Làng nghề Hoán Mỹ làm bánh ú tro
LNV - Làng Hoán Mỹ (khu Song Mỹ, thị trấn Ái Nghĩa, huyện Đại Lộc, tỉnh Quảng Nam) nổi tiếng với nghề làm bánh ú tro truyền thống. Ông Trần Phước Thiện (59 tuổi) cho hay, trước khi nấu bánh tro, người làng Hoán Mỹ đi xin hoặc đốt thân cây mè để lấy tro, sau đó lọc lắng lấy nước màu vàng, rồi hòa nước tro với vôi ăn trầu, tiếp đến là chọn nếp (nếp đặc biệt), ngâm nước tro mè để bánh nấu lên sẽ có màu vàng, nên gọi dân dã là bánh ú tro. Có 2 loại bánh: bánh có nhân đậu đen xanh lòng và không nhân. Đậu đen đem luộc, bóc vỏ, xoay nhuyễn, vo tròn rồi đem thắng đường tán…sau đó mang phơi khô. Để chín bánh, phải nấu khoảng 4 - 5 giờ.
Theo ông Trần Phước Dũng (54 tuổi) người nấu bánh tro nhiều nhất trong làng cho hay, bánh tro làng Hoán Mỹ gói từ gạo nếp, nước tro (được lắng từ tro mè) hoặc đậu đen xanh lòng, đậu đen (nếu làm bánh tro có nhân). Lá đót cột bằng sợi dây cói được đi hái hay mua từ các vùng núi như Phước Sơn, Nam Giang, Đông Giang, Phú Túc… về được rửa hoặc lau chùi sạch sẽ, phơi héo để gói bánh. Công đoạn chuẩn bị lá gói, chuẩn bị nguyên liệu tới gói bánh, nấu bánh đòi hỏi sự công phu, tỉ mỉ, khéo léo.
Ông Nguyễn Đức Khôi (66 tuổi) có 30 năm thâm niên trong nghề nấu bánh cho hay, bánh ú tro có nhân 40 nghìn đồng/chục (12 cái); Bánh không nhân 10.000 -15.000 nghìn đồng/chục (10 cái). Bánh ú tro có hương vị thơm ngon, tác dụng thanh nhiệt, rất hợp để thưởng thức trong thời tiết oi bức đầu hè. Miếng bánh ú tro thơm mát được ăn kèm với đường cát vàng hoặc cát trắng.Từ xưa đến nay, người dân làng Hoán Mỹ có truyền thống gói bánh ú tro phục vụ cho Tết Đoan Ngọ. Song, đến nay, vẫn không ai lý giải được bánh tro có từ khi nào, không ai biết ông tổ nghề là ai mà cũng chẳng ai hay gốc tích nó từ đâu, chỉ biết rằng, nó đã trở thành nghề truyền thống của làng.
Hiện nay, làng nghề Hoán Mỹ có hơn 70 hộ làm nghề gói bánh ú tro dịp Tết Đoan Ngọ và các dịp ngày rằm, mùng 1 (âm lịch) hằng tháng. Song, dịp Tết Đoan Ngọ và Tết cổ truyền, lượng bánh tiêu thụ gấp 100 lần. Đa phần số lượng bánh ú tro cả làng sản xuất đều có bạn hàng đặt trước để bỏ mối cho các người bán ở các chợ khu vực Quảng Nam, Đà Nẵng…Nếu du khách đến làng vào ban đêm sẽ thấy cả làng sáng lên bập bùng bởi cả trăm lò bánh đang đỏ lửa, trông rất ấn tượng.
Những chiếc bánh ú tro không chỉ là món ăn đặc sắc ngày Tết Đoan Ngọ mà còn cả trong ngày rằm, mồng 1 hàng tháng và các ngày lễ hội khác trong năm ở vùng Đại Lộc nói riêng, xứ Quảng nói chung. Nghề nấu bánh ú tro được lưu giữ, tiếp nối qua bao thế hệ cư dân làng Hoán Mỹ như nét văn hóa độc đáo của đất và người xứ Quảng.
Ông Trần Phước Dũng giới thiệu bánh ú tro gia đình ông làm.
Ông Nguyễn Đức Khôi (66 tuổi) có 30 năm thâm niên trong nghề nấu bánh cho hay, bánh ú tro có nhân 40 nghìn đồng/chục (12 cái); Bánh không nhân 10.000 -15.000 nghìn đồng/chục (10 cái). Bánh ú tro có hương vị thơm ngon, tác dụng thanh nhiệt, rất hợp để thưởng thức trong thời tiết oi bức đầu hè. Miếng bánh ú tro thơm mát được ăn kèm với đường cát vàng hoặc cát trắng.Từ xưa đến nay, người dân làng Hoán Mỹ có truyền thống gói bánh ú tro phục vụ cho Tết Đoan Ngọ. Song, đến nay, vẫn không ai lý giải được bánh tro có từ khi nào, không ai biết ông tổ nghề là ai mà cũng chẳng ai hay gốc tích nó từ đâu, chỉ biết rằng, nó đã trở thành nghề truyền thống của làng.
Hiện nay, làng nghề Hoán Mỹ có hơn 70 hộ làm nghề gói bánh ú tro dịp Tết Đoan Ngọ và các dịp ngày rằm, mùng 1 (âm lịch) hằng tháng. Song, dịp Tết Đoan Ngọ và Tết cổ truyền, lượng bánh tiêu thụ gấp 100 lần. Đa phần số lượng bánh ú tro cả làng sản xuất đều có bạn hàng đặt trước để bỏ mối cho các người bán ở các chợ khu vực Quảng Nam, Đà Nẵng…Nếu du khách đến làng vào ban đêm sẽ thấy cả làng sáng lên bập bùng bởi cả trăm lò bánh đang đỏ lửa, trông rất ấn tượng.
Công đoạn làm bánh ú tro.
Những chiếc bánh ú tro không chỉ là món ăn đặc sắc ngày Tết Đoan Ngọ mà còn cả trong ngày rằm, mồng 1 hàng tháng và các ngày lễ hội khác trong năm ở vùng Đại Lộc nói riêng, xứ Quảng nói chung. Nghề nấu bánh ú tro được lưu giữ, tiếp nối qua bao thế hệ cư dân làng Hoán Mỹ như nét văn hóa độc đáo của đất và người xứ Quảng.
Bài và ảnh: Lê Văn Kỳ
Tin liên quan
Tin mới hơn
Người “dệt hồn quê” bằng những mũi thêu tay
19:46 | 28/03/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Sinh ra trong một gia đình có truyền thống thêu tại vùng quê Đồng Tâm, huyện Mỹ Đức (nay là xã Phúc Sơn, TP Hà Nội), nghệ nhân Nguyễn Thị Hằng đã dành hơn hai thập kỷ bền bỉ gắn bó với nghề. Không chỉ gìn giữ kỹ thuật thêu tay truyền thống, chị còn tìm hướng đi mới để đưa nghề hòa vào nhịp sống hiện đại, mở rộng không gian sáng tạo và lan tỏa giá trị văn hóa.
Làng đệm bàng Phò Trạch: Nơi ký ức làng quê được đan dệt
13:53 | 27/03/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Làng nghề đệm bàng Phò Trạch (phường Phong Dinh, TP Huế) từ lâu đã trở thành một phần ký ức văn hóa của người dân xứ Huế. Trải qua nhiều biến động của thị trường và sự thay đổi trong thói quen tiêu dùng, nghề truyền thống này vẫn được người dân nơi đây bền bỉ gìn giữ, từng bước thích nghi để tồn tại và phát triển.
Rối nước Nguyên Xá: Giữ hồn nghệ thuật dân gian trong dòng chảy hiện đại
13:52 | 27/03/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Là một trong những phường rối cổ truyền tiêu biểu của vùng Đồng bằng Bắc Bộ, rối nước Nguyên Xá (Hưng Yên) không chỉ lưu giữ kho tàng tích trò độc đáo mà còn đang từng bước tìm hướng đi mới để bảo tồn và phát huy giá trị trong đời sống đương đại. Giữa những biến chuyển của xã hội, những nghệ nhân nơi đây vẫn lặng lẽ giữ nghề, truyền lửa và đưa nghệ thuật rối nước đến gần hơn với công chúng.
Làng sinh vật cảnh Gò Móc vươn mình thành “thủ phủ” cây cảnh
10:08 | 24/03/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Từ những mảnh vườn nhỏ lẻ, Gò Móc (Thái Nguyên) đã từng bước phát triển thành làng nghề sinh vật cảnh quy mô với hàng chục hộ tham gia. Không chỉ mang lại giá trị kinh tế hàng tỷ đồng, nơi đây còn trở thành điểm hội tụ đam mê, khẳng định hướng đi bền vững trong phát triển kinh tế nông thôn gắn với giá trị nghệ thuật.
Giữ hồn giấy dó Phong Phú trong nhịp sống hiện đại
09:50 | 23/03/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Giữa dòng chảy mạnh mẽ của công nghiệp hóa, làng nghề giấy dó Phong Phú (Nghệ An) vẫn âm thầm gìn giữ một nghề thủ công truyền thống mang đậm dấu ấn văn hóa Việt. Từ những tấm giấy mỏng nhẹ nhưng bền dai, người dân nơi đây không chỉ bảo tồn một nghề cổ mà còn từng bước tìm hướng đi mới để thích ứng với thị trường hiện đại.
Về Định Yên nghe nhịp khung dệt kể chuyện làng nghề
22:25 | 20/03/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Giữa miền sông nước Đồng Tháp, làng chiếu Định Yên vẫn đều đặn vang lên tiếng khung cửi qua bao thế hệ. Hơn hai thế kỷ trôi qua, những tấm chiếu lác không chỉ là sản phẩm mưu sinh mà còn là “nhịp thở” văn hóa, kết tinh từ sự cần cù và lòng yêu nghề của người dân nơi đây.
Tin khác
Phú Nghĩa (Hà Nội): Làng nghề mộc Phù Yên chuyển mình mạnh mẽ, khẳng định vai trò trụ cột kinh tế nông thôn
22:25 | 20/03/2026 Tin tức
LNV - Trong nhiệm kỳ 2020–2025, Hội làng nghề truyền thống mộc Phù Yên (xã Phú Nghĩa, Hà Nội) đã ghi dấu một chặng đường phát triển năng động, bền vững, từng bước khẳng định vai trò là lực lượng nòng cốt trong phát triển kinh tế – xã hội địa phương, đồng thời gìn giữ và phát huy giá trị văn hóa nghề truyền thống.
Làng nghề Sơn Đồng giữ gìn tinh hoa thủ công Việt hơn 1.000 năm
10:59 | 20/03/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Nghề điêu khắc và sơn son thếp vàng của Sơn Đồng (Hà Nội) không chỉ bảo tồn giá trị truyền thống mà còn mở rộng thị trường quốc tế và phát triển du lịch.
Nghệ thuật thụ phấn nhân tạo giúp bưởi Diễn bội thu
10:58 | 20/03/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Ít ai biết rằng, đằng sau những chùm bưởi Diễn vàng óng, căng mọng nổi tiếng khắp Hà Nội là cả một nghệ thuật thụ phấn nhân tạo tỉ mẩn mà người dân làng Diễn (phường Phú Diễn, Hà Nội) vẫn trìu mến gọi là "se duyên" cho hoa.
Hơi thở mùa xuân trong làng nghề Hưng Yên
10:58 | 20/03/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Mùa xuân đến, không khí tại các làng nghề truyền thống ở Hưng Yên trở nên nhộn nhịp hơn bao giờ hết. Từ tiếng khung cửi lách cách nơi làng dệt đũi, âm thanh đục chạm kim loại ở làng bạc, đến các món đặc sản quê nhà, tất cả hòa quyện tạo nên bức tranh mùa xuân giàu bản sắc văn hóa và sức sống bền bỉ của nghề truyền thống.
Giữ hồn Klông-pút: Khi văn hóa Xơ Đăng sống trong đôi tay nghệ nhân
20:56 | 19/03/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Âm thanh không tự cất lên từ những ống tre nếu thiếu đi đôi bàn tay thấu hiểu. Với nghệ nhân ưu tú Y Sinh, tiếng đàn Klông-pút của người Xơ Đăng không chỉ là âm thanh, mà là ký ức văn hóa được đánh thức qua từng nhịp vỗ – một di sản sống đang được gìn giữ giữa dòng chảy hiện đại.
Làng bún Hồng Quang: Nơi tạo nên sắc màu từ hạt gạo quê
17:40 | 19/03/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Giữa vùng non nước của Cao Bằng, làng bún ngũ sắc Hồng Quang (xã Hưng Đạo) nổi bật với những sợi bún nhiều màu sắc được làm từ nguyên liệu tự nhiên. Từ nghề truyền thống của đồng bào Tày, sản phẩm bún khô nơi đây đang từng bước khẳng định giá trị, góp phần bảo tồn văn hóa ẩm thực và phát triển kinh tế nông thôn.
Sức sống mới của làng nghề tại trung tâm thương mại
14:28 | 19/03/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Trưng bày và quảng bá nghề thủ công trong không gian đô thị giúp nghề truyền thống tiếp cận công chúng mới và mở rộng thị trường.
Làng nghề Thanh Hóa chủ động “lên sàn” tìm đầu ra bền vững
08:46 | 18/03/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Trước sức ép cạnh tranh ngày càng lớn, nhiều làng nghề truyền thống tại Thanh Hóa đang chuyển mình mạnh mẽ bằng cách tận dụng kênh số để mở rộng thị trường. Không chỉ gia tăng doanh thu, việc “lên sàn” còn giúp sản phẩm địa phương từng bước xây dựng thương hiệu và khẳng định vị thế trong nền kinh tế số.
Khám phá không gian Bảo tàng Gốm Bát Tràng
14:15 | 17/03/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Giữa không gian làng nghề ven sông Hồng, Bảo tàng Gốm Bát Tràng hiện lên như một dấu ấn văn hóa đặc biệt của làng nghề Bát Tràng. Đây là nơi tái hiện hành trình hàng trăm năm của nghề gốm truyền thống và cũng là nơi lưu giữ những sản phẩm gốm tiêu biểu của Bát Tràng.
Bảo tàng gốm Bát Tràng: Không gian lưu giữ tinh hoa làng nghề gốm Việt
07:34 | 17/03/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Giữa không gian cổ kính của Làng gốm Bát Tràng, Bảo tàng gốm Bát Tràng hiện lên với kiến trúc xoắn ốc độc đáo, gợi hình ảnh chuyển động của bàn xoay gốm dưới bàn tay khéo léo của người nghệ nhân. Đây không chỉ là nơi trưng bày các sản phẩm gốm đặc sắc, mà còn mở ra hành trình khám phá lịch sử, văn hóa và sự phát triển của nghề gốm Bát Tràng qua nhiều thế kỷ.
Hiệp hội Làng nghề Việt Nam đồng hành cùng Sơn Đồng phát triển nghề truyền thống
16:00 | 16/03/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Nhân dịp đầu Xuân Bính Ngọ 2026, nhằm tăng cường kết nối và chia sẻ định hướng hoạt động trong năm mới, Hiệp hội Làng nghề Việt Nam đã tổ chức buổi giao lưu, gặp gỡ với Hội Làng nghề mỹ nghệ xã Sơn Đồng. Chương trình có sự tham dự của các đồng chí lãnh đạo Hiệp hội và cùng các thành viên Hội đồng Tư vấn.
Người “giữ lửa” nghề dệt thổ cẩm Jrai
20:25 | 12/03/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Giữa nhịp sống hiện đại hối hả, tiếng khung cửi vẫn đều đặn vang lên ở làng Phung (xã Biển Hồ, tỉnh Gia Lai). Đó là nhịp dệt quen thuộc của nghệ nhân Pel – người phụ nữ hơn 40 năm gắn bó với nghề dệt thổ cẩm của đồng bào Jrai, lặng lẽ gìn giữ và truyền lại những giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc mình.
Phát triển làng nghề chổi đót Tam Quang trong diện mạo hành chính mới
07:32 | 12/03/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Giữa nhịp sống nông thôn đang đổi thay từng ngày, tại xã Vũ Thư, tỉnh Hưng Yên (trước đây là xã Tam Quang, huyện Vũ Thư, tỉnh Thái Bình), hình ảnh những người dân cần mẫn ngồi bên bó đót, tỉ mỉ bện từng chiếc chổi đã trở thành nét đẹp, tô điểm thêm cho bức tranh làng quê. Nghề làm chổi đót ở đây không chỉ là sinh kế của nhiều hộ gia đình mà còn góp phần làm thay đổi diện mạo kinh tế truyền thống của địa phương.
Hiệp hội làng nghề Thành phố Hải Phòng khai trương trụ sở 2 và kiện toàn tổ chức
07:32 | 12/03/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Trong không khí phấn khởi của những ngày đầu xuân Bính Ngọ 2026, ngày 04/3/2026, Hiệp hội Làng nghề TP. Hải Phòng đã long trọng tổ chức Lễ khai trương Trụ sở văn phòng 2 tại làng nghề truyền thống Đông Giao (xã Cẩm Giàng). Sự kiện không chỉ đánh dấu bước phát triển về quy mô mà còn là cột mốc quan trọng trong việc kiện toàn bộ máy lãnh đạo, đáp ứng yêu cầu quản lý và phát triển làng nghề trong kỷ nguyên mới.
Giữ lửa bánh thuẫn truyền thống miền Trung
14:01 | 09/03/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Bánh thuẫn truyền thống miền Trung được gìn giữ qua nhiều thế hệ, trở thành hương vị Tết đặc trưng gắn liền ký ức của người dân Quảng Ngãi.
Mới nhất
Đọc nhiều
Công nghiệp hỗ trợ Nghệ An trước yêu cầu bứt tốc và tái cấu trúc
19:47 Khuyến công
LNV - Sau giai đoạn 2018–2025, công nghiệp hỗ trợ (CNHT) Nghệ An đã có những bước phát triển ban đầu, góp phần nâng cao năng lực sản xuất công nghiệp của tỉnh. Tuy nhiên, trước yêu cầu hội nhập và tham gia sâu vào chuỗi cung ứng, lĩnh vực này vẫn cần nhữn
Bắc Ninh đón nhận Bằng UNESCO và khai mạc Festival “Về miền di sản 2026”
19:47 Tin tức
LNV - Tối 27/3, tại Bắc Ninh đã diễn ra lễ đón nhận Bằng UNESCO ghi danh Nghề làm tranh dân gian Đông Hồ vào Danh sách di sản văn hóa phi vật thể cần bảo vệ khẩn cấp, đồng thời công bố Di sản Văn hóa Thế giới và khai mạc Festival “Về miền di sản 2026”, mở
Quảng Trị đầu tư mạnh cho khuyến công thúc đẩy sản xuất bền vững
19:46 Khuyến công
LNV - Giai đoạn 2026–2030, Quảng Trị xác định khuyến công là một trong những động lực quan trọng để phát triển công nghiệp nông thôn, với trọng tâm ưu tiên sản xuất sạch hơn, tiêu dùng bền vững và ứng dụng công nghệ thông tin vào sản xuất.
Nơi đưa Atiso đỏ trở thành sản phẩm OCOP 4 sao
19:46 OCOP
OVN - Từ một loại cây trồng mới du nhập về địa phương, sản phẩm nước cốt hoa Atiso Ngọc Hoàn của Công ty TNHH Sản xuất kinh doanh dịch vụ thương mại Hoàn Ngọc (phường Hải Lĩnh, Thanh Hóa) đã từng bước khẳng định vị thế trên thị trường. Không chỉ là kết qu
Khai mở giá trị nghề muối Cà Mau trong phát triển du lịch bền vững
19:46 Du lịch làng nghề
LNV - Nghề làm muối ở Cà Mau không chỉ là sinh kế truyền thống mà còn là di sản văn hóa phi vật thể quốc gia với nhiều giá trị đặc sắc. Dù sở hữu tiềm năng lớn để phát triển du lịch trải nghiệm, đến nay việc khai thác “vàng trắng” này vẫn dừng lại ở ý tưở
