Hiện nay, toàn huyện có 606 cơ sở sản xuất công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp, kinh doanh, dịch vụ du lịch, trong đó có 2 hợp tác xã của xã Nà Phòn và xã Chiềng Châu được công nhận là làng nghề sản xuất hàng thổ cẩm và dịch vụ du lịch, tạo việc làm cho 2.096 lao động, tăng thu nhập cho nhiều hộ gia đình. Sự phát triển này bước đầu làm chuyển dịch cơ cấu kinh tế của huyện theo hướng CNH – HĐH nông nghiệp, nông thôn. Tuy nhiên sự phát triển các ngành nghề, làng nghề truyền thống trong những năm qua còn manh mú, chưa thật sự phát huy được thế mạnh, các sản phẩm làm ra chủ yếu là thủ công nhỏ lẻ, sản phẩm chưa nhiều, chưa tạo thành ngành nghề rộng khắp trên địa bàn huyện.

Thổ cẩm Mai Châu, Hoà Bình.

Để tạo dựng và phát triển ngành nghề truyền thống cần tập trung tuyên truyền, vận động nông dân xây dựng phát triển các nhóm ngành nghề của mỗi vùng có nghề truyền thống để tư vấn hỗ trợ, tạo điều kiện cho nông dân tham gia các lớp đào tạo nâng cao tay nghề. Khôi phục và phát huy các tổ nhóm, HTX sản xuất như: Tổ nhóm Mây tre đan xuất khẩu xã Vạn Mai; các tổ nhóm sản xuất tăm mành, đan lát đồ dùng phục vụ sinh hoạt, trang trí nội thất; Tổ sản xuất sản phẩm rượu đặc sản truyền thống của người Thái Mai Châu với nhãn hiệu VODKA Mai Hạ; các câu lạc bộ nông dân sản xuất nhạc cụ dân tộc: Sáo, khèn bè, các đồ dùng truyền thống bàn, ghế được chế tác từ song, mây của người Thái, người Dao. Duy trì việc quản lý và nâng cao hiệu quả các HTX thêu, dệt thổ cẩm - Dịch vụ du lịch xã Chiềng Châu; làng nghề thêu, dệt thổ cẩm xóm Nhót, xã Nà Phòn; nhóm phụ nữ thêu, dệt thổ cẩm xã Pà Cò, Hang Kia; nhóm phụ nữ Tân Sơn, Tân Mai thêu, dệt thổ cẩm hoa văn dân tộc Dao; Tổ thêu, dệt thổ cẩm Hoa Phượng xã Mai Hịch, Tòng Đậu…

Cùng với việc phát triển ngành nghề, làng nghề truyền thống, huyện Mai Châu có vị trí thuận lợi nằm trên tuyến du lịch cảu vùng trung du miền núi phía Bắc có Quốc lộ 6 đi qua, tiếp giáp với các tỉnh Thanh Hóa, Sơn La. Do đó có nhiều tiềm năng thuận lợi để phát triển du lịch nhất là huyện đã được công nhận là điểm du lịch quốc gia. Hàng năm, huyện Mai Châu đã đón 355.000 lượt khách du lịch đến tham quan, du lịch, nghỉ dưỡng, trong đó: khách quốc tế là 90.741 lượt người, tổng doanh thu từ dịch vụ du lịch ước đạt 53 tỷ đồng. Vì vậy, việc gắn kết các chương trình dự án để phát triển du lịch của huyện với việc chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi đưa những giống cây trồng, vật nuôi phù hợp mang tính đặc sản vùng miền có giá trị kinh tế cao vào sản xuất, đồng thời các tổ chức Hội Nông dân luôn duy trì công tác tuyên truyền, tư vấn, hỗ trợ nâng cao hiểu biết của người nông dân về chủ trương, chính sách phát triển du lịch gắn với mở rộng, nâng cao hiệu quả các ngành nghề, làng nghề truyền thống của địa phương, từ đó tạo ra nhiều việc làm và hướng sản xuất mới cho các hộ gia đình nông dân, nâng cao khả năng chủ động của nông dân trong việc tổ chức các hoạt động dịch vụ du lịch và trách nhiệm bảo vệ, xây dựng môi trường du lịch sinh thái, khai thác, giữ gìn, phát huy các giá trị văn hóa truyền thống hiệu quả, bền vững.

Nguyễn Đức Soát