Làng nghề Hoán Mỹ làm bánh ú tro
LNV - Làng Hoán Mỹ (khu Song Mỹ, thị trấn Ái Nghĩa, huyện Đại Lộc, tỉnh Quảng Nam) nổi tiếng với nghề làm bánh ú tro truyền thống. Ông Trần Phước Thiện (59 tuổi) cho hay, trước khi nấu bánh tro, người làng Hoán Mỹ đi xin hoặc đốt thân cây mè để lấy tro, sau đó lọc lắng lấy nước màu vàng, rồi hòa nước tro với vôi ăn trầu, tiếp đến là chọn nếp (nếp đặc biệt), ngâm nước tro mè để bánh nấu lên sẽ có màu vàng, nên gọi dân dã là bánh ú tro. Có 2 loại bánh: bánh có nhân đậu đen xanh lòng và không nhân. Đậu đen đem luộc, bóc vỏ, xoay nhuyễn, vo tròn rồi đem thắng đường tán…sau đó mang phơi khô. Để chín bánh, phải nấu khoảng 4 - 5 giờ.
Theo ông Trần Phước Dũng (54 tuổi) người nấu bánh tro nhiều nhất trong làng cho hay, bánh tro làng Hoán Mỹ gói từ gạo nếp, nước tro (được lắng từ tro mè) hoặc đậu đen xanh lòng, đậu đen (nếu làm bánh tro có nhân). Lá đót cột bằng sợi dây cói được đi hái hay mua từ các vùng núi như Phước Sơn, Nam Giang, Đông Giang, Phú Túc… về được rửa hoặc lau chùi sạch sẽ, phơi héo để gói bánh. Công đoạn chuẩn bị lá gói, chuẩn bị nguyên liệu tới gói bánh, nấu bánh đòi hỏi sự công phu, tỉ mỉ, khéo léo.
Ông Nguyễn Đức Khôi (66 tuổi) có 30 năm thâm niên trong nghề nấu bánh cho hay, bánh ú tro có nhân 40 nghìn đồng/chục (12 cái); Bánh không nhân 10.000 -15.000 nghìn đồng/chục (10 cái). Bánh ú tro có hương vị thơm ngon, tác dụng thanh nhiệt, rất hợp để thưởng thức trong thời tiết oi bức đầu hè. Miếng bánh ú tro thơm mát được ăn kèm với đường cát vàng hoặc cát trắng.Từ xưa đến nay, người dân làng Hoán Mỹ có truyền thống gói bánh ú tro phục vụ cho Tết Đoan Ngọ. Song, đến nay, vẫn không ai lý giải được bánh tro có từ khi nào, không ai biết ông tổ nghề là ai mà cũng chẳng ai hay gốc tích nó từ đâu, chỉ biết rằng, nó đã trở thành nghề truyền thống của làng.
Hiện nay, làng nghề Hoán Mỹ có hơn 70 hộ làm nghề gói bánh ú tro dịp Tết Đoan Ngọ và các dịp ngày rằm, mùng 1 (âm lịch) hằng tháng. Song, dịp Tết Đoan Ngọ và Tết cổ truyền, lượng bánh tiêu thụ gấp 100 lần. Đa phần số lượng bánh ú tro cả làng sản xuất đều có bạn hàng đặt trước để bỏ mối cho các người bán ở các chợ khu vực Quảng Nam, Đà Nẵng…Nếu du khách đến làng vào ban đêm sẽ thấy cả làng sáng lên bập bùng bởi cả trăm lò bánh đang đỏ lửa, trông rất ấn tượng.
Những chiếc bánh ú tro không chỉ là món ăn đặc sắc ngày Tết Đoan Ngọ mà còn cả trong ngày rằm, mồng 1 hàng tháng và các ngày lễ hội khác trong năm ở vùng Đại Lộc nói riêng, xứ Quảng nói chung. Nghề nấu bánh ú tro được lưu giữ, tiếp nối qua bao thế hệ cư dân làng Hoán Mỹ như nét văn hóa độc đáo của đất và người xứ Quảng.
Ông Trần Phước Dũng giới thiệu bánh ú tro gia đình ông làm.
Ông Nguyễn Đức Khôi (66 tuổi) có 30 năm thâm niên trong nghề nấu bánh cho hay, bánh ú tro có nhân 40 nghìn đồng/chục (12 cái); Bánh không nhân 10.000 -15.000 nghìn đồng/chục (10 cái). Bánh ú tro có hương vị thơm ngon, tác dụng thanh nhiệt, rất hợp để thưởng thức trong thời tiết oi bức đầu hè. Miếng bánh ú tro thơm mát được ăn kèm với đường cát vàng hoặc cát trắng.Từ xưa đến nay, người dân làng Hoán Mỹ có truyền thống gói bánh ú tro phục vụ cho Tết Đoan Ngọ. Song, đến nay, vẫn không ai lý giải được bánh tro có từ khi nào, không ai biết ông tổ nghề là ai mà cũng chẳng ai hay gốc tích nó từ đâu, chỉ biết rằng, nó đã trở thành nghề truyền thống của làng.
Hiện nay, làng nghề Hoán Mỹ có hơn 70 hộ làm nghề gói bánh ú tro dịp Tết Đoan Ngọ và các dịp ngày rằm, mùng 1 (âm lịch) hằng tháng. Song, dịp Tết Đoan Ngọ và Tết cổ truyền, lượng bánh tiêu thụ gấp 100 lần. Đa phần số lượng bánh ú tro cả làng sản xuất đều có bạn hàng đặt trước để bỏ mối cho các người bán ở các chợ khu vực Quảng Nam, Đà Nẵng…Nếu du khách đến làng vào ban đêm sẽ thấy cả làng sáng lên bập bùng bởi cả trăm lò bánh đang đỏ lửa, trông rất ấn tượng.
Công đoạn làm bánh ú tro.
Những chiếc bánh ú tro không chỉ là món ăn đặc sắc ngày Tết Đoan Ngọ mà còn cả trong ngày rằm, mồng 1 hàng tháng và các ngày lễ hội khác trong năm ở vùng Đại Lộc nói riêng, xứ Quảng nói chung. Nghề nấu bánh ú tro được lưu giữ, tiếp nối qua bao thế hệ cư dân làng Hoán Mỹ như nét văn hóa độc đáo của đất và người xứ Quảng.
Bài và ảnh: Lê Văn Kỳ
Tin liên quan
Tin mới hơn
Đà Nẵng: Bình minh làng biển ở Tam Tiến
18:25 | 13/09/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Cách xa phố thị sầm uất, làng chài Tam Tiến (thôn Hà Lộc, xã Tam Xuân, thành phố Đà Nẵng) đang có những chuyển biến trong cách nghĩ, cách làm kinh tế biển của người dân. Từ những bỡ ngỡ ban đầu, người dân nơi đây ngày càng tự tin phát triển du lịch, mở thêm sinh kế ngay trên bãi biển quê hương.
Nghệ nhân làm phỗng đất và món đồ chơi Trung thu truyền thống
07:00 | 12/09/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Đến tổ dân phố Đông Hồ - Thuận thành - Bắc Ninh, hỏi ông Phùng Đình Giáp thì bất cứ ai cũng đều biết, bởi lẽ đơn giản: ông là người cuối cùng ở xứ Kinh Bắc còn theo nghề nặn Phỗng đất – Món đồ chơi Trung Thu truyền thống xưa và nay.
Công nghệ số thổi hồn cho làng nghề Việt
07:00 | 12/09/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Ứng dụng công nghệ giúp nâng cao chất lượng, quản lý và xây dựng niềm tin người tiêu dùng, đưa sản phẩm làng nghề ra thị trường quốc tế.
Khai mạc Festival Thăng Long - Hà Nội lần thứ II 2026: 'Dòng chảy di sản - Heritage Flow'
22:00 | 11/09/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Tối 11/9, tại không gian thiêng liêng của Hoàng thành Thăng Long - Di sản Văn hóa thế giới, TP. Hà Nội tổ chức khai mạc Chương trình Festival Thăng Long - Hà Nội lần thứ II năm 2026 với chủ đề "Dòng chảy di sản - Heritage Flow".
Bưởi Phúc Trạch Hà Tĩnh Giữ nguồn gen quý, vươn tầm thương hiệu quốc tế
13:10 | 11/09/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LVN - Bưởi Phúc Trạch là một trong những đặc sản trái cây nổi tiếng gắn liền với vùng đất Hương Khê, tỉnh Hà Tĩnh
Người trẻ “lội ngược dòng” Giữ lửa di sản làng nghề Hưng Yên
07:00 | 11/09/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Cơn lốc công nghiệp hóa và đô thị hóa đang đặt vô số làng nghề cổ truyền trước bài toán sinh tồn gay gắt về thị trường, chi phí và sự suy giảm lực lượng lao động.
Tin khác
Bảo tồn di sản qua chính sách hỗ trợ nghệ nhân ở Lào Cai
07:00 | 10/09/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Lào Cai tiếp tục chính sách hỗ trợ nghệ nhân, xây dựng câu lạc bộ và nhóm thực hành để giữ gìn, phát huy giá trị di sản văn hóa trong cộng đồng.
Mùa khai giảng ở làng mắm Lục Độ, nơi người ta quen đợi bằng năm
17:36 | 05/09/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Sáng mùng 5 tháng 9, khi tiếng trống khai trường vang lên trên đảo Cát Hải, thì ở sân chượp cách đó mấy trăm mét, những chiếc nắp thùng vẫn được mở ra đón nắng, đúng như bảy mươi năm nay vẫn thế. Hai nhịp thời gian ấy, một năm học và một mẻ mắm, hóa ra cùng đặt ra một câu hỏi: Chúng ta đang chuẩn bị điều gì và cho ai?
Người “đánh thức” nghề tơ tằm Phùng Xá
11:53 | 04/09/2026 OCOP
LNV - Từng có thời gian những bãi dâu thưa dần, tiếng máy dệt cũng không còn rộn ràng như trước, nghề ươm tơ, dệt lụa ở Phùng Xá đứng trước nguy cơ mai một. Giữa những đổi thay ấy, Nghệ nhân Ưu tú Phan Thị Thuận vẫn lựa chọn gắn bó với nghề. Không chỉ gìn giữ những kỹ thuật được trao truyền qua nhiều thế hệ, bà còn không ngừng tìm cách làm mới nghề truyền thống bằng những sáng tạo đặc biệt: để con tằm tự dệt nên những tấm tơ, đưa sợi tơ từ thân sen lên khung cửi và từng bước chuẩn hóa, nâng tầm sản phẩm. Hành trình ấy đã góp phần đưa sản phẩm chăn tơ tằm tự dệt của cơ sở bà Thuận trở thành sản phẩm OCOP 5 sao cấp quốc gia, khẳng định giá trị mới cho nghề tơ lụa Phùng Xá.
Xã Đại Xuyên (Hà Nội): Kỷ cương để vươn xa, sáng tạo để phát triển bền vững
09:23 | 03/09/2026 Nông thôn mới
LNV - Sau hơn một năm vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp, xã Đại Xuyên (Hà Nội) đang từng bước tạo nên diện mạo mới, kinh tế duy trì đà tăng trưởng, nông nghiệp chuyển dịch theo hướng xanh, hiện đại; sản phẩm OCOP dần khẳng định thương hiệu.
Từ Tokyo mở rộng cánh cửa xuất khẩu cho sản phẩm làng nghề Hà Nội
10:00 | 02/09/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Đoàn Hà Nội đang tham gia Tokyo International Gift Show 2026 tại Tokyo (Nhật Bản), mang theo những sản phẩm thủ công mỹ nghệ đặc trưng của Thủ đô, đồng thời chủ động tìm kiếm nhà nhập khẩu, nắm bắt thị hiếu thị trường và mở rộng quan hệ thương mại. Tham gia đoàn có đại diện lãnh đạo Sở Công Thương Hà Nội cùng các doanh nghiệp, cơ sở sản xuất có tiềm năng xuất khẩu. Đưa tinh hoa làng nghề đến thị trường quốc tế
Giữ hồn làng nghề trong nhịp sống hiện đại
17:18 | 30/08/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Trong dòng chảy lịch sử và văn hóa Việt Nam, các làng nghề truyền thống không chỉ là nơi sản xuất ra những sản phẩm thủ công tinh xảo, mà còn là không gian lưu giữ ký ức cộng đồng, tri thức dân gian và bản sắc văn hóa vùng miền. Mỗi làng nghề đều mang trong mình câu chuyện về con người, thiên nhiên và tinh thần sáng tạo, góp phần tạo nên sức sống bền bỉ cho văn hóa Việt. Liên quan tới chủ đề này, PGS.TS Bùi Hoài Sơn, Ủy viên chuyên trách Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội đã có những chia sẻ sâu sắc với Tạp chí điện tử Làng nghề Việt Nam
Đèn lồng chim Uyên Ương Làng nghề Sinh Dược
16:53 | 30/08/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Phát huy tiềm năng, lợi thế về tài nguyên bản địa, Hợp tác xã Sinh Dược (xã Gia Sinh cũ nay là phường Tây Hoa Lư) đã từng bước khẳng định hiệu quả của mô hình kinh tế tập thể gắn với bảo tồn văn hoá truyền thống. Không chỉ góp phần nâng cao giá trị sản phẩm nông nghiệp địa phương, hợp tác xã còn tạo việc làm, cải thiện thu nhập cho người dân, hướng tới mục tiêu phát triển bền vững.
Làng nghề truyền thống Vĩnh Long Nét văn hoá sông nước Nam Bộ
15:56 | 29/08/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Vĩnh Long, vùng đất trù phú bên dòng sông Cửu Long, không chỉ nổi tiếng với miệt vườn trái cây sum suê mà còn hấp dẫn du khách bởi những làng nghề truyền thống độc đáo. Nơi đây nổi tiếng với nhiều làng nghề truyền thống lâu đời, vừa giữ gìn bản sắc văn hóa sông nước Nam Bộ
Vượt khỏi lũy tre làng: Nâng tầm nhận thức, kiến tạo thương hiệu cá nhân
15:55 | 29/08/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Làng nghề không chỉ là nơi lưu giữ kỹ nghệ truyền thống. Đó còn là một hệ sinh thái kinh tế – văn hóa, nơi mỗi nghệ nhân vừa là người giữ nghề, vừa là người tạo ra giá trị và ngày càng trở thành một chủ thể tích cực trên thị trường. Muốn đi xa hơn, những người thợ tài hoa hôm nay cần vượt qua giới hạn của “lũy tre làng”, mở rộng nhận thức, tham gia vào các diễn đàn chính sách, các hoạt động xúc tiến thương mại và từng bước kiến tạo thương hiệu cho chính mình.
Làng nghề mỹ nghệ Sơn Đồng Hội tụ tinh hoa, vươn mình trong thời đại số
07:00 | 28/08/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Nằm cách trung tâm Hà Nội hơn 10km, làng nghề mỹ nghệ Sơn Đồng (Hà Nội) không chỉ là nơi lưu giữ nét đẹp văn hóa lâu đời mà còn là điểm tựa sinh kế vững chắc cho hàng nghìn lao động địa phương. Trên hành trình phát triển, Hội làng nghề mỹ nghệ Sơn Đồng đã trở thành "hạt nhân" kết nối các nghệ nhân, xây dựng thương hiệu tập thể và tạo bệ phóng giúp sản phẩm truyền thống vươn mình mạnh mẽ trong kỷ nguyên số hóa.
Nghệ nhân Ưu tú – Nhà thiết kế áo dài Lan Hương: Gìn giữ hồn nghề, lan tỏa giá trị Việt
14:06 | 26/08/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Không chỉ được biết đến là một nhà thiết kế áo dài giàu tâm huyết, Nghệ nhân Ưu tú – Nghệ nhân Làng nghề Việt Nam, Nhà thiết kế Lan Hương còn là người bền bỉ trên hành trình đưa văn hóa truyền thống, chất liệu dân gian và tinh hoa nghề thủ công vào đời sống đương đại. Qua mỗi tà áo dài, chị góp phần kể những câu chuyện về đất nước, con người Việt Nam, đồng thời mở ra những hướng đi mới trong bảo tồn và phát triển nghề thủ công truyền thống.
Bắc Ninh: Giữ gìn bản sắc làng nghề gắn với đổi mới sản phẩm
13:16 | 25/08/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Từ lâu, vùng đất Kinh Bắc đã nổi danh là thủ phủ của những làng nghề thủ công mỹ nghệ và ẩm thực truyền thống mang đậm nét văn hóa dân gian. Những cái tên như tranh Đông Hồ, đồ gỗ Đồng Kỵ, gốm Phù Lãng, tre trúc Xuân Lai, mỳ Thủ Dương, rượu làng Vân hay bún bánh Đa Mai… không chỉ đóng vai trò là động lực thúc đẩy kinh tế nông thôn mà còn là nơi lưu giữ “linh hồn” di sản qua nhiều thế hệ. Tuy nhiên, trước làn sóng công nghiệp hóa và sự thay đổi nhanh chóng của thị trường, bài toán giữ nghề truyền thống đang đặt ra nhiều thách thức cấp thiết, đòi hỏi sự bứt phá mạnh mẽ từ hạ tầng, môi trường cho đến tư duy sản xuất.
Cần Thơ : Làng nghề truyền thống, góp phần xây dựng nông thôn mới
07:00 | 23/08/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Làng nghề đa dạng tại Cần Thơ góp phần giải quyết việc làm, tăng thu nhập, đồng thời phát huy giá trị văn hóa địa phương trong quá trình xây dựng nông thôn mới.
Đại hội Đại biểu Hội Làng nghề mỹ nghệ xã Sơn Đồng thành công tốt đẹp
20:00 | 22/08/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Trong 02 ngày 21-22/8/2026, được sự nhất trí của Trung ương Hiệp hội Làng nghề Việt Nam; sự nhất trí của Đảng ủy, HĐND - UBND xã Sơn Đồng, Hội Làng nghề mỹ nghệ xã Sơn Đồng - Thành phố Hà Nội long trọng tổ chức Đại hội Đại biểu Hội Làng nghề mỹ nghệ xã Sơn Đồng - Thành phố Hà Nội lần thứ I (nhiệm kỳ 2026 - 2031) thành công tốt đẹp. Địa điểm tổ chức tại Hội trường UBND xã Sơn Đồng (cũ), thôn Nội, xã Sơn Đồng, Thành phố Hà Nội.
Làng nghề truyền thống, giữ sinh kế bền vững ở Cao Bằng
07:00 | 22/08/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Nghề thủ công tại Cao Bằng phát triển bền vững qua chuẩn hóa sản phẩm, du lịch trải nghiệm và thương mại điện tử, nâng cao đời sống cộng đồng.
Mới nhất
Đọc nhiều
Thanh Hóa: Chủ động ứng phó với áp thấp nhiệt đới và các đợt mưa lớn
13:23 Tin tức
LNV – UBND tỉnh Thanh Hóa vừa ban hành Công điện số 05/CĐ-UBND về việc về việc tập trung ứng phó với áp thấp nhiệt đới và đợt mưa lớn trên địa bàn tỉnh trong những ngày tới.
Dũng Đào Quán: Địa chỉ ẩm thực quen thuộc tại Tam Nông
11:37 Khởi nghiệp
LNV - Nằm trên trục đường liên xã Tam Nông - Đào Xá, Dũng Đào Quán tại thôn 10, xã Tam Nông, tỉnh Phú Thọ là địa chỉ ăn uống quen thuộc của nhiều người dân địa phương và khách qua đường. Sau khoảng 8 năm hoạt động, nhà hàng từng bước tạo dựng được lượng k
Hà Nội tạo chuyển biến rõ nét trong kiểm soát giết mổ gia súc, gia cầm
11:32 Khuyến nông
LNV - Từ một địa bàn có hàng trăm điểm giết mổ nhỏ lẻ, phân tán, Hà Nội đang từng bước tổ chức lại hoạt động giết mổ theo hướng tập trung, có kiểm soát. Đến ngày 9/9/2026, Thành phố đã chỉ đạo chấm dứt hoạt động của các hộ giết mổ nhỏ lẻ, duy trì 71 cơ sở
Khai mạc “Lưu trăng phố cổ 2026” - trao truyền tình yêu văn hóa qua những mùa trăng.
10:45 Tin tức
Chiều 11/9, tại Trung tâm Giao lưu Văn hóa Phố cổ Hà Nội (50 Đào Duy Từ), Ban Quản lý hồ Hoàn Kiếm và Phố cổ Hà Nội khai mạc Chuỗi hoạt động văn hóa Tết Trung thu truyền thống “Lưu trăng phố cổ 2026”, nhằm bảo tồn, trao truyền và lan tỏa các giá trị văn hóa Trung thu trong đời sống hiện đại.
Khám phá chương trình "Nét Kinh kỳ" tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám
10:45 Tin tức
Trong khuôn khổ Festival Thăng Long – Hà Nội lần thứ II năm 2026, từ ngày 12 – 19/9/2026, Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu – Quốc Tử Giám tổ chức chương trình “Nét Kinh kỳ”. Lấy cảm hứng từ hình ảnh phố phường, phố nghề và đời sống Thăng Long xưa, chương trình giới thiệu tới công chúng những hình ảnh, tư liệu về 36 phố phường Hà Nội, đồng thời kết nối với các hoạt động trải nghiệm nghề truyền thống, qua đó gợi mở câu chuyện về một Hà Nội vừa giàu chiều sâu lịch sử, vừa luôn vận động và tiếp nối trong đời sống hôm nay.
