phố."

Triển lãm ''Bùi Xuân Phái - Trăm năm một tình yêu Hà Nội'' do báo Thể thao và Văn hóa tổ chức hướng về kỷ niệm 1010 năm Thăng Long-Hà Nội; cũng là dịp kỷ niệm 100 năm ngày sinh danh họa Bùi Xuân Phái (1/9/1920-1/9/2020). Triển lãm sẽ trưng bày đến hết Chủ nhật, ngày 11/10./.

Thảo Nguyên (TH)