Thứ ba, 20-09-2022 | 14:43GMT+7

Những món ngon mùa nước nổi không thể bỏ qua khi đến miền Tây

LNV - Du lịch miền Tây luôn mang lại nhiều trải nghiệm thú vị, nơi đây không chỉ nổi tiếng với phong cảnh tuyệt đẹp, lối sống gần gũi của người dân mà còn được thưởng thức những món ăn dân dã, đồng quê nhưng đậm đà. Mùa nước nổi không chỉ mang lại phù sa cho cánh đồng, mà còn đem đến cho người dân sản vật thiên nhiên phong phú, như: Cá linh, bông điên điển, bông súng, cà na, tép, tôm, cua... Qua đôi bàn tay khéo léo của người chế biến, chúng trở thành món ngon độc đáo, hấp dẫn.
Cá linh – đặc sản miền Tây chỉ có vào mùa nước nổi

Cứ đến khoảng tháng 9 âm lịch, cá linh bắt đầu vào mùa sinh sản. Vậy nên cứ thấy cá linh bắt đầu xuất hiện dày đặc trong những tấm lưới đánh cá, người ta tự biết rằng mùa nước nổi đã thực sự về với miền Tây. Cá linh thường khá nhỏ, kích thước tầm khoảng 1 ngón tay út, nếu may mắn thì gặp những con cá to khoảng 2 ngón tay. Tuy nhỏ nhưng lại có võ, cá linh có hương thơm đặc biệt, xương mềm tan trong miệng hòa lẫn với vị beo béo, bùi bùi ngon khó cưỡng lại.

(Ảnh: Internet)

Về miền Tây mùa nước nổi mà không thưởng thức món ngon từ cá Linh thì thật thiếu sót. Món cá linh phổ biến đến mức nhà nào cũng có một nồi cá linh kho cực hao cơm, nhâm nhi vài chung rượu đế với chảo lẩu cá linh ăn kèm rau tập tàng ngon quên sầu.

Bông điên điển

Một cảnh sắc sống động của miền Tây mùa nước nổi chính là màu vàng rực ở các bờ kênh, bờ sông từ bông điên điển. Khi được con nước bồi đắp phù sa, điên điển nở rộ mang đến một hương vị độc đáo mà chẳng nơi nào có được. Chỉ cần nhặt cuốn lá, rửa sạch thì đã có thêm một thức quà bình dị điểm tô cho các món ăn nơi đây.

Tép xào bông điên điển

Bông điên điển có rất nhiều kiểu chế biến, từ đơn giản đến cầu kì. Hôm nào lười đi chợ, cứ hái điên điển về xào tỏi thì cũng đủ no nê, chắc bụng. Hấp dẫn hơn là nồi canh chua cá linh được điểm thêm sắc vàng của chúng. Điên điển gion giòn, khi ăn lại đăng đắng nhưng đọng vị ngọt dịu ở cổ họng, nói đến đây thôi cũng thấy thòm thèm. Bên cạnh đó, người miền Tây còn tận dụng điên điển làm món tép xào, bún cá, rau chấm các món kho…

Ốc bươu nướng nước mắm tiêu sọ

Ốc bươu thì có khắp nơi ở các ruộng đồng. Tuy nhiên, vào thời gian mùa nước nổi với sự phát triển nguồn thức ăn dồi dào của chúng là các vi sinh vật trong nước lũ, trong bùn non; ốc bươu sẽ mập mạp, thịt đầy đặn và ngọt hơn.

Công đoạn đầu tiên là ngâm ốc bưu với nước vo gạo chừng 30 phút, sau đó vớt ra để khô ráo. Chuẩn bị sẵn một đống than củi (có thể cho vào lò than), trên đặt vĩ nướng. Khi nướng phải đặt miệng ốc bưu phía dưới vừa để thịt chín đều, vừa tránh tình trạng cháy xém do võ ốc bưu rất dễ cháy khét. Nướng cho đến khi ốc bưu vừa chín tới thì tách phần thịt ra, lật võ ốc bưu lại, cho nước mắm ngon có tiêu sọ rưới lên phần thịt ốc. Bí quyết thơm ngon của món ốc bươu nướng nước mắm tiêu sọ chính là ở phần nước mắm ngon trộn với tiêu sọ, đường, chanh, ớt, tỏi…
 

Món ốc bươu nướng nước mắm tiêu sọ thường được ăn kèm với một số loại rau, như: rau răm, rau thơm, lá xoài non…Vị ngọt của thịt ốc bươu hòa quyện cùng nước mắm chua chua của chanh, cay cay của ớt, vị nồng cua tiêu sọ…sẽ làm cho bữa ăn đặc sản mùa nước nổi miền Tây thêm phần đậm đà, khó cưỡng.

Bông súng mắm kho

Từ xa xưa, bông súng đã là món ăn quen thuộc của những người dân miền Tây mỗi mùa nước lên. Cũng giống như bông điên điển, bông súng bừng nở một góc trời, từ súng trắng đến súng tím đua nhau khoe sắc, không chỉ làm đẹp cho đất trời mà còn là món ăn dân dã, độc đáo của người dân nơi đây đã trở thành một phần của đặc sản miền Tây Nam Bộ.

Bông súng hấp dẫn ở cái giòn xốp và thanh vị. Nếu ăn trực tiếp, bạn sẽ cảm nhận được sự tươi mới trong cổ họng cùng với đó là chút ngọt, chút bùi hấp dẫn. Đi cùng bông điên điển, bông súng cũng là nhân tố tạo nên sức quyến rũ cho các nồi lẩu. Chỉ cần nhúng vào khi nước vừa sôi, bông súng mềm nhưng vẫn giữ lại độ giòn dai kèm theo đó là mùi thơm lan tỏa trong từng thành phần, tất cả đã tạo cho món ăn một tổng thể đầy sắc hương.

Bông súng được bà con miền Tây chế biến thành rất nhiều món ngon, trong đó nổi tiếng và ngon nhất phải kể đến món bông súng mắm kho. Bông súng sau khi hái về được rửa sạch, ngắt thành cọng nhỏ để ráo nước. Bông súng mắm kho là sự kết hợp tuyệt vời của loài rau đồng mọc vùng đất trũng đọng nước bùn và các loại mắm linh, mắm sặc ngon nhất. Sau khi lọc hết xương, cho vào sả bằm, tép, cá lóc thịt ba rọi… nêm nếm vừa ăn là nhấc xuống bếp. Vị cay của ớt, the của sả, ngọt của tép, giòn của bông súng khiến thực khách thích thú, ăn một lần sẽ khó quên được.

Cua đồng

Nguồn nước dồi dào không chỉ mang đến cá tôm mà còn là sự trù phú của cua đồng, thức quà dân dã nhưng chẳng thua kém về độ hấp dẫn. Cua tầm này đã chắc thịt, càng to nên được cho vào món phụ sau bữa ăn để nhâm nhi đỡ “buồn” miệng. Thịt cua đồng tuy không mươn mướt, ngồn ngộn như cua biển nhưng vẫn có độ ngọt và dai thơm đặc sắc.

Nếu thân cua thường dùng để nấu canh, lẩu hay bún riêu thì càng cua còn được yêu thích nhiều hơn hẳn. Càng cua to, cứng cáp và chắc thịt sẽ chế biến theo kiểu hấp sả, luộc hay rang muối. Dù là hình thức gì cũng vẫn khiến người ta “nao lòng” vì độ ngọt béo tự nhiên. Thú vui của người miền Tây độ này là ngồi thi nhau cắn càng cua đấy.

Chuột đồng

Tại miền Tây, thịt chuột được người dân rất yêu thích vì là thực phẩm sạch, do thức ăn chủ yếu của loài này là nông sản, cỏ non, còn khu vực sống của chúng lại xa dân cư nên ít mầm bệnh.

Chuột có rất nhiều loại cũng được chế biến thành cả trăm món ăn khác nhau: chuột nấu canh chua, chuột kho, chuột nướng chao, chuột xào lá cách, lá mãng cầu, sả ớt…v…v.. lạ miệng hơn nữa là món chuột đồng nướng lu thơm lừng, mỗi món ăn từ thịt chuột sẽ đều đánh động vị giác của thực khách để lại cảm nhận đậm đà khó quên.

Chuột đồng nướng lu là đặc sản không phải ai cũng dám thử. Chuột no nê lúa chín nên béo múp míp, được làm sạch và ướp gia vị, sau đó cho vào lu quay đến khi chín vàng. Thịt chuột vừa quay vừa trở tay, thêm mỡ, thêm nước gia vị, khoảng một tiếng sau thì chuột chín vàng, thịt thơm, mềm và da rất giòn, ngon. Thịt chuột ăn kèm dưa leo, rau răm chấm muối ớt… tạo nên hương vị mới lạ, hấp dẫn.

Cá lóc nướng trui

Không phải cao hương mỹ vị, rất dân dã nhưng món cá lóc nướng trui là món ăn không thể không nhắc trong top món ngon miền Tây mùa nước nổi. Cá lóc có thịt chắc, ngọt, xuất hiện nhiều vào mùa nước.
 

Ngoài canh chua cá lóc nổi tiếng, loại nguyên liệu này có thể nướng trui kiểu dân dã mang đậm hương vị đồng quê. Con cá sau khi được làm sạch ruột sẽ được xiên vào que tre, cắm xuống đất rồi phủ rơm lên và đốt. Yêu cầu khó nhất là để cá không bị khét hoặc sống. Phải phủ rơm vừa đủ, rơm ít cá sẽ sống, khi ăn có mùi tanh còn rơm nhiều quá cá khét thì ăn bị đắng. Cá lóc nướng trui ngon nhất khi vừa chín tới, thịt trắng phau được bao bọc bởi lớp vảy cháy xém. Ngon nhất là ăn cuộn bánh tráng, kèm các loại rau thơm, chuối xanh, dưa chuột, khế và chấm nước mắm me.

Rắn nướng

Các món ngon từ rắn như: chiên giòn, nấu cháo đậu xanh, xào xả ớt, nướng lèo, hầm sả, gỏi, lẩu… cũng là đặc sản khó quên. Mùa nước, rắn nhiều vô kể, bắt về ăn không hết nên người dân làm khô. Khô rắn bề ngoài rám nắng nhưng bên trong thịt vẫn còn tươi… Người ta thường chọn các loại rắn nước, rắn bông súng, ri voi, ri cá … để làm khô rắn. Thường khô rắn được du khách thưởng thức tại chỗ bằng cách nướng trên lửa than hồng. Lửa nướng vừa phải, hơi nóng sẽ làm thịt chín cả trong lẫn ngoài, bay tỏa mùi thơm ngọt ngọt tự nhiên.

Lươn

Trong vô vàn sản vật tự nhiên của mùa nước nổi miền tây, như: bông súng, bông điên điển, cá linh, cua, ốc, rắn… thì lươn đồng có giá trị kinh tế khá cao và được xem món ăn đặc sản. Theo Đông y, thịt lươn có tác dụng bồi bổ khí huyết, trị suy dinh dưỡng, tăng cường sức khỏe…
 

 
Lúc này, người dân tập trung đánh bắt bằng nhiều cách: câu, đặt lọp, đặt trúm, soi đèn… Trong đó, đặt trúm là cách truyền thống và hiệu quả nhất. Luơn sẽ được chế biến rất nhiều món ngon như lươn nướng, lươn xào sả ớt, lươn nấu canh chua, lươn nấu cháo,…trong đó phải kể đến món lươn um rau ngổ. Lươn cỡ cườm tay đem về làm sạch nhớt bằng cách vuột với tro bếp hoặc hỗn hợp muối, giấm. Kế đến cắt cổ rút bỏ ruột, rửa sạch lại rồi để nguyên con cho ráo nước, ướp gia vị. Rau ngổ được xếp dưới cái thố sành rồi cho cả con lươn khoanh tròn trong thố, chế nước dừa tươi xâm xấp, nêm thêm gia vị rồi bắc lên bếp nấu nhỏ lửa, khi sôi cho thêm nước cốt dừa khô. Lươn um nóng hổi ăn kèm với  bún gạo hay cơm nóng đều rất ngon, vị ngọt của thịt lươn đồng, vị thơm của rau ngổ cùng vị béo của nước cốt dừa hòa quyện cùng vị thanh của nghệ sẽ kích thích vị giác ăn hoài không ngán.

Lươn một món ăn bổ dưỡng, thông qua đôi bàn tay khéo léo cùng nguyên liệu có sẵn nơi đồng quê sông nước những món ăn vô cùng hấp dẫn ra đời. Nếu có dịp du lịch miền Tây hãy thưởng thức những món ăn dân dã từ lươn đồng này nhé!
Bảo Ngọc TH