Giai đoạn 2021-2025, huyện xác định mục tiêu trồng mới trên 500 ha cây dược liệu, đảm bảo duy trì diện tích dược liệu đạt trên 650 ha. Bên cạnh đó, đưa một số cây dược liệu mới có giá trị kinh tế cao vào sản xuất thực nghiệm để đánh giá, lựa chọn và nhân rộng. Đồng thời, UBND huyện đã xây dựng kế hoạch số 109/KH-UBND ngày 27/4/2021 về phát triển chăn nuôi và sản phẩm đặc trưng theo hướng sản xuất hàng hóa gắn với du lịch năm 2021. Trong đó, đề ra mục tiêu trồng mới trên 120 ha cây dược liệu các loại, đồng thời giao nhiệm vụ cho các ngành, UBND các xã, thị trấn để tổ chức thực hiện.

Lãnh đạo huyện đi kiểm tra và đánh giá vùng trồng cây Sa Nhân Tím ở xã Ngọc Long

Theo số liệu, qua 6 tháng đầu năm 2021 huyện Yên Minh đã thực hiện trồng mới được 141,0 ha cây dược liệu các loại, đạt 117.5% kế hoạch giao. Nâng tổng số diện tích dược liệu hiện có trên địa bàn huyện là 635,7 ha. Diện tích một số cây trồng chính như: Cây Thảo quả là 354,6 ha, tập trung tại các xã Du Già, Du Tiến, Đường Thượng, Ngam La và Lao Và Chải. Cây Sa nhân tím là 120,9 ha, trồng tại các xã Ngọc Long và Mậu Long. Cây Hồi là 80,5 ha, là cây bản địa phân bổ chủ yếu tại xã Ngọc Long. Cây gừng hiện có 51,3 ha, phân bổ tại các xã, thị trấn. Diện tích đã cho thu hoạch là 25,3 ha; năng suất ước đạt 19,8 tạ/ha; Sản lượng ước đạt trên 50 tấn. Cây nghệ hiện có 15,2 ha, phân bổ tại các xã, thị trấn.

Cây Hồi có diện tích 80,5 ha, là cây bản địa phân bổ chủ yếu tại xã Ngọc Long

Theo ông Nguyễn Văn Quốc, Phó phòng NN&PTNT huyện Yên Minh, để phát triển các cây dược liệu hiện đang trồng tại các làng văn hóa du lịch tiêu biểu, huyện Yên Minh đã ban hành kế hoạch số 43/KH-UBND ngày 25/2/2021 về thực hiện Đề án xây dựng Làng văn hóa Du lịch tiêu biểu gắn với phát triển dược liệu thôn Cốc Pảng, xã Du Già. Trong đó, xác định quan điểm về phát triển cây dược liệu ổn định, bền vững theo chuỗi giá trị từ trồng, chăm sóc đến thu hoạch và chế biến. Tiến độ đến nay: Tổng diện tích dược liệu hiện có trên địa bàn thôn là 3,5 ha gồm: Cây Sả Java là 3,0 ha; cây gừng, nghệ là 0,5 ha. Hiện nay, trên địa bàn huyện có trên 92,6 ha cây dược liệu tự nhiên, được chăm sóc, bảo vệ và thu hái gồm các loại cây như: Giảo cổ Lam, Chè dây, Hồi, Ấu tẩu... mọc tự nhiên trên rừng, chủ yếu ở các xã Đường Thượng, Lũng Hồ, Ngam La, Ngọc Long, Lao Và Chải, Thắng Mố.

Ông Nguyễn Đình Duẩn, Phó Chủ tịch UBND huyện Yên Minh cho biết: Hiện nay thị trường tiêu thụ dược liệu của huyện không ổn định, chưa có được thị trường riêng trong nước, chủ yếu phụ thuộc vào thị trường Trung Quốc (thông qua các tiểu thương); Chưa tạo được mối liên kết giữa doanh nghiệp, HTX với người từ khâu sản xuất, chế biến đến khâu tiêu thụ sản phẩm. Ngoài ra, sự vận dụng và tác động về mặt khoa học công nghệ còn ít, nhất là khâu chế biến, bảo quản sản phẩm sau thu hoạch. Chủ yếu dưới dạng sơ chế và thô sơ (thảo quả sấy bằng củi đốt, các sản phẩm khác chủ yếu bán thô tươi), giá cả thị trường tiêu thụ không ổn định.

Ông Duẩn cho biết thêm, thời gian tới huyện sẽ nâng cao hơn nữa vai trò lãnh đạo, chỉ đạo điều hành của cấp ủy, chính quyền cơ sở, chú trọng phát triển cây dược liệu trở thành hàng hóa.Tăng cường công tác chỉ đạo trong triển khai, tổ chức thực hiện. Chỉ đạo các ngành chuyên môn tiếp tục khảo sát, thống kê khai thác tiềm năng, lợi thế về đất đai, chủng loại, diện tích, điều kiện khí hậu phù hợp với từng loại cây trồng để quy hoạch vùng sản xuất. Phát triển dược liệu theo quy mô Tổ hợp tác, Hợp tác xã. Thêm nữa, khuyến khích, hỗ trợ nhân dân mở rộng diện tích cây dược liệu trên đất nông nghiệp, nơi có thổ nhưỡng khí hậu phù hợp cho cây dược liệu phát triển, phát huy tối đa hiệu quả về năng suất, chất lượng sản phẩm của dược liệu. Ưu tiên phát triển các cây dược liệu có thế mạnh trong nhiều năm qua ở tại địa phương, đồng thời đưa vào thực hiện trồng một số cây dược liệu có thế mạnh về kinh tế cao có đặc tính phù hợp khí hậu, địa hình trên địa bàn từng xã. Bên cạnh đó, kiện toàn thành viên Ban Chỉ đạo phát triển cây dược liệu và bộ phận tham mưu giúp việc về lĩnh vực dược liệu. Phát huy tinh thần trách nhiệm của các thành viên, đánh giá rà soát khả năng đất đai, chủ động mời gọi, thu hút doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh vực dược liệu, xây dựng mô hình các loại cây dược liệu và kết hợp tổ chức tập huấn cho nhân dân trồng, chăm sóc, thu hoạch, sơ chế và bảo quản dược liệu sau thu hoạch. Ngoài ra, huy động mọi nguồn vốn từ ngân sách địa phương hàng năm, kinh phí từ các chương trình, các dự án, các tổ chức, doanh nghiệp, cá nhân… để đầu tư thông qua hình thức liên kết; Đơn giản hóa các thủ tục hành chính, tạo điều kiện thuận lợi cho các cá nhân, tổ chức, doanh nghiệp, hợp tác xã tiếp cận với các nguồn vốn ưu đãi để đầu tư phát triển dược liệu, nhất là đầu tư áp dụng công nghệ cao trong chế biến, chiết xuất, tinh chế dược liệu…. tạo ra các sản phẩm có giá trị kinh tế cao. Tăng cường xúc tiến thương mại, mở rộng thị trường tiêu thụ, liên kết với các doanh nghiệp. Hỗ trợ kinh phí cho các tổ chức, cá nhân thực hiện liên kết sản xuất tại địa phương theo Nghị quyết 09 của HĐND tỉnh; Tạo điều kiện thuận lợi nhất khuyến khích, thu hút các tổ chức, doanh nghiệp đến với địa phương đầu tư phát triển, bao tiêu sản phẩm; đầu tư xây dựng, lắp đặt cơ sở chế biến sản phẩm tại địa bàn, giúp cho việc thu mua sản phẩm của người dân được thuận lợi, kích thích nông dân mở rộng quy mô sản xuất.

Bài, ảnh: Thanh Tuấn