Viết tiếp giá trị truyền thống

Hiện nay, thành phố Hà Nội có 1.350 làng nghề và làng có nghề, chiếm 56% tổng số làng nghề trong cả nước, hội tụ 47/52 nghề trong tổng số nghề truyền thống của cả nước. Tính đến nay, Thành phố Hà Nội có 334 làng nghề, nghề truyền thống và làng nghề truyền thống được UBND Thành phố công nhận thuộc địa bàn 25 quận, huyện, thị xã gồm: 269 làng được công nhận danh hiệu Làng nghề, 60 làng được công nhận danh hiệu Làng nghề truyền thống, 05 nghề được công nhận Nghề Truyền thống với 6/7 nhóm nghề quy định tại Nghị định số 52/2018/NĐ-CP ngày 12/4/2018 của Chính phủ.

Ông Nguyễn Đình Hoa phát biểu tại Lễ trao giải Hội thi sản phẩm làng nghề thành phố Hà Nội.

Ông Nguyễn Đình Hoa, Phó Giám đốc Sở NN&PTNT Hà Nội cho biết: “Các làng nghề ngày càng khẳng định được vị thế khi đã, đang góp phần tích cực vào chuyển dịch cơ cấu, phát triển kinh tế nông thôn, tạo tiền đề thực hiện thành công chương trình mỗi xã một sản phẩm (OCOP) và xây dựng nông thôn mới trên địa bàn Thành phố HN".

Thành phố Hà Nội hiện có 2.711 sản phẩm OCOP, trong đó các sản phẩm từ các làng nghề là 745/2711 sản phẩm OCOP (chiếm 27,48%). Nhiều sản phẩm đạt OCOP 5 sao, 4 sao từ các làng nghề nổi tiếng như: Gốm sứ Bát Tràng; Mây tre đan Phú Vinh; Dệt lụa Vạn Phúc; Khảm Trai Chuyên Mỹ; Sơn mài Hạ Thái; Dệt Tơ sen Phùng Xá, Chè sen Tây Hồ....Các sản phẩm của làng nghề đa dạng nhiều chủng loại, mẫu mã đẹp, chất lượng tốt, một số có thế mạnh cạnh tranh trên thị trường trong và ngoài nước.

Là một trong những phẩm đạt giải trong Hội thi làng nghề Thành phố Hà Nội năm 2024, tác phẩm đến từ làng nghề “thêu áo cho vua” của nghệ nhân Nguyễn Thế Du, Chủ tịch Hiệp hội nghề thêu cổ truyền làng Đông Cứu (Thường Tín, Hà Nội) mang đậm nét xưa của làng nghề truyền thống. Những đường kim, mũi chỉ trên tác phẩm thể hiện rõ sự tỉ mỉ, kỳ công và tay nghề lâu năm của người thợ làng nghề.

Nghệ nhân Nguyễn Thế Du, Chủ tịch Hiệp hội nghề thêu cổ truyền làng Đông Cứu (Thường Tín, Hà Nội).

Vẫn giữ nguyên vẹn công thức nghề thêu do cụ tổ nghề Lê Công Hành truyền lại, Nghệ nhân Nguyễn Thế Du chia sẻ: “Hiện nay, làng nghề chúng tôi vẫn làm theo những đường thêu mà cụ tổ nghề để lại. Tuy nhiên, nét thêu của làng nghề Đông Cứu độc đáo ở chỗ khi thêu xong mỗi sản phẩm, chúng tôi còn bắt nét những sợi kim tuyến xung quanh những chi tiết: tóc rồng, quả mây, tóc phượng,...”

Những nét thêu truyền thống được đưa vào tác phẩm một cách sinh động

Đổi mới, sáng tạo trong các sản phẩm làng nghề

Ông Nguyễn Đình Hoa, Phó Giám đốc Sở NN&PTNT Hà Nội thông tin: “Hội thi làng nghề thành phố Hà Nội năm 2024 lần thứ hai là sự kiện nhằm tôn vinh các sản phẩm làng nghề. Đồng thời, tạo sân chơi cho các nghệ nhân, thợ giỏi cùng tham gia chia sẻ kinh nghiệm và học hỏi lẫn nhau. Hội thi cũng khuyến khích các nghệ nhân, thợ giỏi phát huy ý tưởng mới, tạo ra những tác phẩm có tính sáng tạo, kỹ thuật, mỹ thuật và ứng dụng cao, đáp ứng được nhu cầu của thị trường trong nước và quốc tế.

Sau 6 tháng phát động, Hội thi đã thu hút được 287 tác phẩm, bộ tác phẩm của 133 tổ chức, cá nhân, nghệ nhân, thợ giỏi, gồm 27 nghệ nhân và nghệ nhân ưu tú và 106 thợ giỏi tham gia dự thi đến từ 23 quận, huyện, thị xã trên địa bàn thành phố Hà Nội. Hội thi còn có sự đa dạng ở độ tuổi dự thi, người lớn tuổi nhất tham gia dự thi năm nay là 84 tuổi, người trẻ tuổi nhất là 20 tuổi.

Lễ trao giải Hội thi sản phẩm làng nghề thành phố Hà Nội năm 2024.

Trong đó, Ban tổ chức, Hội đồng Giám khảo, thành viên Tổ giúp việc Hội thi đã làm việc nghiêm túc, công tâm đến nay đã lựa chọn được 61 tác phẩm để trao giải thưởng gồm: 01 giải đặc biệt, 05 giải nhất, 10 giải nhì, 15 giải ba và 30 giải khuyến khích. Giải đặc biệt tại hội thi thuộc về tác phẩm “Đèn trang trí đại sảnh” của tác giả Bùi Bạch Đằng, đến từ phường Trung Sơn Trầm, thị xã Sơn Tây, TP Hà Nội.

Tác phẩm "Đèn trang trí đại sảnh" đạt giải đặc biệt của Hội thi sản phẩm làng nghề thành phố Hà Nội năm 2024.

287 tác phẩm dự thi năm nay được đánh giá có nhiều sự đổi mới, sáng tạo. Các tác phẩm trong nhiều nhóm làng nghề khác nhau như: Nhóm mây, tre, lá, cói; Nhóm Sơn mài, khảm trai ốc, gỗ mỹ nghệ; Nhóm gốm sứ và thủy tinh; Nhóm dệt và thêu; Nhóm Điêu khắc đá, kim khí, hoa nghệ thuật, tranh… có nhiều điểm đặc biệt về tạo hình cũng như cải tiến về chất liệu sản phẩm.

Nhiều sản phẩm thủ công mỹ nghệ có tạo hình độc đáo.

Nói về hành trình tìm cái mới trong tác phẩm truyền thống của làng nghề, nghệ nhân ưu tú Đỗ Huy Kiều đến từ làng nghề mây tre đan xã Đông Phương Yên - huyện Chương Mỹ chia sẻ: “Với hơn 60 năm làm nghề, từ khi còn nhỏ đến bây giờ, tôi cũng như những hộ dân làng nghề luôn tìm cách mở rộng, phát triển sản phẩm mây tre đan lâu đời. Đồng thời, chúng tôi cũng dựa trên những điểm nổi bật của sản phẩm cha ông để lại để sáng tạo ra nhiều sản phẩm mới, phù hợp với thời đại ngày nay”

Theo ông Đỗ Huy Kiều, sản phẩm mây tre đan của làng nghề không chỉ được tiêu thụ ở thị trường trong nước mà còn được xuất khẩu, tiêu thụ ở thị trường nước ngoài như: Mỹ, Nhật Bản, Trung Quốc bởi nét độc đáo, sáng tạo của sản phẩm làng nghề.

Nghệ nhân ưu tú Đỗ Huy Kiều đến từ làng nghề mây tre đan xã Đông Phương Yên - huyện Chương Mỹ, Hà Nội.