Làng nghề Hoán Mỹ làm bánh ú tro
LNV - Làng Hoán Mỹ (khu Song Mỹ, thị trấn Ái Nghĩa, huyện Đại Lộc, tỉnh Quảng Nam) nổi tiếng với nghề làm bánh ú tro truyền thống. Ông Trần Phước Thiện (59 tuổi) cho hay, trước khi nấu bánh tro, người làng Hoán Mỹ đi xin hoặc đốt thân cây mè để lấy tro, sau đó lọc lắng lấy nước màu vàng, rồi hòa nước tro với vôi ăn trầu, tiếp đến là chọn nếp (nếp đặc biệt), ngâm nước tro mè để bánh nấu lên sẽ có màu vàng, nên gọi dân dã là bánh ú tro. Có 2 loại bánh: bánh có nhân đậu đen xanh lòng và không nhân. Đậu đen đem luộc, bóc vỏ, xoay nhuyễn, vo tròn rồi đem thắng đường tán…sau đó mang phơi khô. Để chín bánh, phải nấu khoảng 4 - 5 giờ.
Theo ông Trần Phước Dũng (54 tuổi) người nấu bánh tro nhiều nhất trong làng cho hay, bánh tro làng Hoán Mỹ gói từ gạo nếp, nước tro (được lắng từ tro mè) hoặc đậu đen xanh lòng, đậu đen (nếu làm bánh tro có nhân). Lá đót cột bằng sợi dây cói được đi hái hay mua từ các vùng núi như Phước Sơn, Nam Giang, Đông Giang, Phú Túc… về được rửa hoặc lau chùi sạch sẽ, phơi héo để gói bánh. Công đoạn chuẩn bị lá gói, chuẩn bị nguyên liệu tới gói bánh, nấu bánh đòi hỏi sự công phu, tỉ mỉ, khéo léo.
Ông Nguyễn Đức Khôi (66 tuổi) có 30 năm thâm niên trong nghề nấu bánh cho hay, bánh ú tro có nhân 40 nghìn đồng/chục (12 cái); Bánh không nhân 10.000 -15.000 nghìn đồng/chục (10 cái). Bánh ú tro có hương vị thơm ngon, tác dụng thanh nhiệt, rất hợp để thưởng thức trong thời tiết oi bức đầu hè. Miếng bánh ú tro thơm mát được ăn kèm với đường cát vàng hoặc cát trắng.Từ xưa đến nay, người dân làng Hoán Mỹ có truyền thống gói bánh ú tro phục vụ cho Tết Đoan Ngọ. Song, đến nay, vẫn không ai lý giải được bánh tro có từ khi nào, không ai biết ông tổ nghề là ai mà cũng chẳng ai hay gốc tích nó từ đâu, chỉ biết rằng, nó đã trở thành nghề truyền thống của làng.
Hiện nay, làng nghề Hoán Mỹ có hơn 70 hộ làm nghề gói bánh ú tro dịp Tết Đoan Ngọ và các dịp ngày rằm, mùng 1 (âm lịch) hằng tháng. Song, dịp Tết Đoan Ngọ và Tết cổ truyền, lượng bánh tiêu thụ gấp 100 lần. Đa phần số lượng bánh ú tro cả làng sản xuất đều có bạn hàng đặt trước để bỏ mối cho các người bán ở các chợ khu vực Quảng Nam, Đà Nẵng…Nếu du khách đến làng vào ban đêm sẽ thấy cả làng sáng lên bập bùng bởi cả trăm lò bánh đang đỏ lửa, trông rất ấn tượng.
Những chiếc bánh ú tro không chỉ là món ăn đặc sắc ngày Tết Đoan Ngọ mà còn cả trong ngày rằm, mồng 1 hàng tháng và các ngày lễ hội khác trong năm ở vùng Đại Lộc nói riêng, xứ Quảng nói chung. Nghề nấu bánh ú tro được lưu giữ, tiếp nối qua bao thế hệ cư dân làng Hoán Mỹ như nét văn hóa độc đáo của đất và người xứ Quảng.
Ông Trần Phước Dũng giới thiệu bánh ú tro gia đình ông làm.
Ông Nguyễn Đức Khôi (66 tuổi) có 30 năm thâm niên trong nghề nấu bánh cho hay, bánh ú tro có nhân 40 nghìn đồng/chục (12 cái); Bánh không nhân 10.000 -15.000 nghìn đồng/chục (10 cái). Bánh ú tro có hương vị thơm ngon, tác dụng thanh nhiệt, rất hợp để thưởng thức trong thời tiết oi bức đầu hè. Miếng bánh ú tro thơm mát được ăn kèm với đường cát vàng hoặc cát trắng.Từ xưa đến nay, người dân làng Hoán Mỹ có truyền thống gói bánh ú tro phục vụ cho Tết Đoan Ngọ. Song, đến nay, vẫn không ai lý giải được bánh tro có từ khi nào, không ai biết ông tổ nghề là ai mà cũng chẳng ai hay gốc tích nó từ đâu, chỉ biết rằng, nó đã trở thành nghề truyền thống của làng.
Hiện nay, làng nghề Hoán Mỹ có hơn 70 hộ làm nghề gói bánh ú tro dịp Tết Đoan Ngọ và các dịp ngày rằm, mùng 1 (âm lịch) hằng tháng. Song, dịp Tết Đoan Ngọ và Tết cổ truyền, lượng bánh tiêu thụ gấp 100 lần. Đa phần số lượng bánh ú tro cả làng sản xuất đều có bạn hàng đặt trước để bỏ mối cho các người bán ở các chợ khu vực Quảng Nam, Đà Nẵng…Nếu du khách đến làng vào ban đêm sẽ thấy cả làng sáng lên bập bùng bởi cả trăm lò bánh đang đỏ lửa, trông rất ấn tượng.
Công đoạn làm bánh ú tro.
Những chiếc bánh ú tro không chỉ là món ăn đặc sắc ngày Tết Đoan Ngọ mà còn cả trong ngày rằm, mồng 1 hàng tháng và các ngày lễ hội khác trong năm ở vùng Đại Lộc nói riêng, xứ Quảng nói chung. Nghề nấu bánh ú tro được lưu giữ, tiếp nối qua bao thế hệ cư dân làng Hoán Mỹ như nét văn hóa độc đáo của đất và người xứ Quảng.
Bài và ảnh: Lê Văn Kỳ
Tin liên quan
Tin mới hơn
Nghệ nhân Ưu tú – Nhà thiết kế áo dài Lan Hương: Gìn giữ hồn nghề, lan tỏa giá trị Việt
14:06 | 26/08/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Không chỉ được biết đến là một nhà thiết kế áo dài giàu tâm huyết, Nghệ nhân Ưu tú – Nghệ nhân Làng nghề Việt Nam, Nhà thiết kế Lan Hương còn là người bền bỉ trên hành trình đưa văn hóa truyền thống, chất liệu dân gian và tinh hoa nghề thủ công vào đời sống đương đại. Qua mỗi tà áo dài, chị góp phần kể những câu chuyện về đất nước, con người Việt Nam, đồng thời mở ra những hướng đi mới trong bảo tồn và phát triển nghề thủ công truyền thống.
Bắc Ninh: Giữ gìn bản sắc làng nghề gắn với đổi mới sản phẩm
13:16 | 25/08/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Từ lâu, vùng đất Kinh Bắc đã nổi danh là thủ phủ của những làng nghề thủ công mỹ nghệ và ẩm thực truyền thống mang đậm nét văn hóa dân gian. Những cái tên như tranh Đông Hồ, đồ gỗ Đồng Kỵ, gốm Phù Lãng, tre trúc Xuân Lai, mỳ Thủ Dương, rượu làng Vân hay bún bánh Đa Mai… không chỉ đóng vai trò là động lực thúc đẩy kinh tế nông thôn mà còn là nơi lưu giữ “linh hồn” di sản qua nhiều thế hệ. Tuy nhiên, trước làn sóng công nghiệp hóa và sự thay đổi nhanh chóng của thị trường, bài toán giữ nghề truyền thống đang đặt ra nhiều thách thức cấp thiết, đòi hỏi sự bứt phá mạnh mẽ từ hạ tầng, môi trường cho đến tư duy sản xuất.
Cần Thơ : Làng nghề truyền thống, góp phần xây dựng nông thôn mới
07:00 | 23/08/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Làng nghề đa dạng tại Cần Thơ góp phần giải quyết việc làm, tăng thu nhập, đồng thời phát huy giá trị văn hóa địa phương trong quá trình xây dựng nông thôn mới.
Đại hội Đại biểu Hội Làng nghề mỹ nghệ xã Sơn Đồng thành công tốt đẹp
20:00 | 22/08/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Trong 02 ngày 21-22/8/2026, được sự nhất trí của Trung ương Hiệp hội Làng nghề Việt Nam; sự nhất trí của Đảng ủy, HĐND - UBND xã Sơn Đồng, Hội Làng nghề mỹ nghệ xã Sơn Đồng - Thành phố Hà Nội long trọng tổ chức Đại hội Đại biểu Hội Làng nghề mỹ nghệ xã Sơn Đồng - Thành phố Hà Nội lần thứ I (nhiệm kỳ 2026 - 2031) thành công tốt đẹp. Địa điểm tổ chức tại Hội trường UBND xã Sơn Đồng (cũ), thôn Nội, xã Sơn Đồng, Thành phố Hà Nội.
Làng nghề truyền thống, giữ sinh kế bền vững ở Cao Bằng
07:00 | 22/08/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Nghề thủ công tại Cao Bằng phát triển bền vững qua chuẩn hóa sản phẩm, du lịch trải nghiệm và thương mại điện tử, nâng cao đời sống cộng đồng.
Phát huy vai trò văn hóa trong tăng cường hiểu biết, gắn kết nhân dân ASEAN
17:28 | 21/08/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Ngày 19/8 tại Hà Nội, Liên hiệp các tổ chức hữu nghị thành phố Hà Nội phối hợp với Đại sứ quán Philippines và Đại sứ quán các nước ASEAN tại Việt Nam tổ chức Chương trình Giao lưu hữu nghị “Sắc màu văn hóa ASEAN năm 2026”, góp phần tăng cường hiểu biết, gắn kết và tình hữu nghị giữa nhân dân Việt Nam với nhân dân các nước trong khu vực.
Tin khác
Làng nghề trong xây dựng nông thôn mới tại Thanh Hóa
07:00 | 21/08/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Làng nghề Thanh Hóa góp phần nâng cao thu nhập, giữ gìn văn hóa và thúc đẩy phát triển bền vững góp phần xây dựng nông thôn mới qua các sản phẩm đặc trưng
Góp ý xây dựng Đề án phát triển sản phẩm quà tặng đặc trưng của Hà Nội
16:44 | 20/08/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Chiều 20/8, Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội tổ chức hội nghị góp ý dự thảo Đề cương Đề án phát triển sản phẩm quà tặng thành phố Hà Nội, với sự tham gia của đại diện các sở, ngành, hiệp hội, nghệ nhân và chuyên gia. Hội nghị nhằm hoàn thiện định hướng xây dựng, phát triển các sản phẩm quà tặng mang dấu ấn, bản sắc Thủ đô, làm cơ sở báo cáo UBND thành phố.
Ứng dụng công nghệ số thúc đẩy kinh tế làng nghề Mê Linh
10:32 | 18/08/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Từ sản xuất, quảng bá đến kết nối tiêu thụ sản phẩm, công nghệ số đang từng bước được đưa vào hoạt động của các làng nghề tại xã Mê Linh (Hà Nội). Đây được xem là hướng đi quan trọng nhằm mở rộng thị trường, nâng cao giá trị sản phẩm và tạo thêm động lực cho phát triển kinh tế địa phương.
Đổi mới sáng tạo hướng đi nâng tầm quà tặng gốm Bát Tràng
10:23 | 18/08/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Hà Nội sở hữu nhiều tiềm năng phát triển ngành thủ công mỹ nghệ với hệ thống làng nghề phong phú, giàu bản sắc và giá trị văn hóa. Tuy nhiên, để nâng cao sức cạnh tranh và đáp ứng nhu cầu ngày càng đa dạng của thị trường, các làng nghề vẫn cần tháo gỡ những hạn chế về thiết kế, đổi mới mẫu mã, năng lực sáng tạo và khả năng nắm bắt xu hướng tiêu dùng.
Hà Nội: Khởi công xây dựng Cụm công nghiệp làng nghề Nam Tiến
08:00 | 16/08/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Sáng ngày 08/8/2026, UBND xã Phú Xuyên (Thành phố Hà Nội) phối hợp với Công ty Cổ phần Đầu tư phát triển hạ tầng và đô thị Hoàng Tín long trọng tổ chức Lễ khởi công Dự án đầu tư xây dựng hạ tầng kỹ thuật cụm công nghiệp làng nghề Nam Tiến.
Kết hợp truyền thống và công nghệ hiện đại phát triển nghề ở Nghệ An
07:00 | 15/08/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Nghệ An phát triển nghề truyền thống qua ứng dụng công nghệ, giữ vững bản sắc, nâng cao năng suất, mở rộng thị trường trong và ngoài nước.
Giá trị làng nghề miền Tây qua dự án nghệ thuật
08:00 | 14/08/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Lấy cảm hứng từ những làng nghề truyền thống dọc dòng Mê Kông, nhóm sinh viên Trường Cao đẳng FPT Polytechnic TP.HCM tri TP.HCM triển khai dự án tốt nghiệp bằng việc thực hiện dự án nghệ thuật “Xuôi dòng phù sa”.
Cà Mau: Nước mắm truyền thống “lên sàn” thời công nghệ số
07:00 | 14/08/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Từ những khạp ủ chượp thủ công hơn ba thập kỷ đến các gian hàng trên sàn thương mại điện tử, nghề làm nước mắm tại xã Cái Nước (tỉnh Cà Mau) đang chứng minh một công thức mới: Giữ nguyên cốt cách truyền thống, thay đổi tư duy tiếp cận thị trường để tự tìm chỗ đứng trong thời đại số
Làng tranh Đông Hồ Di sản UNESCO đổi tên là tổ dân phố
00:00 | 14/08/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Đầu tháng 12/2025, nghề làm tranh dân gian Đông Hồ được UNESCO ghi danh vào Danh sách di sản văn hóa phi vật thể cần bảo vệ khẩn cấp. Chưa đầy một năm sau, cái tên Đông Hồ trở lại trên bản đồ hành chính với tên gọi của một tổ dân phố mới. Hai sự kiện nối tiếp nhau không chỉ khẳng định giá trị của một làng nghề nổi tiếng mà còn mở ra hành trình hồi sinh mạnh mẽ của một di sản văn hóa Việt.
Khi đậu bạc Định Công bước ra khỏi ký ức
15:40 | 13/08/2026 Emagazine
Giữa một Định Công đang đổi thay từng ngày, những sợi bạc mảnh vẫn được kéo, se, uốn và ghép lại bằng đôi bàn tay người thợ. Nhưng với chị Lê Thị Bích Ngọc, giữ được kỹ thuật của cha ông mới chỉ là một nửa câu chuyện. Nửa còn lại khó hơn: làm thế nào để một nghề cổ có thể bước vào đời sống hôm nay, để người trẻ không chỉ biết đến đậu bạc như một di sản của quá khứ mà thực sự muốn sở hữu, sử dụng và tiếp tục câu chuyện của nó?
Gia đình say mê nghề sinh vật cảnh và làm vườn
17:39 | 11/08/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Nằm ven Quốc lộ 32, gần khu vực cổng làng Vật Phụ, xã Vật Lại, Hà Nội, mô hình sản xuất, kinh doanh sinh vật cảnh của vợ chồng anh Lê Chí Hiếu và chị Đặng Thị Huệ (cùng sinh năm 1984) đang mang lại nguồn thu nhập ổn định cho gia đình. Từ niềm đam mê cây cảnh, sự cần cù và tư duy nhạy bén, anh chị từng bước gây dựng cơ nghiệp, đồng thời tích cực tham gia các hoạt động cộng đồng tại địa phương.
Hiệp hội làng nghề TP Hải Phòng: tăng cường kết nối, mở rộng thị trường cho làng nghề
20:54 | 09/08/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Ngày 8/8/2026, Hiệp hội Làng nghề thành phố Hải Phòng tổ chức Hội nghị Ban Chấp hành sơ kết hoạt động 6 tháng đầu năm, triển khai nhiệm vụ 6 tháng cuối năm 2026. Hội nghị tập trung đánh giá kết quả đạt được, tháo gỡ khó khăn từ thực tiễn và thống nhất các giải pháp thúc đẩy bảo tồn, phát triển làng nghề trong giai đoạn mới.
Xã Phú Xuyên (Hà Nội): Khởi công xây dựng hạ tầng kỹ thuật Cụm công nghiệp làng nghề Nam Tiến
20:00 | 08/08/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Sáng ngày 8/8/2026, UBND xã Phú Xuyên (Thành phố Hà Nội) phối hợp với Công ty Cổ phần Đầu tư phát triển hạ tầng và đô thị Hoàng Tín long trọng tổ chức Lễ khởi công Dự án đầu tư xây dựng hạ tầng kỹ thuật cụm công nghiệp làng nghề Nam Tiến.
Viện Nghiên cứu, Tư vấn Kiến trúc và Bảo tồn phát triển Làng nghề chính thức đi vào hoạt động
10:49 | 08/08/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Ngày 8/8/2026, tại Hà Nội, Viện Nghiên cứu, Tư vấn Kiến trúc và Bảo tồn phát triển Làng nghề (RICACVCD) tổ chức Lễ công bố chính thức đi vào hoạt động, mở ra hướng đi mới trong nghiên cứu, tư vấn quy hoạch, kiến trúc, bảo tồn và phát triển bền vững các làng nghề Việt Nam.
Nho Lâm - Cái nôi nghề rèn truyền thống của Nghệ An
08:00 | 08/08/2026 Làng nghề, nghệ nhân
LNV- Làng Nho Lâm, xã Tân Châu, tỉnh Nghệ An (thuộc xã Diễn Thọ, huyện Diễn Châu cũ), nổi tiếng với nghề rèn truyền thống, lưu giữ di sản văn hóa, gắn với truyền thuyết Thánh tổ Cao Lỗ và tinh thần lao động bền bỉ.
Mới nhất
Đọc nhiều
Nghệ nhân Ưu tú – Nhà thiết kế áo dài Lan Hương: Gìn giữ hồn nghề, lan tỏa giá trị Việt
14:06 Làng nghề, nghệ nhân
LNV - Không chỉ được biết đến là một nhà thiết kế áo dài giàu tâm huyết, Nghệ nhân Ưu tú – Nghệ nhân Làng nghề Việt Nam, Nhà thiết kế Lan Hương còn là người bền bỉ trên hành trình đưa văn hóa truyền thống, chất liệu dân gian và tinh hoa nghề thủ công vào
Thanh Hóa: Lập Đề án tổng thể giải quyết tình trạng ngập úng tại các khu đô thị
13:30 Tin tức
LNV – Vừa qua, UBND tỉnh Thanh Hóa vừa ban hành Công văn số 17782/UBND-CNXD về xây dựng đề cương nhiệm vụ và kinh phí lập Đề án tổng thể giải quyết tình trạng ngập úng tại các phường thuộc đô thị Thanh Hóa.
Thanh Hóa: Tăng cường công tác bảo đảm an toàn thực phẩm trên địa bàn
13:30 Tin tức
LNV – Phó Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa Đầu Thanh Tùng vừa ký Công văn số 17808/UBND-VHXH về việc tăng cường công tác bảo đảm an toàn thực phẩm trên địa bàn tỉnh.
Dấu ấn nông dân Hữu Lũng trong xây dựng nông thôn mới
16:17 Nông thôn mới
LNV - Phát huy vai trò chủ thể của người dân trong xây dựng nông thôn mới (NTM), thời gian qua, Hội Nông dân xã Hữu Lũng đã triển khai nhiều hoạt động thiết thực, huy động hội viên tích cực tham gia, góp phần làm đổi thay diện mạo nông thôn và nâng cao đờ
Hợp nhất 4 chương trình mục tiêu quốc gia giai đoạn 2026-2035
16:09 Nông thôn mới
LNV -Chiều 24/8, với 477/478 số đại biểu tham gia tán thành (chiếm tỉ lệ 95,4%), Quốc hội đã thông qua Nghị quyết phê chuẩn chủ trương đầu tư Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển văn hóa-xã hội, nông thôn, dân tộc và miền núi giai đoạn 2026-2035.
