Theo quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD-ĐT), ngày 20-5, tất cả các sở GD-ĐT trong cả nước phải báo cáo kết quả chọn sách giáo khoa (SGK) lớp 1 theo chương trình mới. Theo ghi nhận, xu hướng chọn sách theo bộ vẫn áp đảo chọn sách theo môn.

Các trường chọn theo bộ

Tại TP HCM, một trong 2 địa phương có số học sinh (HS) đông nhất cả nước, việc chọn SGK theo bộ vẫn là chủ yếu theo kết quả lựa chọn từ các trường tiểu học. Cụ thể, số trường chọn sách theo môn rất ít. Ông Lê Ngọc Phong, Hiệu trưởng Trường Tiểu học Nguyễn Thái Bình (quận 4), cho biết trường đã gửi kết quả chọn SGK về sở. Khi tổ chức hội đồng lựa chọn, trường cho giáo viên (GV) tất cả các khối đọc, tham khảo sách theo môn để đánh giá, nhận xét nhưng chủ yếu là GV khối lớp 1. Qua quá trình thẩm định, có những môn bộ sách này nổi trội, môn khác thì bộ sách khác lại trội hơn. Chẳng hạn như môn toán thì bộ "Cánh diều" được nhiều GV chọn hơn bộ "Chân trời sáng tạo". Nhưng môn tiếng Việt thì ngược lại, bộ "Chân trời sáng tạo" được đánh giá hay hơn, phù hợp với đặc thù vùng miền. Nhưng khi xét chung tất cả các môn thì bộ "Chân trời sáng tạo" lại hoàn chỉnh hơn nên được hội đồng lựa chọn.

Tại Trường Tiểu học Mê Linh (quận 3), hội đồng chọn SGK của trường đã biểu quyết không lựa chọn theo bộ mà chọn theo môn học. Trường đã chọn các môn chính, nhiều tiết học như toán, tiếng Việt, đạo đức, tự nhiên là bộ sách "Cánh diều". Các môn ít tiết như âm nhạc, mỹ thuật, giáo dục thể chất chọn sách của các NXB khác.

Học sinh lớp 1 sẽ học bộ sách mới từ năm học tới.Ảnh: TẤN THẠNH

Tuy nhiên, những trường như Trường Tiểu học Mê Linh rất ít. Tại quận Tân Phú, ông Trần Trọng Khiêm, Phó trưởng Phòng GD-ĐT quận, cho biết mỗi trường đã thành lập hội đồng lựa chọn SGK lớp 1 độc lập, lấy ý kiến đề xuất, phản biện của các thành phần tham gia là GV, tổ trưởng bộ môn, ban đại diện cha mẹ HS... Từ kết quả lựa chọn của 19 trường tiểu học trên địa bàn, có gần 90% trường lựa chọn bộ sách "Chân trời sáng tạo", còn lại chọn bộ sách "Cánh diều". Tại quận 3, theo thống kê, trên địa bàn có 18 trường tiểu học, bộ sách mà các trường chọn nhiều nhất cũng là "Chân trời sáng tạo".

Tại quận Tân Bình, 70% trường tiểu học chọn bộ sách "Chân trời sáng tạo", 30% số trường còn lại chọn bộ sách "Cánh diều", "Kết nối tri thức với cuộc sống".

Ông Nguyễn Ngọc Long, Hiệu trưởng Trường Tiểu học Kết Đoàn (quận 1), cho biết khi tổ chức hội đồng lựa chọn, chỉ một số ít GV chọn bộ sách khác, đa số vẫn là "Chân trời sáng tạo". Cuối cùng để đi đến thống nhất, thuận lợi cho HS, phụ huynh, nhà trường chọn bộ "Chân trời sáng tạo".

Theo bà Nguyễn Kim Phượng, Hiệu trưởng Trường Tiểu học Nguyễn Thị Minh Khai (quận Gò Vấp), trường đã hoàn tất các công tác lựa chọn SGK. Việc lựa chọn khách quan, khoa học theo đúng quy định của thông tư mà Bộ GD-ĐT ban hành. Hội đồng chọn SGK đã bỏ phiếu chọn bộ "Chân trời sáng tạo" và thống nhất chọn lựa theo bộ để dễ sử dụng, còn các bộ sách khác GV khi dạy vẫn có thể sử dụng để tham khảo.

Tư duy giáo dục phải "mở"

Khi SGK không còn là pháp lệnh, giáo dục phổ thông chuyển sang thời kỳ một chương trình nhiều bộ SGK, sắp tới đây, khi năm học 2020-2021 bắt đầu sẽ có việc một trường tiểu học tổ chức dạy học nhiều bộ sách khác nhau? Câu hỏi đặt ra là việc quản lý, kiểm tra đánh giá sẽ thế nào khi thực hiện chương trình mới?

Theo Sở GD-ĐT TP HCM, khi thực hiện nhiều bộ sách, việc kiểm tra đánh giá tại các trường sẽ theo hình thức không kiểm tra kiến thức nội dung trong sách nào mà kiểm tra đánh giá năng lực của HS. Cho nên việc học sách nào thì GV cũng phải tham khảo nhiều SGK trong các bộ sách được thẩm định cũng như tài liệu tham khảo để dạy cho phù hợp với đối tượng HS.

Ông Lê Ngọc Phong cho rằng việc kiểm tra đánh giá HS sẽ theo khung chương trình chứ không căn cứ vào bộ sách nào. Có nghĩa là khung chương trình như thế, yêu cầu HS đạt được chuẩn kiến thức, kỹ năng nào thì căn cứ vào đó để đánh giá. "Băn khoăn của các trường hiện nay là việc đánh giá HS vẫn theo Thông tư 22, nếu thực hiện chương trình mới, bộ sẽ sửa đổi Thông tư 22 thế nào cho phù hợp" - ông Phong nói.

Ông Nguyễn Ngọc Long cũng cho rằng dù chọn bộ sách nào thì các trường cũng căn cứ vào khung chương trình, chuẩn kiến thức, kỹ năng của HS để đánh giá. Hiệu trưởng một trường tiểu học tại quận 3 cho biết nếu một trường dạy nhiều bộ sách, có thể GV sẽ nhiều việc hơn vì muốn kiểm tra, đánh giá dù là theo khung cũng phải tham khảo các bộ khác nhau mới có thể đánh giá công tâm, khách quan. Tuy nhiên, điều này cũng có cái hay vì rèn cho GV thái độ dạy học chủ động, sáng tạo; tìm nguồn tài nguyên dạy học đa dạng, không bám vào một tài liệu duy nhất như trước đây. Thế nhưng, người quản lý cũng phải có tư duy mở thì GV mới dám làm.

Đặng Trinh
Theo Người lao động