1. Luật Làng nghề được đưa ra Nghị trường

Lần đầu tiên, việc xây dựng luật Làng nghề được đại biểu Lưu Bình Nhưỡng đưa ra tại kỳ họp thứ 8 Quốc hội khóa 13. Đây là tín hiệu mừng cho cộng đồng làng nghề khi thực tiễn có nhiều vấn đề tồn tại, phát sinh mà chưa thể giải quyết được bằng các luật, văn bản dưới luật hiện hành. Được biết, Quốc hội sẽ triển khai một số đề án trước khi tiến tới xây dựng Luật Làng nghề.

2. Diễn đàn hiến kế phát triển kinh tế làng nghề

Ngày 27/12/2019, tại thị xã Từ Sơn (Bắc Ninh), Ban Kinh tế Trung ương phối hơp với Tỉnh ủy Bắc Ninh, Hội Doanh nghiệp trẻ Bắc Ninh đã tổ chức Diễn đàn hiến kế phát triển kinh tế làng nghề. Ông Nguyễn Văn Bình, Ủy viên Bộ Chính trị, Trưởng ban Kinh tế Trung ương chủ trì Diễn đàn. Đây là sự kiện nằm trong chuỗi sự kiện Cuộc vận động nhằm phổ biến, quán triệt và thực hiện có hiệu quả các Nghị quyết Trung ương 5 khóa XII về hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa; cơ cấu lại, đổi mới và nâng cao hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp nhà nước; phát triển kinh tế tư nhân trở thành một động lực quan trọng của nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa.

3. Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam làm việc với Hiệp hội Làng nghề Việt Nam

Ngày 15/2/2019, ông Trần Thanh Mẫn, Bí thư Trung ương Đảng, Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam, đã có buổi làm việc với lãnh đạo Hiệp hội Làng nghề Việt Nam. Ghi nhận, biểu dương những kết quả đạt được của Hiệp hội Làng nghề Việt Nam trong thời gian qua, Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam Trần Thanh Mẫn đề nghị thời gian tới Hiệp hội tiếp tục tuyên truyền, vận động người dân ổn định sản xuất kinh doanh, duy trì sản phẩm làng nghề truyền thống cùng chung tay xây dựng làng nghề ngày càng vững mạnh.

4. Các điểm du lịch làng nghề được công nhận theo Luật Du lịch 2017

Năm 2019 là năm đầu tiên các điểm du lịch làng nghề được công nhận theo Luật Du lịch 2017. Hà Nội có 4 điểm du lịch làng nghề được UBND Thành phố công nhận là: Điểm du lịch làng nghề gốm Bát Tràng (huyện Gia Lâm), Điểm du lịch làng nghề khảm trai Chuyên Mỹ, Điểm du lịch làng nghề may Vân Từ (huyện Phú Xuyên), Điểm du lịch làng nghề sinh vật cảnh Hồng Vân (huyện Thường Tín). Hải Dương có 1 điểm du lịch làng nghề được UBND tỉnh công nhận là Điểm du lịch làng gốm Chu Đậu (huyện Nam Sách). Thừa Thiên - Huế có 1 điểm du lịch làng nghề được UBND tỉnh công nhận là Điểm du lịch làng hoa giấy Thanh Tiên - tranh dân gian làng Sình (huyện Phú Vang).

5. Vinh danh nghề truyền thống Di sản Văn hóa phi vật thể quốc gia

Lần đầu tiên, 33 nghề truyền thống thủ công mỹ nghệ được Bộ Văn hóa - Thể thao và Du lịch đưa vào danh mục Di sản Văn hóa phi vật thể quốc gia (tính đến thời điểm tháng 11/2019) được vinh danh tại Ngày hội Di sản Văn hóa, Du lịch Việt Nam diễn ra tại Trung tâm Triển lãm Văn hóa Nghệ thuật Việt Nam (Số 2 Hoa Lư, Hai Bà Trưng, Hà Nội) từ ngà 21 đến ngày 25/11/2019. Ngày hội cũng tổ chức trưng bày, triển lãm các sản phẩm tinh hoa nghề thủ công mỹ nghệ truyền thống phục vụ du lịch như: đồng Đại Bái, chạm bạc Đồng Xâm; gốm Bát Tràng, Giang Cao, Chu Đậu; sơn son thếp vàng Sơn Đồng; gỗ mỹ nghệ Đại Nghiệp, Thượng Mạo; trang phục cung đình Huế; tranh dân gian Đông Hồ; mỹ nghệ dát vàng Kiêu Kỵ; thêu Quất Động; sơn mài Cát Đằng; tre hun Xuân Lai, mây tre đan Phú Vinh; khảm trai Chuôn Ngọ…

6. Nghệ nhân làng nghề đạt giải cao tại Triển lãm Mỹ thuật toàn quốc lần thứ IV

Triển lãm Mỹ thuật ứng dụng toàn quốc lần thứ IV-2019 do Cục Mỹ thuật, Nhiếp ảnh và Triển lãm (Bộ Văn hóa - Thể thao và Du lịch) phối hợp với Hiệp hội Làng nghề Việt Nam đã được tổ chức thành công, được các chuyên gia đánh giá là một bước ngoặt về giá trị thẩm mỹ, chất lượng nghệ thuật và tính ứng dụng trong từng sản phẩm. Các nghệ nhân làng nghề Việt Nam đã có sự hưởng ứng mạnh mẽ, gửi nhiều tác phẩm độc đáo tham dự cuộc thi. Nhiều nghệ nhân làng nghề đã đạt giải cao như Nghệ nhân Ưu tú Nguyễn Văn Tĩnh (làng nghề mây tre đan Phú Vinh - Hà Nội), nghệ nhân Trần Nam Tước (làng nghề gốm Bát Tràng - Hà Nội)… Triển lãm Mỹ thuật toàn quốc là hoạt động chuyên môn quan trọng của giới mỹ thuật, mỹ thuật ứng dụng khi 5 năm tổ chức một lần.

7. Hà Nội hỗ trợ mỗi làng nghề 200 triệu đồng đánh giá tác động môi trường

Ngày 4/12/2019, HĐND TP. Hà Nội đã ban hành Nghị quyết số 11/2019/NQ-HĐND về một số chính sách khuyến khích phát triển ngành nghề nông thôn và làng nghề TP. Hà Nội. Trong đó, sẽ hỗ trợ đánh giá tác động môi trường đối với các làng được UBND Thành phố công nhận danh hiệu “Làng nghề, Làng nghề truyền thống” Theo Nghị quyết này, Hà Nội hỗ trợ đánh giá tác động môi trường đối với các làng đang làm thủ tục đề nghị công nhận và làng nghề đã được UBND Thành phố công nhận danh hiệu “Làng nghề, Làng nghề truyền thống” thuộc danh mục phải đánh giá tác động môi trường theo quy định tại Nghị định số 18/2015/NĐ-CP ngày 14/02/2015 của Chính phủ là 200 triệu đồng/làng nghề để thực hiện việc đánh giá tác động môi trường. Về phương thức, ngân sách Thành phố hỗ trợ thông qua đại diện làng nghề được thụ hưởng.

8. Tặng sản phẩm làng nghề đặc trưng cho Quốc hội

Ngày 20/2/2019, làng nghề gốm Bát Tràng (Hà Nội) đã tặng 60 sản phẩm gốm sứ tiêu biểu do các nghệ nhân của làng chế tác để tặng riêng Quốc hội nước Cộng hòa xã hội Chủ nghĩa Việt Nam, nhân dịp lễ kỷ niệm 60 năm Bác Hồ về thăm Bát Tràng. Các sản phẩm tiêu biểu này được các vị lãnh đạo Quốc hội trân trọng đón nhận và trưng bày tại vị trí trang trọng tại Nhà Quốc hội ở quảng trường Ba Đình (Hà Nội).

9. Gốm Hương Sa - Kết tinh tinh hoa văn hóa của 2 vùng kinh đô

Trong khuôn khổ Festival Nghề truyền thống Huế 2019, công chúng và khách du lịch lần đầu tiên được chiêm ngưỡng những tác phẩm gốm Hương Sa. Sản phẩm độc đáo này là sự kết hợp của các nghệ nhân thiết kế Huế, Đà Lạt, những bàn tay vàng của nghệ nhân gốm Bát Tràng, nguyên liệu từ phù sa sông Hương kết tinh văn hóa giữa hai vùng đất Cố đô Huế và Thủ đô Hà Nội ngàn năm văn hiến. Những ưu điểm mà gốm Hương Sa vượt trội hơn các dòng sản phẩm gốm khác đó là đa dạng về mẫu mã, được thiết kế bởi một ý tưởng riêng biệt. Bên cạnh đó, loại đất để tạo ra gốm Hương Sa nhẹ hơn nhiều so với sản phẩm khác.

10. Ra mắt Mạng lưới dệt thổ cẩm miền Trung

Ngày 11/10/2019, tại TP.Hội An (Quảng Nam), Tổ chức Cứu trợ và phát triển quốc tế (FIDR) đã tổ chức hội thảo khởi động mạng lưới dệt miền Trung và Tây nguyên. Mạng lưới với tên gọi “Dải thổ cẩm” hướng tới tạo sự lan toả trong xã hội, hỗ trợ người dân có việc làm, phát triển kinh tế, góp phần bảo tồn văn hoá, hỗ trợ hình thành mạng lưới dệt miền Trung và Tây nguyên dựa vào nhu cầu thực tế, tiềm năng và mong muốn của cộng đồng các nhóm dệt. Trên cơ sở khai thác những nét văn hoá độc đáo qua các trang phục truyền thống, từ chất liệu cho đến từng đường nét, màu sắc, mạng lưới dệt miền Trung Tây nguyên quản lý mạng lưới thông qua sự hỗ trợ của FIDR sẽ làm cầu nối, hỗ trợ kỹ thuật, quảng bá, chia sẻ thông tin thị trường, kết nối sản xuất và tiêu thị sản phẩm, cùng làm, cùng phát triển…

Đặng Huy