UBND tỉnh Phú Yên vừa tổ chức Lễ công bố Quyết định của Thủ tướng Chính phủ công nhận bảo vật Quốc gia phù điêu Kala núi Bà.

Tại buổi Lễ, thừa ủy nhiệm của Thủ tướng Chính phủ, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Phú Yên Đào Mỹ trao Quyết định công nhận bảo vật Quốc gia phù điêu Kala núi Bà cho lãnh đạo Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch và Bảo tàng tỉnh.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Phú Yên Đào Mỹ trao Quyết định của Thủ tướng Chính phủ công nhận phù điêu Kala núi Bà là bảo vật Quốc gia cho lãnh đạo Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Bảo tàng tỉnh

Phù điêu Kala được phát hiện trong hố khai quật di tích núi Bà (thôn Mỹ Thạnh Đông, xã Hòa Phong, huyện Tây Hòa); được đưa về Bảo tàng tỉnh năm 1993. Đây là tác phẩm điêu khắc đá thời Champa, chất liệu đá Túp Riolit Đaxit, có kích thước cao 60 cm, đế rộng 44cm, dày 17cm, trọng lượng 105,5 kg.

Về đặc điểm tạo hình, phù điêu Kala được tạo tác trên một khối đá hình lá nhĩ, đế bằng, đỉnh nhọn. Mặt phía trước thể hiện khuôn mặt Kala nhìn thẳng về phía trước. Kala có miệng rộng, 8 răng chạm nổi to, dài thò ra ngoài, trong đó gồm có 2 răng nanh và 6 răng cửa; 2 răng nanh ở hai bên dài hơn và nhọn. Môi trên cong. Râu xung quanh miệng dày, xếp thành từng đường thẳng. Hai bên miệng mỗi bên có 3 sừng ngắn mọc từ dưới lên. Mũi Kala to tròn, sống mũi ngắn và gãy. Hai mắt to tròn, lồi ra phía trước, đuôi mắt xếch ngược lên phía trên. Lông mi quanh mắt rậm, đuôi lông mi xoắn lại hình ốc. Trán dô, trên trán có chuỗi hạt hình tròn. Bờm dày tạo thành 4 lớp.

Phù điêu Kala núi Bà được trưng bày tại Bảo tàng tỉnh Phú Yên

PGS TS Bùi Chí Hoàng nhận định: Phù điêu Kala với tạo tác trên nền khối đá hình lá nhĩ, đường nét chạm khắc tinh tế, bố cục và kỹ thuật tạo hình đã tạo nên một Kala có thần thái riêng, độc đáo so với các Kala phát hiện trong các di tích Chăm khác. Kala ở tỉnh Phú Yên có niên đại khoảng thế kỷ XIV, là di vật đạt đỉnh cao kỹ thuật tạo tác và nghệ thuật điêu khắc của văn hóa Chăm hoàn toàn đáp ứng các tiêu chí của một bảo vật Quốc gia và được Thủ tướng ra quyết định công nhận là bảo vật Quốc gia trong năm 2024.

Phát biểu tại buổi Lễ, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Phú Yên Đào Mỹ nhấn mạnh: Phù điêu Kala núi Bà là bảo vật Quốc gia đầu tiên của tỉnh Phú Yên được Thủ tướng Chính phủ công nhận. Điều này có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với công tác bảo tồn và phát huy giá trị các di sản văn hóa trên địa bàn tỉnh nói chung và di sản văn hóa Champa nói riêng.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Phú Yên đề nghị Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch chủ động phối hợp với các ngành liên quan tăng cường tuyên truyền, giới thiệu về giá trị bảo vật Quốc gia Kala núi Bà trên các phương tiện truyền thông và có kế hoạch để bảo vệ, giữ gìn và phát huy giá trị bảo vật quốc gia, gắn liền với việc phát triển kinh tế - xã hội của địa phương, nhất là trong phát triển du lịch. Bên cạnh đó, tiếp tục nghiên cứu, rà soát các hiện vật quý mà Bảo tàng tỉnh và các tổ chức, cá nhân đang lưu giữ nhằm tìm hiểu, đánh giá giá trị lịch sử văn hóa, nghệ thuật để lập hồ sơ trình Thủ tướng Chính phủ công nhận bảo vật Quốc gia.

Các đại biểu cắt băng khai mạc trưng bày chuyên đề “Di sản văn hóa Champa ở Phú Yên”

Sau khi kết thúc buổi Lễ, các đại biểu thực hiện nghi thức cắt băng khai mạc trưng bày chuyên đề “Di sản văn hóa Champa ở Phú Yên”.