Nghệ nhân Vũ Thị Xìn.

Những nén hương làm từ quà tặng của núi rừng đại ngàn

Từ ngàn đời xưa, người Giáy đã coi nén hương là sợi dây kết nối giữa con người với thần linh và tổ tiên, mang theo lời khẩn cầu về mùa màng bội thu, sức khỏe và bình an. Vì vậy, nghề làm hương đã trở thành một phần bản sắc văn hóa, một phong tục gắn liền với tín ngưỡng lâu đời của đồng bào nơi đây.

Nghệ nhân Vũ Thị Xìn là đời thứ ba trong gia đình kế tục nghề làm hương truyền thống. Bà vẫn giữ trọn những công đoạn làm hương đã được bà ngoại và mẹ truyền dạy khi xưa.

Nguyên liệu làm hương được nghệ nhân Vũ Thị Xìn lấy từ các loại thảo mộc mà núi rừng Tây Bắc đã ưu ái ban tặng : Vỏ quế, hoa hồi, thảo quả,vỏ long não, cây khao, đương quy, giảo cổ lam, hoắc hương, keo kết dính từ vỏ cây đay.

Bột hương được làm từ các loại cây thảo mộc trên rừng.

Mỗi loại thảo mộc mang một đặc tính và hương vị riêng khác nhau được hòa quyện, tạo nên hương thơm mộc mạc, giản gị đậm chất vùng cao nhưng bền đượm, không hắc, không pha tạp hóa chất. Nén hương thảo mộc của bà mang hương vị núi rừng ấm nồng, thuần khiết và dễ chịu, để lại dư hương nhẹ nhàng mà khó quên.

Chia sẻ về quy trình làm hương, Nghệ nhân Vũ Thị Xìn cho biết: “Các loại cây thảo mộc được tôi hái trên rừng, mang về phơi khô, nghiền thành bột. Mỗi nén hương đều được làm thủ công và trải qua nhiều công đoạn tỉ mỉ: nhúng nước – đập bột – lăn đều – phơi nắng. Một cây hương hoàn chỉnh phải được đập bột từ 5 -6 lần để lớp bột thảo mộc phủ đều khắp thân tre. Nhờ vậy, hương cháy chậm và tỏa ra hương thơm dịu nhẹ, mang lại cảm giác thư giãn, dễ chịu”.

Nghệ nhân Vũ Thị Xìn thực hiện công đoạn đập bột để lớp bột thảo mộc phủ đều khắp thân tre.

Những nén hương sau khi đã hoàn thiện.

Bên cạnh những bó hương thảo mộc quen thuộc, nghệ nhân Vũ Thị Xìn còn làm các loại hương trầm được lấy từ những cây thuốc bắc quý- sản vật của núi rừng Tây Bắc ban tặng.

Sản phẩm hương trầm của nghệ nhân Vũ Thị Xìn.

Hương sắc núi rừng Tây Bắc giữa Bản Mây Sapa

Đến Bản Mây, dưới chân đỉnh Fansipan hùng vĩ, du khách sẽ được chiêm ngưỡng những bó hương trải dài như những dải lụa đỏ giữa nắng. Hương thảo mộc nhẹ nhàng lan tỏa trong không gian, hòa vào tiếng khèn, tiếng suối và sắc váy rực rỡ của đồng bào vùng cao. Tạo nên một bức tranh nên thơ, trữ tình giữa đại ngàn, nơi con người được gặp gỡ và giao hòa với đất trời.

Tại đây, du khách có thể trực tiếp gặp gỡ nghệ nhân Vũ Thị Xìn – người phụ nữ nhỏ nhắn với đôi bàn tay nhuộm màu bột thảo mộc để nghe bà kể về nghề, về núi rừng, về những câu chuyện mang đậm nét văn hóa của đồng bào người Giáy.

Đó không chỉ là trải nghiệm xem làm hương, đó là hành trình chạm vào hồn di sản, nơi những điều bình dị được gìn giữ qua từng công đoạn quen thuộc của người nghệ nhân.

Gian trưng bày sản phẩm tại Bản Mây - quần thể nhà ga cáp treo Sun World Fansipan Legend, dưới chân đỉnh Fansipan.

Trong dòng chảy du lịch Sa Pa ngày càng sôi động, những sản phẩm thủ công như hương thảo mộc của nghệ nhân Vũ Thị Xìn giúp du khách hiểu hơn về đời sống tinh thần của đồng bào vùng cao. Mỗi nén hương không chỉ là sản phẩm, mà là ký ức của núi rừng, là tấm lòng gửi gắm của người làm nghề qua nhiều thế hệ.

Nếu có dịp đến Sa Pa, đừng bỏ lỡ Bản Mây. Hãy một lần ghé thăm gian hương thảo mộc của nghệ nhân Vũ Thị Xìn để cảm nhận hương vị rất riêng của miền cao, mộc mạc, chân thành và sâu lắng như đất trời Tây Bắc./.