Kiểm soát nguồn nguyên liệu tạo điều kiện phát triển sản phẩm OCOP

Để từng bước hình thành và phát triển các vùng nguyên liệu tập trung cho sản phẩm OCOP, thời gian qua, nhiều địa phương, doanh nghiệp, HTX đã chú trọng phát triển các vùng nguyên liệu theo tiêu chuẩn hữu cơ gắn với OCOP, góp phần mở ra cơ hội liên kết chuỗi sản xuất nông nghiệp bền vững. Nhờ đó, nhiều vùng sản xuất tập trung quy mô lớn như thanh long ruột đỏ Lập Thạch, rau su su Tam Đảo, rau an toàn Vân Hội - Tam Dương… được hình thành, từng bước kiểm soát nguồn nguyên liệu tại chỗ, tạo điều kiện cần thiết để xây dựng và phát triển các sản phẩm OCOP.

Anh Nguyễn Đức Độ - Giám đốc Công ty TNHH Trà hoa vàng Tam Đảo, kết hợp được giữa hoa và lá thành trà hoa vàng túi lọc

Tại hộ kinh doanh nhỏ lẻ, vùng nguyên liệu cho sản phẩm còn manh mún, nhỏ lẻ, gây khó khăn trong quá trình mở rộng quy mô sản xuất. Còn tại Công ty TNHH Trà hoa vàng Tam Đảo, nhờ được hỗ trợ xây dựng thương hiệu, tham gia hội chợ, triển lãm… giá trị sản phẩm từng bước được nâng lên, doanh thu tăng 2-3 lần so với trước đây. Hai sản phẩm của công ty đạt tiêu chí sản phẩm OCOP là trà hoa vàng Tam Đảo và trà túi lọc trà hoa vàng Tam Đảo.

Nhằm kiểm soát vùng nguyên liệu an toàn, mở rộng thị trường xuất khẩu, cuối năm 2021, công ty đã liên kết với các hộ dân trên địa bàn huyện Tam Đảo, xây dựng vùng trồng cây trà hoa vàng 1 ha theo tiêu chuẩn VietGAP.

Khu vườn trồng thanh long ruột đỏ Lập Thạch

Sau 3 năm được công nhận OCOP 3 sao, sản phẩm thanh long ruột đỏ của huyện Lập Thạch cũng tiếp tục mở rộng diện tích. Tiến hành trồng mới 200 ha trong giai đoạn 2018- 2021, xây dựng vùng sản xuất thanh long ruột đỏ chuyên canh tại 5 xã Vân Trục, Ngọc Mỹ, Xuân Hòa, Quang Sơn và Hợp Lý phục vụ xuất khẩu và tiêu thụ nội địa. Việc hình thành các vùng nguyên liệu tập trung đã phần nào giúp giá cả, chất lượng cũng như nguồn cung thanh long ruột đỏ Lập Thạch ổn định hơn, từ đó tăng lợi thế cạnh tranh trên thị trường.
Tuy nhiên, bên cạnh những ưu điểm, hiện sản xuất OCOP hiện nay vẫn có số lượng vùng sản xuất tập trung quy mô lớn cho sản phẩm OCOP còn khá khiêm tốn, dẫn tới chất lượng sản phẩm chưa đồng đều, năng lực cạnh tranh chưa cao, thị trường tiêu thụ không ổn định.

Vùng trồng nguyên liệu cho sản phẩm OCOP trà đinh lăng - cà gai leo của anh Trương Quốc Anh.

Ở hộ kinh doanh Trương Anh Tuấn (Tam Đảo), sản phẩm sản phẩm trà đinh lăng - cà gai leo sau khi có chứng nhận OCOP 3 đã và đang tiếp cận được nhiều thị trường lớn, tiềm năng như Hà Nội, thành phố Hồ Chí Minh, Quảng Ninh… Dù kết quả kinh doanh tăng trưởng tốt với doanh số gần 1.000 hộp/tháng, nhưng anh Tuấn vẫn chưa dám tính đến những bước đi xa hơn bởi vùng sản xuất cây đinh lăng, cà gai leo của gia đình chỉ vỏn vẹn 2 mẫu, phân bố rải rác ở nhiều xứ đồng. Vì vậy, hộ kinh doanh muốn mở rộng quy mô sản xuất và vùng nguyên liệu, để chủ động nguyên liệu cho sản xuất, đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của thị trường.

Phát triển sản phẩm OCOP từ nông sản chủ lực của địa phương

Đến nay, toàn tỉnh Vĩnh Phúc có 61 sản phẩm được UBND tỉnh cấp giấy chứng nhận chất lượng OCOP. Trong đó, phải kể đến các sản phẩm nông nghiệp chất lượng cao, mang đặc trưng, lợi thế, thương hiệu của từng địa phương như thanh long ruột đỏ Lập Thạch, cá thính Dũng Hoa (Lập Thạch), tinh bột nghệ Tam Đảo, trà hoa vàng Tam Đảo, mật ong Tam Đảo, đông trùng hạ thảo Tam Đảo…

Trong giai đoạn 2021-2025, tỉnh sẽ tập trung phát triển các sản phẩm cộng đồng, sản phẩm chủ lực có lợi thế ở mỗi địa phương; phấn đấu phát triển mới từ 70-80 sản phẩm OCOP đạt chất lượng từ 3 sao trở lên. Một trong những tiêu chí hàng đầu của các sản phẩm OCOP là phải mang đậm nét đặc trưng của địa phương gắn với tổ chức sản xuất, hình thành các vùng sản xuất tập trung quy mô lớn gắn với xây dựng vùng nguyên liệu ổn định.

Bởi vậy, bên cạnh những chính sách hỗ trợ, phát triển thương hiệu cho sản phẩm OCOP, thời gian tới, Vĩnh Phúc sẽ tiếp tục xây dựng và triển khai thực hiện tốt quy hoạch nông lâm nghiệp, thủy sản. Từ đó, tạo ra các vùng sản xuất tập trung đối với từng nhóm sản phẩm, làm cơ sở để phát triển các sản phẩm hàng hóa chủ lực theo Bộ tiêu chí Chương trình OCOP. Tiếp tục quy hoạch, bảo tồn, phát triển các vùng sản xuất với các cây, con đặc sản để tạo ra các sản phẩm OCOP đặc trưng của các vùng miền./

Bài, ảnh: Tường Vân