Thứ năm, 20-10-2022 | 10:17GMT+7

Khi người nông dân học làm du lịch

LNV - Việc khai thác hiệu quả du lịch nông thôn ở một số địa phương như tỉnh Bắc Giang đã và đang mang đến nhiều lợi ích trong phát triển kinh tế - xã hội và nâng cao giá trị hàng hóa nông sản của địa phương. Tuy nhiên, loại hình du lịch này chưa phát triển đồng bộ và còn gặp nhiều khó khăn.
Du lịch còn nhỏ lẻ, tự phát chưa đầu tư đồng bộ

Du lịch nông nghiệp, nông thôn đang là một loại hình du lịch mới mẻ thu hút được sự quan tâm của nhiều du khách trong và ngoài nước đến tham quan và trải nghiệm. Điều này có thể thấy rõ trong những năm gần đây, những địa phương có ngành nông nghiệp phát triển đã tạo ra các sản phẩm du lịch sinh thái vườn, du lịch trải nghiệm làng quê, khám phá văn hóa cộng đồng…góp phần nâng cao các giá trị của hoạt động sản xuất nông nghiệp và thu nhập cho người dân nông thôn. 

Câu chuyện về những nông dân chân lấm tay bùn làm du lịch đã không còn xa lạ ở một số địa phương trên cả nước. Từ miền xuôi cho đến miền ngược, đâu đâu cũng có thể bắt gặp hình ảnh những người nông dân mạnh dạn, tự tin, say sưa giới thiệu về nét đẹp, chia sẻ về văn hóa độc đáo của địa phương mình cho du khách với niềm tự hào và yêu mến vô cùng.
 

Ngoài việc tham quan, trải nghiệm du khách còn được thưởng thức các món ăn mang hương vị đồng quê, được trực tiếp thu hái trái ngọt và mua quà mang về. 

Tại tỉnh Bắc Giang, là một địa phương giàu tài nguyên để khai thác phát triển du lịch gắn với nông nghiệp, nông thôn một cách bền vững và hiệu quả. Bắc Giang có lợi thế đặc thù về điều kiện địa hình đa dạng, khí hậu, thổ nhưỡng thuận lợi của vùng trung du, miền núi, trong những năm qua, tỉnh đã tập trung đẩy mạnh tái cơ cấu ngành nông nghiệp, ban hành nhiều cơ chế chính sách thúc đẩy phát triển nông nghiệp đa dạng.

Cùng với sự phát triển của hoạt động du lịch nông nghiệp, nông thôn, câu chuyện về những người nông dân vừa làm tròn vai trò sản xuất nông nghiệp tạo ra sản phẩm, hàng hóa, vừa trở thành hướng dẫn viên du lịch phục vụ và giới thiệu đặc sắc văn hóa vùng miền đến với du khách thập phương. Tuy nhiên, mô hình du lịch nông nghiệp, nông thôn này vẫn còn tồn tại nhiều hạn chế như người dân chưa có kiến thức về làm du lịch, hoạt động du lịch vẫn chỉ theo hướng tự phát, nhỏ lẻ chưa có mô hình bài bản nào. 
 

Người dân trực tiếp tham gia vào hoạt động du lịch, làm ra sản phẩm nông nghiệp đặc trưng của địa phương để thu hút khách du lịch đến trải nghiệm, tiêu thụ và người dân hưởng lợi.

Ông Giáp Hồng Đăng - Chủ tịch UBND Xã Sơn Hải (Lục Ngạn, Bắc Giang) - người tiên phong trong việc phát triển du lịch nông thôn tại địa phương chia sẻ: “Cái khó của làm du lịch nông nghiệp, nông thôn nằm ở vấn đề dịch vụ du lịch và kiến thức chuyên môn. Ngoài việc tận dụng những lợi thế mà thiên nhiên ban tặng cho địa phương thì cách phục vụ, cách giao tiếp với khách du lịch, giới thiệu sản phẩm nông nghiệp của gia đình và địa phương đến với họ cũng là 1 trở ngại lớn, vì “chín người mười ý”. Và thật sự làm du lịch nông nghiệp không hề dễ dàng với một người nông dân quanh năm làm bạn với ruộng vườn, nhưng chịu khó mài mò học hỏi thì nhất định sẽ thành công.”

Tại huyện Yên Thế, mô hình du lịch trải nghiệm các hoạt động tham quan vùng sản xuất chè bản Ven của người Cao Lan cũng đã bước đầu thu hút được khách du lịch đến từ Hà Nội và các tỉnh lân cận nhưng các dịch vụ phục vụ nhu cầu mua sắm, giải trí ở đây cũng chưa được đầu tư, xây dựng một cách thực sự bài bản và đồng bộ. 

Cần các giải pháp đồng bộ để phát triển

Là địa phương điển hình trong việc phát triển mô hình du lịch nông nghiệp, nông thôn. Chia sẻ về vấn đề này, ông Nguyễn Thế Thi - Phó chủ tịch UBND huyện Lục Ngạn cho biết: “Huyện Lục Ngạn có nhiều di tích, cảnh quan có thể kết nối để tổ chức các tour du lịch phong phú như hồ Cấm Sơn, hồ Khuôn Thần, chùa Am Vãi hay làng nghề truyền thống Nam Dương. Đặc biệt là vào mùa trái ngọt của địa phương từ tháng 5 đến tháng 12 hàng năm, tiềm năng lớn cho hoạt động phát triển du lịch nông nghiệp. 

Tuy nhiên, việc phát triển mô hình du lịch nông nghiệp, nông thôn này chưa thực sự đạt được những hiệu quả như mong muốn. Hầu hết, hoạt động du lịch trải nghiệm còn mang tính tự phát, chưa thực sự bài bản, người nông dân chưa được trang bị đầy đủ kiến thức về làm du lịch cũng như cách phục vụ và mô hình du lịch vẫn chưa thực sự chuyên nghiệp, dịch vụ du lịch chưa có sự đầu tư bài bản. Vấn đề hạ tầng giao thông cũng đã và đang là một trở ngại lớn trong việc phát triển loại hình du lịch này tại địa phương.”
 

Để việc khai thác hạ tầng nông thôn và các sản phẩm OCOP của địa phương phục vụ cho phát triển du lịch, giúp du lịch phát triển thành ngành kinh tế quan trọng, vấn đề cấp bách đặt ra với các địa phương của tỉnh Bắc Giang là cần tập trung thực hiện một số giải pháp đồng bộ như quy hoạch sản xuất phù hợp, lâu dài, tổ chức quản lý sản xuất theo chuỗi giá trị và liên kết chặt chẽ với các doanh nghiệp trong quá trình hoạt động. Chú trọng sản xuất nông nghiệp xanh, sạch, an toàn đạt các tiêu chuẩn Vietgap, GlobalGap; nâng cao chất lượng sản phẩm nông nghiệp hàng hóa; xây dựng các thương hiệu sản phẩm đặc thù có chất lượng đạt chuẩn Ocop. Đầu tư nâng cao nhãn mác, bao bì sản phẩm, quy cách đóng gói nhằm tạo nên những sản phẩm hàng hóa phục vụ đối tượng khách du lịch mua làm quà khi đến Bắc Giang.

Cùng với đó, vấn đề quy hoạch, bảo tồn các làng nghề truyền thống, mô hình nhà vườn nông nghiệp gắn với du lịch là một việc khó khăn đòi hỏi các cấp lãnh đạo cần đưa ra chính sách, quyết sách trong việc phát triển địa phương, đặc biệt cho việc phát triển du lịch nông nghiệp truyền thống theo hướng bền vững gắn với sinh kế của người dân tầm nhìn lâu dài. Điều này cần một quyết sách rất mạnh mẽ từ các cấp chính quyền vì liên quan trực tiếp tới chiến lược phát triển kinh tế hàng hóa và cộng đồng cư dân nông nghiệp (nông hộ, trang trại, các trung tâm khuyến nông lâm ngư nghiệp, các hợp tác xã). Việc phát triển cơ sở hạ tầng, dịch vụ vui chơi, trải nghiệm cũng cần được quan tâm đầu tư để phục vụ cho hoạt động du lịch.
 
Bài, ảnh: Tường Vy - Kế Nguyễn