Hà Nội: 34°C Hà Nội
Đà Nẵng: 31°C Đà Nẵng
TP Hồ Chí Minh: 33°C TP Hồ Chí Minh
Thừa Thiên Huế: 39°C Thừa Thiên Huế

Nhà Thư pháp thổi hồn cho từng con chữ

LNV - Nhà thư pháp Lê Thiên Lý, Phó Chủ tịch Hiệp hội Làng nghề Hải Phòng, Giám đốc Trung tâm Câu đối, Thư pháp và Hán - Nôm học Hải Phòng. Nhà Thư pháp Lê Thiên Lý sinh năm 1946 tại Kiến Thụy, Hải Phòng. Năm 1962, ông bắt đầu sáng tác những tác phẩm tượng hình chỉ bằng một nét bút trên báo Thiếu niên Tiền Phong.

Trở về từ quân ngũ, ông tiếp tục tích cực tham gia các động tuyên truyền cách mạng qua những bức tranh vẽ cổ động, đả kích, kẻ chữ khẩu hiệu. Khi bước vào tuổi ngũ tuần, ông bén duyên với thư pháp qua một lần tham quan triển lãm 20 bức tranh chữ của cố thư pháp gia Lê Xuân Hòa (1913- 2008) tại Hà Nội. Như “phải lòng” với nét đẹp văn hóa này, ông quyết định theo đuổi thư pháp Việt từ khi ấy.

Nhà thư pháp Lê Thiên Lý
Nhà thư pháp Lê Thiên Lý

Khi bắt đầu với thư pháp, ông khó khăn trong việc tìm người hướng dẫn, tư liệu về chữ Hán- Nôm, thư pháp rất hiếm do phong trào thư pháp chưa mạnh, tuy nhiên, sẵn với nhiệt huyết ham học hỏi, ông tự tìm tòi và nghiên cứu hàng trăm tài liệu về chữ Hán- Nôm, tự học trên báo, đài, và luyện tập viết chữ ròng rã trong thời gian dài. Mỗi ngày, ông dành từ 16- 18h để học, luyện và nghiên cứu thư pháp. Năm 2003, ông cùng nhà thư pháp Lê Đức Đôn thành lập CLB Hán- Nôm thuộc Trung tâm văn hóa TP Hải Phòng. Đến năm 2007, ông thành lập CLB Thư pháp Hải Phòng thuộc Cung Văn hóa Việt Tiệp.

Trong quá trình giao lưu, tiếp biến văn hóa, ông đặc biệt lưu tâm đến tục lệ khai bút đầu năm của dân tộc. Ông đã tiên phong khai mở lễ hội khai bút đầu xuân đầu tiên tại chính quê hương của mình là Đền Nhà Mạc- Kiến Thụy. Sau đó, ông mở rộng tại nhiều nơi như Đền thờ Trạng Trình Nguyễn Bỉnh Khiêm tại thôn Trung Am, xã Lý Học, huyện Vĩnh Bảo; đền thờ Tiến sĩ Lê Đức Liêu, làng Quỳnh Hoàng, xã Nam Sơn; đền An Hồng Phúc, xã An Hồng- An Dương; đền Bát vị Đại vương; chùa Thắng Phúc- Tiên Lãng; đền thờ Chu Văn An- Chí Linh, Hải Dương. Đây là nét đẹp văn hóa đầu xuân không thể thiếu ở nhiều địa phương với ý nghĩa khai bút là “khai tâm, khai trí, khai sáng”. Tiếp nối những di sản từ những thư pháp gia đi trước, cùng niềm đam mê, vốn kiến thức uyên thâm thu được trong quá trình nghiên cứu và sự trăn trở về một lối viết thư pháp Việt hoàn toàn mới để thoát khỏi lối mòn của 5 lối viết thư pháp truyền thống: Triện thư, Lễ thư, Khải thư, Thảo thư, Hành thư. Ông khai sinh ra hai thể thư pháp mới là “Nhân diện thư” và “Vật điểu thư”.

Nhà Thư pháp thổi hồn cho từng con chữ

Sự ra đời của hai thể thư pháp táo bạo và sáng tạo này đã mang lại tiếng vang cho ông, như một luồng gió lạ làm phong phú cho nghệ thuật thư pháp Việt. “Nhân diện thư” là mô phỏng hình ảnh về hình dáng, gương mặt,... thông qua chữ chỉ tên, tính cách, đức tính,... của nhân vật đó. Còn với “Vật điểu thư”, mỗi nét chữ lại mang dáng dấp của một con cá, con chim hoặc cây cối. Cái tài tình của ông là có thể nhận diện ra đặc trưng của đối tượng để mô phỏng giống chính xác nhất qua con chữ tài hoa. Hai lối thư pháp mới này đã làm nên tên tuổi, tạo một cá tính riêng biệt cho nhà thư pháp Lê Thiên Lý. Ông đã gửi đến Lễ kỷ niệm 1.000 năm Thăng Long- Đông Đô- Hà Nội 1.000 chữ “Long” thể hiện qua hình tượng của các vị Vua Hùng, tướng tài đến các tầng lớp người công nhân, nông dân, hay những chiến sĩ bộ đội, biên phòng, y bác sĩ, giáo viên. Tiếp đó, ông thể hiện 1.000 chữ Long trên chiếc đĩa gốm Chu Đậu với đường kính 1,2 mét. Sau này, nhờ những tác phẩm “một không hai” của ông đã được xác lập kỷ lục Việt Nam và Guiness thế giới vào năm 2013 và 2019.

Thời gian qua, ông đã có nhiều hoạt động về thư pháp. Từ cho chữ tại nhiều lễ hội văn hóa, đền, chùa, viết câu đối… Đến trực tiếp tổ chức và tham gia rất nhiều cuộc triển lãm về thư pháp Hán- Nôm, thư pháp Việt: Triển lãm nhân kỷ niệm 1.000 và 1.010 năm Thăng Long- Đông Đô- Hà Nội, 50 năm Ngày Hải Phòng giải phóng, 6 lần tham gia triển lãm thư pháp tại Festival Huế; Giao lưu thư pháp với Câu lạc bộ UNESCO Hà Nội, Câu lạc bộ thư pháp các tỉnh, Thái Bình, Quảng Ninh, Hải Dương… để lan tỏa vẻ đẹp nghệ thuật thư pháp trên khắp cả nước. Đặc biệt, ông còn mở lớp dạy thư pháp miễn phí, nơi ông truyền thụ những điều căn bản về chữ Hán, chữ Nôm, cách cầm bút lông viết chữ Hán đẹp, cách sắp đặt bố cục, trình bày một bức thư pháp, cách viết thư pháp tiếng Việt ngày nay hay cách sáng tác câu đối, đại tự, cách đặt tên cho con. Đến nay lớp học của ông đã qua 18 khóa. Ở lớp học đặc biệt này, không có sự phân biệt về nghề nghiệp và độ tuổi, chỉ có sự đồng điệu từ những tâm hồn yêu văn hóa chữ viết dân tộc.

Ở qua tuổi “thất thập cổ lai hy”, nghệ nhân Thư pháp Lê Thiên Lý vẫn không ngừng làm giàu cho văn hóa Việt Nam, bằng nghĩa cử cao đẹp đó, ông đã 2 lần được Bộ Văn hóa và Thông tin trao tặng bằng khen vào năm 1979 và 1980. Được nhiều giấy chứng nhận, giải thưởng, cúp vàng cao quý tại nhiều cuộc thi, triển lãm văn hóa do Sở Văn hóa- Thông tin TP Hải Phòng tổ chức. Được vinh danh trong kỷ lục Việt Nam và kỷ lục guiness thế giới với 1.000 chữ Long thể hiện trên đĩa gốm Chu Đậu. Tiếp tục xác lập kỷ lục năm 2021 với danh hiệu “Người thực hiện tranh hình bình từ tên Can Chi của các năm 2010 đến năm 2021 bằng tranh nghệ thuật thư họa đầu tiên tại Việt Nam”. Được phong tặng danh hiệu “Nghệ nhân làng nghề Việt Nam” năm 2014; “Nghệ nhân tiêu biểu toàn quốc” năm 2022.

Theo ông Nguyễn An Hưng, Chủ tịch Hiệp hội Làng nghề Hải Phòng: Thành công của thầy Lê Thiên Lý còn được khẳng định qua những thành tựu từ các học trò của ông, khi có đến 9 học viên được công nhận danh hiệu Nghệ nhân làng nghề TP Hải Phòng, và có hàng trăm môn sinh đã, đang và sẽ mang nét đẹp văn hóa dân tộc lan tỏa đến khắp mọi miền trong và ngoài nước.

Thu An

Tin liên quan

Tin mới hơn

Nghề thủ công truyền thống: Nơi giữ gìn và lan tỏa văn hóa Việt

Nghề thủ công truyền thống: Nơi giữ gìn và lan tỏa văn hóa Việt

LNV - Cảm thấy chưa đủ với những workshop ngắn hướng dẫn làm đồ thủ công trong các không gian nhỏ thành phố, nhiều người trẻ còn lặn lội tìm về những lớp học ngay tại làng nghề truyền thống. Không chỉ học những kỹ thuật làm gốm, thêu hoa, họ còn được tham quan xưởng, nghe kể về lịch sử làng nghề và khám phá nét đẹp văn hóa truyền thống.
Khi người nông dân học bán hàng online từ những hợp tác xã vùng quê

Khi người nông dân học bán hàng online từ những hợp tác xã vùng quê

LVN - Không còn quanh quẩn ở những phiên chợ quê, nhiều hợp tác xã (HTX) trên cả nước đang từng bước đưa nông sản truyền thống lên các sàn thương mại điện tử. Từ tinh bột nghệ đỏ, thịt chua đến các loại trái cây đặc sản, hành trình chuyển mình này không chỉ mở rộng đầu ra mà còn góp phần nâng tầm giá trị nông sản Việt trong thời đại số.
Làng nghề trầm hương Phú Hội 1 hơn 100 năm tuổi ở Khánh Hòa

Làng nghề trầm hương Phú Hội 1 hơn 100 năm tuổi ở Khánh Hòa

LNV - Giữa vùng quê yên bình của xã Vạn Thắng, tỉnh Khánh Hòa, làng nghề trầm hương Phú Hội 1 đã tồn tại hơn một thế kỷ như một phần không thể thiếu trong đời sống văn hóa và kinh tế của người dân địa phương. Qua nhiều thế hệ, nghề làm trầm không chỉ giúp người dân mưu sinh mà còn lưu giữ nét đẹp truyền thống đặc trưng của vùng đất được mệnh danh là “xứ trầm hương” của Việt Nam.
Đông Cứu và hành trình đánh thức giá trị di sản thêu long bào

Đông Cứu và hành trình đánh thức giá trị di sản thêu long bào

LNV - Tồn tại hơn 300 năm, làng nghề thêu truyền thống Đông Cứu (xã Dũng Tiến, Hà Nội) từng có thời điểm đứng trước nguy cơ mai một bởi những biến động của thời cuộc. Thế nhưng, nhờ không ngừng đổi mới mẫu mã, bám sát nhu cầu thị trường, nghề thêu long bào đã hồi sinh mạnh mẽ, tạo ra nhiều sản phẩm có giá trị cao. Dẫu vậy, phía sau sự sôi động của những khung thêu vẫn còn đó nỗi trăn trở khi một di sản nghề độc đáo vẫn chưa thể trở thành điểm đến du lịch chuyên nghiệp, tương xứng với tiềm năng và giá trị văn hóa vốn có.
Tuổi trẻ Hà Nội góp phần thay đổi diện mạo làng nghề truyền thống

Tuổi trẻ Hà Nội góp phần thay đổi diện mạo làng nghề truyền thống

LNV - Những năm gần đây, tại nhiều vùng quê có nghề ở Hà Nội, số người trẻ tuổi sau khi được đào tạo bài bản đã lựa chọn quay về quê hương để tiếp nối, phát triển nghề truyền thống của cha ông ngày một đông. Với tư duy mới, khả năng ứng dụng công nghệ tốt, cách tiếp cận thị trường linh hoạt, họ đang góp phần làm hồi sinh, thúc đẩy phát triển mạnh mẽ các làng nghề...
Chung tay cải thiện môi trường làng nghề vì phát triển bền vững

Chung tay cải thiện môi trường làng nghề vì phát triển bền vững

LNV - Hải Phòng có 78 làng nghề được công nhận, song hoạt động sản xuất vẫn đặt ra nhiều thách thức trong bảo vệ môi trường.

Tin khác

80 năm nhớ Khánh Ký – Danh nhân của nghề nhiếp ảnh Việt Nam

80 năm nhớ Khánh Ký – Danh nhân của nghề nhiếp ảnh Việt Nam

LNV - Nhân kỷ niệm 80 năm ngày mất của Danh nhân nhiếp ảnh Nguyễn Đình Khánh (Khánh Ký) (1946 - 2026), cùng nhìn lại cuộc đời, sự nghiệp và những đóng góp to lớn của người đã đặt nền móng cho sự phát triển của nghề nhiếp ảnh Việt Nam, đồng thời để lại dấu ấn sâu đậm trong phong trào yêu nước đầu thế kỷ XX.
Nghệ nhân Lô Thị Hương -  Người giữ lửa cho làn điệu khắp của dân tộc Thái

Nghệ nhân Lô Thị Hương - Người giữ lửa cho làn điệu khắp của dân tộc Thái

LNV - Hơn 80 năm gắn bó với làn điệu dân ca Thái, bà Hương đã truyền cảm hứng cho nhiều thế hệ và được phong tặng danh hiệu Nghệ nhân Ưu tú.
Hương cốm nếp làng Thạc

Hương cốm nếp làng Thạc

LNV - Người làng Thạc không nhớ nghề này có từ khi nào chỉ biết sử sách chép lại ông tổ của nghề cốm là cụ Trần Xuân Yến (sinh năm 1689). Cụ Yến từng đỗ Tiến sĩ khoa Tân Sửu, niên hiệu Bảo Thái thứ hai (1721). Ông được triều đình phong chức Quốc Tử giám Tế Tửu. Sau đó được phong tặng “Hàn lâm viện thừa chỉ”. Khoảng thời gian ở Thăng Long trông coi việc học hành của các sĩ tử dòng dõi hoàng tộc và quan lại ở kinh đô, ông học được nghề làm cốm nếp của làng Vòng. Là quà quý, nên ông quyết mang nghề về truyền dạy cho dân làng Thạc. Nghề cốm nếp du nhập vào làng từ đó và lưu truyền đến tận ngày nay.
Phát triển hương đen Xà Cầu trong kỷ nguyên số

Phát triển hương đen Xà Cầu trong kỷ nguyên số

LNV - Làng nghề kết hợp kiểm định, thương hiệu, du lịch trải nghiệm và công nghệ số để duy trì bền vững, giữ gìn di sản văn hóa truyền thống.
Làng cau Cao Nhân Đặc trưng của làng quê Việt

Làng cau Cao Nhân Đặc trưng của làng quê Việt

LNV - Làng cau Cao Nhân là một làng nghề chuyên trồng cau truyền thống có từ lâu đời tại Thủy Nguyên, Hải Phòng. Đây chính là vựa cau vô cùng nổi tiếng thuộc vùng đồng bằng Bắc Bộ. Đến thăm ngôi làng này sẽ được khám phá và chiêm ngưỡng đặc sản cau, được tận mắt thấy cau bổ tám bổ tư, miếng trầu têm cánh phượng vô cùng bắt mắt đầy tinh tế.
Chương Mỹ (Hà Nội): Từ tinh hoa ngàn năm đến mạng lưới các Thành phố thủ công sáng tạo thế giới

Chương Mỹ (Hà Nội): Từ tinh hoa ngàn năm đến mạng lưới các Thành phố thủ công sáng tạo thế giới

LNV - Nằm bên dòng sông Nhuệ hiền hòa, xã Chương Mỹ, Hà Nội từ lâu đã được mệnh danh là vùng đất “độc nhất vô nhị” với nghề khảm trai, sơn mài truyền thống có bề dày lịch sử hơn một thiên niên kỷ.
Hoàn thiện Nghị định mới: Gỡ nút thắt cho phát triển làng nghề Việt Nam

Hoàn thiện Nghị định mới: Gỡ nút thắt cho phát triển làng nghề Việt Nam

LNV - Sáng 27/5, tại Ninh Bình, Cục Kinh tế hợp tác và Phát triển nông thôn (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) tổ chức Hội thảo lấy ý kiến góp ý dự thảo Nghị định về phát triển ngành nghề nông thôn và làng nghề bền vững thay thế Nghị định số 52/2018/NĐ-CP của Chính phủ. Hội thảo không chỉ là diễn đàn góp ý cho một văn bản pháp lý mới, mà còn cho thấy những trăn trở lớn về tương lai của làng nghề Việt Nam trong bối cảnh chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng.
Đẩy mạnh xúc tiến thương mại cho các sản phẩm làng nghề truyền thống.

Đẩy mạnh xúc tiến thương mại cho các sản phẩm làng nghề truyền thống.

LNV - Bộ Công Thương vừa ban hành kế hoạch đẩy mạnh hoạt động xúc tiến thương mại đối với các sản phẩm tiểu thủ công nghiệp tại các làng nghề truyền thống.
Vĩnh biệt nghệ nhân Nguyễn Xuân Thủy - Người truyền lửa nghề hoa thủ công đất Tổ

Vĩnh biệt nghệ nhân Nguyễn Xuân Thủy - Người truyền lửa nghề hoa thủ công đất Tổ

LNV - Làng nghề truyền thống Việt Nam vừa tiễn biệt một người nghệ nhân tâm huyết, cả đời tận tụy với nghề và luôn đau đáu với việc gìn giữ những giá trị thủ công truyền thống. Nghệ nhân Nguyễn Xuân Thủy – hội viên Hiệp hội Làng nghề Việt Nam, học trò của Nghệ nhân Nhân dân hoa lụa Mai Hạnh – đã từ trần ngày 23/5/2026 sau thời gian chống chọi với bệnh hiểm nghèo, để lại niềm tiếc thương sâu sắc đối với gia đình, đồng nghiệp, học trò cùng những người yêu quý hoa thủ công truyền thống.
Hà Nội: Khôi phục và bảo tồn làng nghề truyền thống để phát triển công nghiệp văn hóa

Hà Nội: Khôi phục và bảo tồn làng nghề truyền thống để phát triển công nghiệp văn hóa

LNV- Để phát huy những kết quả đạt được, khai thác hiệu quả các tiềm năng, lợi thế sẵn có, đồng thời khắc phục những hạn chế, vấn đề đặt ra trong công tác khôi phục và bảo tồn làng nghề truyền thống, nhằm thúc đẩy phát triển công nghiệp văn hóa trong thời gian tới, Thành phố Hà Nội cần tập trung triển khai đồng bộ các định hướng và giải pháp trọng tâm sau:
Nghề đan mành tre ở Tây Xuyên

Nghề đan mành tre ở Tây Xuyên

LNV - Giữa nhịp sống hiện đại, nghề đan mành tre ở Tây Xuyên (xã Long Hưng, tỉnh Hưng Yên) vẫn được người dân gìn giữ như một nét đẹp văn hóa của làng quê Bắc Bộ. Từ những thân tre mộc mạc, người thợ nơi đây đã tạo nên những chiếc mành giản dị, góp phần tăng thu nhập cho mỗi gia đình và lưu giữ nếp sống thanh nhã, kín đáo của người Việt.
Hoa văn lụa Vạn Phúc - Mã văn hóa trên từng sợi tơ

Hoa văn lụa Vạn Phúc - Mã văn hóa trên từng sợi tơ

LNV - Lụa Vạn Phúc (Hà Nội) từ lâu đã trở thành biểu tượng của tinh hoa thủ công truyền thống. Nếu chất lụa tạo nên vẻ đẹp mềm mại thì các họa tiết, hoa văn chính là những ký hiệu đã được mã hóa thể hiện cho văn hóa, giá trị thẩm mỹ của cư dân nông nghiệp Bắc Bộ. Vì vậy khám phá hoa văn trên lụa Vạn Phúc cũng là hành trình đọc lại một “văn bản văn hóa” được viết lên bằng những sợi tơ.
Những nụ cười còn lại trong ký ức

Những nụ cười còn lại trong ký ức

LNV - Khi tục nhuộm răng đen dần lùi vào ký ức, nghề làm thuốc xỉa - thứ “bí quyết giữ màu răng” từng gắn với nét đẹp của người phụ nữ Huế - cũng theo đó mà mai một. Ở Huế hôm nay, vợ chồng ông Đinh Bảo Ân (63 tuổi, trú đường Chi Lăng) gần như là những người cuối cùng còn lưu giữ công thức thuốc xỉa gia truyền, níu lại một phần ký ức của nụ cười đen nhánh từng đi vào ca dao xứ Huế.
Khôi phục và phát triển Làng gốm Phù Lãng - Giữ hồn đất, giữ nghề trong kỷ nguyên mới

Khôi phục và phát triển Làng gốm Phù Lãng - Giữ hồn đất, giữ nghề trong kỷ nguyên mới

LVN - Nằm bên dòng sông Cầu thơ mộng, Phù Lãng từ lâu đã được biết đến là một trong những cái nôi của nghệ thuật gốm cổ Việt Nam. Trải qua hàng trăm năm lịch sử, làng nghề không chỉ tạo ra những sản phẩm phục vụ đời sống mà còn lưu giữ một phần ký ức văn hóa dân tộc qua từng lớp men da lươn, từng sắc nâu trầm mặc của đất và lửa.
Đánh thức giá trị di sản làng nghề

Đánh thức giá trị di sản làng nghề

LNV - Làng nghề truyền thống từ lâu được ví như những “bảo tàng sống” lưu giữ lịch sử và bản sắc văn hóa cộng đồng. Trong không gian ấy, mỗi sản phẩm làm ra không chỉ mang giá trị hàng hóa, mà còn kết tinh tri thức dân gian, bàn tay tài hoa của người thợ và sự gắn kết hài hòa giữa con người với thiên nhiên qua bao thế hệ.
Xem thêm
Mới nhất Đọc nhiều
Phát động Phong trào toàn dân bảo vệ môi trường vì một Việt Nam xanh - sạch - đẹp

Phát động Phong trào toàn dân bảo vệ môi trường vì một Việt Nam xanh - sạch - đẹp

LNV - Sáng 6/6, tại tỉnh Nghệ An đã diễn ra Lễ Phát động Quốc gia Phong trào "Toàn dân chung tay bảo vệ môi trường, vì một Việt Nam xanh - sạch - đẹp";
Tôn vinh và phát triển văn hóa làng nghề trong các dòng họ Việt Nam tại Hải Phòng

Tôn vinh và phát triển văn hóa làng nghề trong các dòng họ Việt Nam tại Hải Phòng

Sáng ngày 6/6/2026, tại Khách sạn An Tín (quận Lê Chân, TP Hải Phòng), Tọa đàm “Văn hóa làng nghề trong các dòng họ Việt Nam thành phố Hải Phòng”
Tình yêu sâu đậm với làng quê Việt của chàng trai Pháp

Tình yêu sâu đậm với làng quê Việt của chàng trai Pháp

LNV - Gắn bó với đất nước và con người Việt Nam suốt 10 năm qua, doanh nhân Adrien Hugo Clement Baumes đến từ thành phố Montpellier (Pháp) luôn dành một tình cảm đặc biệt cho những miền quê Việt.
Bộ tiêu chí mới cho sản phẩm OCOP nâng cao chất lượng và thương hiệu

Bộ tiêu chí mới cho sản phẩm OCOP nâng cao chất lượng và thương hiệu

Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng vừa ký Quyết định số 26/2026/QĐ-TTg ban hành Bộ tiêu chí và quy trình đánh giá, phân hạng sản phẩm mỗi xã một sản phẩm (OCOP).
Nghề thủ công truyền thống: Nơi giữ gìn và lan tỏa văn hóa Việt

Nghề thủ công truyền thống: Nơi giữ gìn và lan tỏa văn hóa Việt

nhiều người trẻ còn lặn lội tìm về những lớp học ngay tại làng nghề truyền thống.
Giao diện di động