Nghề làm bánh đa ở huyện Đô Lương đã tồn tại lâu đời. Người làm bánh đa lâu năm cũng không nhớ nghề có từ khi nào, chỉ biết rằng khi sinh ra đã thấy ông bà, bố mẹ làm những chiếc bánh đa vừng thơm ngon. Cho đến giờ, trải qua 300 năm, người dân ở xóm 4, xã Đà Sơn, huyện Đô Lương vẫn luôn duy trì và phát triển nghề làm bánh đa ngày càng sôi động. Để có sản phẩm bánh đa ngon, người dân Đô Lương thường sử dụng gạo có độ dẻo ít (gạo thường được dùng là Khang Dân 18) để tráng bánh. Bình quân mỗi gia đình làm nghề một ngày xay 10kg gạo, 1kg gạo tráng được trên dưới 30 chiếc bánh đa, mỗi chiếc bánh bán giá sỉ trung bình 2.000 đồng, thu về được 60.000 đồng. Sau khi trừ chi phí, gạo, củi, gia vị…; mỗi kg gạo người làm nghề còn lãi ròng 10.000 đồng. Có những gia đình mỗi ngày làm 100kg gạo, thu lãi gần 1 triệu đồng/ngày.

Nghề làm bánh đa Đô Lương truyền thống tại Nghệ An

Ở huyện Đô Lương hiện có hàng trăm hộ làm nghề, người dân tráng bánh quanh năm nhưng thuận lợi nhất là những ngày nắng. Nếu trời mưa, có một số hộ vẫn làm, nhưng phải xông bánh bằng than, chất lượng bánh không tốt bằng phơi nắng. Người dân trong những cơ sở sản xuất bánh đa tại xóm 4, xã Đà Sơn, huyện Đô Lương cho biết: “Có những thời điểm giữa nắng nóng như đợt nóng vừa qua, người ta tìm nơi mát mẻ trú ẩn, nhưng người dân chúng tôi thì liền tay không ngơi nghỉ. Nắng nóng, ngồi bên lò tráng bánh rồi phơi bánh giữa trời cũng vất vả lắm. Thế nhưng, để đủ bánh phục vụ cho khách sỉ, lẻ khắp nơi, chúng tôi phải tranh thủ. Nghề này mang lại thu nhập ổn định. Đây được xem là một nét truyền thống mà bà con nơi đây nói riêng và huyện Đô Lương nói chung cùng gìn giữ và phát triển. Tranh thủ được mùa nắng thôi, mưa xuống lại không làm được”.

Để khẳng định được thương hiệu cần phải biết cố gắng, nhiều hôm nắng gắt quá, người dân phải trở bánh liên tục để cho bánh được khô đều. Làm gì cũng cần cái tâm đặt vào đó, tuy nổi tiếng nhưng mình cần chu đáo, tỉ mỉ. Trước đây người dân trong làng tráng bánh chỉ bằng bột gạo nước, trộn với vừng đen. Nay để tăng thêm vị thơm ngon, cho thêm gừng, hạt tiêu, tỏi giã nhỏ, trộn vào bột gạo để tráng. Sản phẩm của làng nghề nổi tiếng thơm ngon, nên không chỉ người tiêu dùng trong nước mà Việt kiều ở nước ngoài như: Đức, Campuchia, Lào, Singapore, Hàn Quốc, Nga… đều ưa thích, nên tiêu thụ rất tốt.

Truyền thống làm bánh đa không chỉ góp phần phát triển văn hóa và truyền thống của cha ông để lại, mà còn giúp người dân ở nơi đây có thêm nguồn thu nhập để trang trải cho cuộc sống. Bánh đa Đô Lương trước chỉ được bán quanh địa phương, nhưng giờ đã được bán ra tất cả các tỉnh trên cả nước và ra nước ngoài. Đây cũng là loại bánh được tượng trưng cho đặc sản Đô Lương./.

Ngọc Hoa

TTKCNA