Nghề nấu xôi ở phường Phú Thượng có từ bao giờ thì không ai rõ. Tuy nhiên, nhiều thế kỷ trước, cứ vào thời điểm chiều muộn hoặc sáng sớm, chỉ cần đi đến đầu Phú Thượng đã thấy hương xôi nếp lan tỏa khắp làng trên, xóm dưới. Phó Chủ tịch Hội làng nghề Phú Thượng Nguyễn Thị Loan cho biết, hàng chục năm về trước, nhờ nước mát của dòng sông Hồng và phù sa màu mỡ mà phường Phú Thượng có cánh đồng lúa trù phú. Mỗi khi vào vụ thu hoạch, hương lúa thơm ngát triền đê sông Hồng. Đến nay, cùng với quá trình đô thị hóa, những cánh đồng lúa cung cấp nguyên liệu không còn nhưng kỹ thuật nấu xôi vẫn được người dân lưu truyền qua nhiều thế hệ.

Người dân làng Phú Thượng thường xuyên tổ chức các lễ hội để vinh danh nghề thổi xôi truyền thống.

Cho tới năm 2016, nghề làm xôi ở Phú Thượng đã được UBND TP Hà Nội công nhận là làng nghề truyền thống, làm cơ sở định hướng bảo tồn và tiếp tục phát triển trong tương lai. Để nâng tầm cho xôi Phú Thượng, năm 2020, Hợp tác xã Nông nghiệp dịch vụ tổng hợp hữu nghị Việt Nam - Mông Cổ đã bắt tay vào liên kết với bà con để chuyên nghiệp hóa quy trình sản xuất, xây dựng thương hiệu. Đồng thời hoàn thiện bao bì, bộ nhận diện cho xôi chè, xôi xéo, xôi ngũ sắc và nhiều sản phẩm khác.

Người dân phường Phú Thượng bật mí, từ gạo nếp cái hoa vàng, gạo nếp dâu keo hảo hạng cho đến các nguyên liệu khác như đậu xanh, tinh bột sắn dây, đường kính trắng… phải được lựa chọn kỹ càng, tỉ mỉ mới tạo nên vị thơm ngon đặc trưng cho các sản phẩm xôi. Nhờ chất lượng vượt trội, các sản phẩm xôi Phú Thượng được người tiêu dùng khắp nơi tìm mua, thưởng thức. Không chỉ phục vụ nhu cầu của thực khách trong nước và quốc tế tại Hà Nội, xôi Phú Thượng đã đến được với nhiều tỉnh, TP khác trên cả nước… Điều đáng khích lệ khi vừa qua Tổ công tác giúp việc Hội đồng đánh giá, phân hạng sản phẩm OCOP TP Hà Nội năm 2020 đã tiến hành thẩm định tiêu chuẩn chất lượng của 3 sản phẩm xôi của phường Phú Thượng. Kết quả, xôi chè, xôi ngũ sắc và xôi xéo đều được đánh giá 4 sao.

Giám đốc Hợp tác xã Nông nghiệp dịch vụ tổng hợp hữu nghị Việt Nam - Mông Cổ Hoàng Gia Lượng cho biết, việc được Hội đồng TP phân hạng 4 sao trong chương trình Mỗi xã một sản phẩm (OCOP) là sự động viên, khích lệ lớn đối với người dân phường Phú Thượng. Đây sẽ là tiền đề để hợp tác xã tiếp tục nâng cao chất lượng và đa dạng hóa sản phẩm xôi, đáp ứng thị hiếu tiêu dùng hiện nay…

Lâm Nguyễn/Theo KTĐT