Trà hoa vàng – Thảo dược quý nơi vùng cao Hải Hà

Trà hoa vàng, chè hoa vàng, hay còn gọi là Kim hoa trà (danh pháp hai phần: Camellia chrysantha) là một loài thực vật hạt kín trong họ Theaceae, cây thường mọc hoang dã ở khắp những tỉnh miền núi phía Bắc nước ta như Lạng Sơn, Quảng Ninh, Yên Bái, Bắc Giang, Phú Thọ, Hòa Bình…..

Trước đây, người dân chưa hiểu biết hết công dụng, giá trị của Trà hoa vàng nên thường chặt bỏ. Từ khi biết đây là loại cây có thể dùng lá và hoa để nấu nước uống giải khát, đem lại sức khỏe người dân mới bắt đầu trồng và khai thác trở lại. Nhận thấy Trà hoa vàng là cây dược liệu quý, rất tốt cho phát triển kinh tế, huyện Hải Hà đã vận động người dân trồng trà hoa vàng. Toàn huyện hiện có 10ha, trong đó 5ha ở xã Quảng Minh, còn lại rải rác ở các xã Quảng Đức và Quảng Sơn.

Ông Lê Mạnh Quy bên vườn ươm cây trà hoa vàng của mình

Ông Lê Mạnh Quy, Giám đốc Công ty TNHH Dịch vụ và XNK Quy Hoa, chủ thương hiệu Trà hoa vàng Quy Hoa chia sẻ, cây trà hoa vàng Hải Hà có đặc điểm chịu rét, chịu nắng rất tốt rất phù hợp với khí hậu nơi đây. Cây có lá xanh đều, hoa rất đẹp và cho năng suất cao. Hiện nay trà hoa vàng đã được nhiều gia đình ở địa phương nấu uống hàng ngày rất tốt cho sức khỏe.

Cũng theo ông Quy, đối với lá, búp non cây Trà hoa vàngcó thể thu hái quanh năm, nên hái những lá bánh tẻ, không quá già, không bị hư hại. Còn đối với hoa nên hái vào mùa xuân khi nụ hoa đã phát triển hoàn toàn hoặc chớm nở. Khi ngắt cần nhẹ nhàng ngắt cả phần cuống hoa, bảo quản cẩn thận tránh hoa bị dập nát.

Từ khi biết công dụng của loại cây này, ông Quy luôn muốn phát triển, gìn giữ giống cây quý này.

Trà hoa vàng thức uống yêu thích của nhiều người nhờ hương vị thơm ngon, tốt cho sức khỏe. Những tác dụng tuyệt vời của thảo dược này đã không còn là lời đồn thổi trong dân gian mà đã được chứng minh rõ ràng bởi nền y học cổ truyền và y học hiện đại.

Không những phát triển thương hiệu trà hoa vàng, ông Quy còn muốn phát triển du lịch trải nghiệm với giống cây này

Trà hoa vàng Quy Hoa – nâng tầm trà thảo dược quý

Vốn là một người đam mê làm ăn kinh doanh, từ một người làm xây dựng, ông Lê Mạnh Quy đã mạnh dạn tìm hiểu về cây trà hoa vàng và quyết định xây dựng thương hiệu cho loài thảo dược quý này.

Năm 2014, ông Quy đã chuyển đổi 3ha đất vườn của gia đình để trồng Trà hoa vàng với số lượng hơn 10.000 cây. Để có được giống trà hoa vàng chính gốc của Hải Hà, ông Quy đã bỏ rất nhiều công sức để thu om và nhân giống trên đất vườn của mình.

Những sản phẩm trà hoa vàng được trưng bày tại nhà trưng bày do ông Quy xây dựng

Những năm trước, người dân các xã vùng cao Hải Hà thường vào rừng để tìm Trà hoa vàng mọc tự nhiên để đào cây cả rễ bán cho thương lái bên kia biên giới. Ông Quy đã đứng ra thu mua cây trà cho bà con, vừa giúp bà con có thể bán luôn được ở địa phương lại tránh thất thoát cây trà ra nước ngoài.

Tiếp đó, ông Lê Mạnh Quy đã xây dựng khu nhà xưởng cùng với dây chuyền chế biến trà hoa vàng hiện đại, nhà ở của công nhân, khu nhà giới thiệu sản phẩm, hệ thống đường đi trong khu vườn trà hoa vàng để du khách đến tham quan. Trong khu nhà xưởng của ông Quy luôn có 4 công nhân hoạt động thường xuyên và có khoảng 10 người làm theo thời vụ với mức thu nhập từ 6 đến 9 triệu đồng/người. Ngoài việc làm ra các sản phẩm từ trà hoa vàng có giá trị kinh tế, ông Quy cũng cho rằng trà hoa vàng có nét đẹp riêng, cũng rất phù hợp cho việc chơi xuân. Đây là loại hoa có màu vàng thanh mát, đến thời kỳ ra nụ và chuẩn bị nở bông rất đẹp.

Ông Quy nâng niu các sản phẩm từ cây trà hoa vàng

Cùng với việc bảo tồn và phát triển cây trà hoa vàng, ông Lê Mạnh Quy còn có ý tưởng xây dựng vườn trà nhà mình và của xã Quảng Minh thành điểm du lịch tham quan. Du khách khi đến tham quan vườn trà sẽ được thưởng thức trà, đi dạo ngắm vườn hoa, chụp ảnh kỷ niệm. Ngoài ra du khách còn được thưởng thức các sản phẩm của xã Quảng Minh như rau sạch, gà sạch và sá sùng khô - sản phẩm OCOP rất nổi tiếng của huyện Hải Hà.

Với tâm huyết phát triển thương hiệu trà hoa vàng, hiện nay ông Lê Mạnh Quy đã ươm, triết để bán giống cho những người có nhu cầu mua và trồng loại cây có nhiều công dụng và vẻ đẹp rất riêng được thiên nhiên ban tặng… Ông Lê Mạnh Quy cũng bày tỏ mong muốn, huyện Hải Hà ngoài phát triển diện tích trà hoa vàng, cần xây dựng thương hiệu không chỉ trong nước mà cả quốc tế. Hiện nay, trong số các khách hàng của ông Quy có cả những người Việt sống ở Canada cũng đã đặt hàng lá trà khô để mang sang Canada sử dụng.

Sản phẩm trà hoa vàng được khách hàng ưa chuộng

Lá cây trà hoa vàng cũng là một sản phẩm tốt cho sức khỏe


Trà hoa vàng được thiết kế mẫu mã rất đẹp có thể làm quà tặng, quà biếu cho gia đình, người thân


Trà hoa vàng Quy Hoa được chứng nhận OCOP nhiều năm tại Quảng Ninh


Sản phẩm trà hoa vàng có giá trị kinh tế cao

Bài, ảnh: Đức Hạnh - Phan Hải