Một vài công đoạn trong quá trình sản xuất miến tại làng nghề miến Chi Lăng thuộc phường Khánh Xuân, thành phố Buôn Ma Thuột

Trước đây, người dân Chi Lăng chủ yếu sinh sống bằng nghề trồng cà phê. Tuy nhiên, do giá cả thị trường bấp bênh, ảnh hưởng không nhỏ đến thu nhập, nhiều hộ gia đình đã mạnh dạn chuyển đổi sang nghề làm miến. Quyết định táo bạo này xuất phát từ lợi thế về nguồn nguyên liệu sẵn có. Nhận thấy tiềm năng phát triển của thị trường miến, người dân nơi đây đã học hỏi kinh nghiệm, đầu tư máy móc và dần dần tạo dựng thương hiệu cho riêng mình.

Sự nỗ lực và quyết tâm của người dân Chi Lăng đã được đền đáp xứng đáng. Miến Chi Lăng nhanh chóng chiếm được lòng tin của khách hàng bởi chất lượng thơm ngon, dai giòn và giá thành hợp lý. Hiện nay, làng nghề đã có hơn 50 hộ gia đình tham gia sản xuất, tạo việc làm cho hàng chục lao động địa phương. Thu nhập bình quân mỗi hộ từ nghề miến lên đến hàng chục triệu đồng mỗi tháng, cao hơn nhiều so với trồng cà phê.

Với kinh nghiệm làm miến 18 năm, chị Hoàng Thị Luyến (39 tuổi) cho biết, trước đây gia đình sống bằng nghề trồng cà phê, hồ tiêu nhưng có mức thu nhập bấp bênh nên quyết định chuyển sang làm miến khô. Thời gian đầu, các công đoạn làm miến đều được làm thủ công, từ ngâm gạo, xay bột đến máy ép miến phải sử dụng máy móc thô sơ và cần nhiều sức người. Trong đó, công đoạn phơi khô là vất vả và tốn nhiều công nhất. "Miến được phơi ở sân nhà, nếu có cơn mưa là cả gia đình phải chạy ào ra gom miến hoặc dùng nilon phủ lên trên. Miến ướt nước sẽ gây ảnh hưởng đến chất lượng nên phải chăm chút từng chút một" - chị Luyến chia sẻ.

Sau nhiều năm làm nghề, khi miến của vùng Chi Lăng bắt đầu có thương hiệu, được nhiều nơi biết đến. Gia đình chị Luyến bỏ chi phí đầu tư máy móc hiện đại hơn và làm nhà lồng phơi miến vừa để đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm vừa đỡ công sức. Đến nay, mỗi ngày trung bình chị Luyến làm khoảng 3 tạ gạo, riêng những ngày giáp Tết máy móc của gia đình chị hoạt động hết công suất để làm khoảng 5 tạ gạo/ngày. "Những ngày giáp Tết đơn hàng nhiều đến nỗi không kịp giao cho khách, các công nhân rất vất vả làm quần quật từ ép miến, phơi, đóng gói... để đảm bảo đơn hàng. Làm miến thời điểm sau Tết sẽ nhàn hơn rất nhiều" - chị Luyến cho hay.

Với việc phát triển nghề miến đã giúp cho gia đình chị Luyến thu lãi khoảng 1 triệu đồng/ngày. Từ nghề làm miến, gia đình chị đã giúp từ 5 - 7 lao động ở địa phương có mức thu nhập ổn định trên 6 triệu đồng/tháng.

Về khó khăn của nghề làm miến, theo chị Luyến nếu sản phẩm được giới thiệu rộng rãi, đầu ra được đảm bảo ắt sẽ phát triển thêm quy mô sản xuất và giải quyết việc làm được cho rất nhiều lao động tại chỗ.

Còn hộ gia đình bà Hoàng Dẻo (50 tuổi, chủ cơ sở Bún phở khô Phương Nam), là một trong những hộ sản xuất miến lâu năm nhất trong vùng. Cơ sở của bà Dẻo không chỉ làm miến mà còn đầu tư máy móc làm phở khô. Các khâu làm miến và phở đều được gia đình bà chuẩn bị kỹ lưỡng để đem lại chất lượng sản phẩm tốt nhất."Làm miến rất nhiều công đoạn, đòi hỏi người làm phải tỉ mỉ, cẩn thận trong từng khâu mới cho sợi miến chất lượng nhất, làm miến như "chăm con mọn" vậy. Tuy nhiên, cũng nhờ làm miến mà gia đình tôi có mức thu nhập khá ổn định" - bà Dẻo vui vẻ nói.

Để tiết kiệm nhân công, gia đình bà Dẻo huy động cả con cái và các cháu trong dòng họ cùng làm nghề. Mỗi người phụ trách mỗi công đoạn do vậy việc làm miến gặp nhiều thuận lợi. Từ làm miến, gia đình bà Dẻo lãi từ 200 - 300 triệu đồng/năm. Từ nguồn lãi, gia đình bà Dẻo liên tục nâng cấp máy móc, quy mô của cơ sở, lắp đặt cả hệ thống điện mặt trời để cung ứng nguồn điện sản xuất miến.

Ông Phạm Văn Tiến - Cán bộ Nông nghiệp, Phường Khánh Xuân cho biết, vừa qua địa phương đã trình hồ sơ cho TP Buôn Ma Thuột đăng ký sản phẩm OCOP cho miến khô và trực tiếp giới thiệu cho nhiều đơn vị để có sự liên kết tiêu thụ sản phẩm cho bà con.

"Sản phẩm miến Chi Lăng đã được đăng ký mã vạch để truy xuất nguồn gốc, sản phẩm chứng nhận vệ sinh an toàn thực phẩm góp phần khẳng định thương hiệu. Nhiều năm qua, hợp tác xã làm miến đã giúp cho hàng chục hộ dân có được mức thu nhập ổn định, nhiều người có việc làm ổn định góp phần phát triển kinh tế của địa phương", ông Tiến thông tin.

Không chỉ mang lại lợi ích kinh tế, làng nghề miến Chi Lăng còn góp phần bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống của địa phương. Với tiềm năng phát triển to lớn, làng nghề miến Chi Lăng đang được chính quyền địa phương quan tâm và hỗ trợ. Các chương trình đào tạo kỹ thuật, tập huấn an toàn vệ sinh thực phẩm, hỗ trợ kết nối thị trường,... được triển khai nhằm nâng cao chất lượng sản phẩm và mở rộng thị trường tiêu thụ.